Yıl 2017, Cilt 10, Sayı 4, Sayfalar 366 - 393 2017-10-30

Fen Bilgisi Öğretmen Adaylarının Bilimin ve Bilimsel Bilginin Doğasına Yönelik Bilgi ve Görüşlerinin Belirlenmesi
Investigation of Preservice Science Teachers’ Knowledge and Views about Nature of Science and Scientific Knowledge

Nilgün YENİCE [1] , Ayşe CEREN-ATMACA [2]

481 429

Öğrencileri bilimi ve bilimsel bilginin doğasını anlayan bireyler olarak yetiştirebilmenin tek yolu gerek fen gerekse diğer alanlardaki eğitimcileri de bilimi ve bilimsel bilginin doğasını kavramış bireyler olarak yetiştirmektir. Günümüzde eğitim fakültelerinde öğrenim gören öğretmen adayları gelecek nesilleri emanet edeceğimiz eğitimcilerimizdir. Bir alanda eğitimin verimli şekilde verilmesi için önce eğitimi verecek kişinin o alandaki bilgileri kavramış olması gerekir. Bu çalışmanın amacı fen bilgisi öğretmen adaylarının bilimin ve bilimsel bilginin doğası hakkındaki bilgi ve görüşlerinin belirlenmesidir. Araştırma nitel bir araştırma olup deseni durum çalışmasıdır. Araştırmanın çalışma grubunu Ege Bölgesindeki bir üniversitenin Eğitim Fakültesinin fen bilgisi öğretmenliği bölümünde öğrenim gören 43 öğretmen adayı oluşturmaktadır. Çalışma grubunda yer alan öğretmen adaylarından 34’ü (% 79,07) kız, 9’u (% 20,93) erkektir. Çalışmada yer alan öğretmen adayları kasıtlı örneklem metodu ile çalışmanın uygulandığı zaman diliminde Bilimin Doğası ve Bilim Tarihi dersini alan öğretmen adayları arasından seçilmiştir. Araştırmada uygulanan Bilimin Doğası Hakkında Görüşler Anketi (VNOS-C) Bilimin Doğası ve Bilim Tarihi dersini alan 43 fen bilgisi öğretmen adayına mevcut bilgi birikimlerinin belirlenmesi amacıyla ders süreci içerisinde uygulanmıştır. Çalışma sonucuna göre fen bilgisi öğretmen adaylarının bilimin ve bilimsel bilginin doğası hakkındaki bilgi ve görüşlerinde hatalar, eksiklikler olduğu fakat çoğunlukla ‘‘Kısmen Kabul Edilebilir’’ seviyede olduğu sonucuna ulaşılmıştır. 

The only way to train students as individuals understand science and nature of scientific knowledge is to train educators in the field of both science and other zones as individuals that comprehend science and the nature of scientific knowledge as well.  On that account if demanding posterities being scientific literates first should be sure on teachers graduating from faculty of education becoming educators who comprehend science and nature of scientific knowledge. The aim of this study is to determine preservice science teachers’ knowledge and views about nature of science and scientific knowledge. In the research, qualitative research method was used. The design of research is case study. Sample of the research comprises forty three preservice science teachers studying in science education of a university in Aegean Region. Thirty four pre-service science teachers who participated in this study are female and nine of them is male. Participant pre-service science teachers were selected among the ones who took the course “Nature of Science and Science History’’ with purposive sampling method throughout the research. “Views of Nature of Science’’ (VNOS-C) was applied to those pre-service science teachers during the lesson to determinate their current knowledge. In the end of the research, it was determined that there are deficiencies and misconceptions of pre-service science teachers about nature of science and scientific knowledge but they are mostly acceptable to some extent.  
  • AAAS (American Association for the Advancement of Science) (1993). Benchmarks for science literacy: A Project 2061 report. New York: Oxford University Press.
  • Abd-El-Khalick, F., (2005). Developing deeper understanding of nature of science: the impact of a philosophyof science course on preservice science teachers views and instructional planing. International Journal of Science Education, 27(1), 15-42.
  • Abd-El-Khalick, F. & Akerson, V., (2004). Learning as conceptual change: Factors mediating the development of preservice elementary teachers’ views on nature of science. Science Education, 88(5), 785-810.
  • Adak, F., & Bakır, S. (2017). Fen bilimleri öğretmenleri ve fen bilgisi öğretmen adaylarının bilimsel epistemolojik inançları ve bilimin doğası hakkındaki görüşleri. Çukurova Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 46(1), 134-164.
  • Akgün, Z., (2015). Sınıf öğretmenlerinin bilimin doğasına yönelik görüşleri: Söke ilçe örneği (Yayınlanmış Yüksek Lisans Tezi). Adnan Menderes Üniversitesi, Aydın.
  • Aslan, O., Yalçın, N., & Taşar, M.F., (2009). Fen ve teknoloji öğretmenlerinin bilimin doğası hakkındaki görüşleri. Ahi Evran Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 11(3), 1-8. Ayas, A., Çepni, S., & Akdeniz, A.R., (1993). Development of the Turkish secondary science curriculum. Science Education, 77(4), 433-440.
  • Ayas, A., (1995). Fen bilimlerinde program geliştirme ve uygulama teknikleri üzerine bir çalışma: İki çağdaş yaklaşımın değerlendirilmesi. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 11,149-155.
  • Doğan, N. (2010). Farklı liselerde okuyan 11. sınıf öğrencilerinin bilimin doğası hakkındaki bakış açılarının karşılaştırılması. Gazi Eğitim Fakültesi Dergisi, 30(2), 533-560.
  • Doğanay, A., Demircioğlu, T., & Yeşilpınar, M. (2014). Öğretmen adaylarina yönelik bilimin doğasi konulu disiplinler arasi öğretim programi geliştirmeye ilişkin bir ihtiyaç analizi. Turkish Studies–International Periodical for the Languages, Literature and History of Turkish or Turkic. 9(5), 777-798.
  • Karaman, A., & Apaydın, S. (2014). Sınıf öğretmenlerinin bilimsel araştırmanın doğası hakkındaki anlayışlarına astronomi yaz bilim kampının etkisi. Kastamonu Eğitim Dergisi, 22(2), 841-864.
  • Kocabaş, A., Durukafa, G., Gürşimşek, İ. & Günay, D., (2000). 1998-1999 öğretim yılı güz yarıyılı Buca Eğitim Fakültesi uygulama okulları işbirliği programının uygulanmasında karşılaşılan sorunlar ve çözüm önerileri. Buca Eğitim Fakültesi Dergisi Özel Sayı, 12, 44-55.
  • Köksal, M.,S., (2010). The effect of explicit embedded reflectvve ınstruction on nature of science understandings, scientific literacy levels and achievement on cell unit. (Yayınlanmış Doktora Tezi). Ortadoğu Teknik Üniversitesi, Ankara.
  • Köseoğlu, F., Tümay, H. & Üstün, U., (2010). Bilimin doğası öğretimi mesleki gelişim paketinin geliştirilmesi ve öğretmen adaylarına uygulanması ile ilgili tartışmalar. Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi, 11(4), 129-162.
  • Leblebicioğlu, G., Metin, D. & Yardımcı, E., (2012). Bilim danışmanlığı eğitimininn fen ve matematik alanları öğretmenlerinin bilimin doğasını tanımalarına etkisi. Eğitim ve Bilim, 37(164), 57-70.
  • Lederman, N.G., (1992). Students and teachers conceptions of the nature of science: A review of the research. Journal of Research İn Science Teaching, 29, 389-407.
  • Lederman, N. G., Schwartz, R., Abd-El-Khalick, F., & Bell, R.L., (2002). Preservice teachers’ understanding and teaching of nature of science : An intervention study. Canadian Journal of Science, Mathematics, And Technology Education, 1, 135-160.
  • MEB, (2006). İlköğretim Kurumları Fen Bilimleri Dersi (3, 4, 5, 6, 7, ve 8. Sınıflar) Öğretim Programı, Ankara.
  • MEB, (2013). İlköğretim Kurumları Fen Bilimleri Dersi (3, 4, 5, 6, 7, ve 8. Sınıflar) Öğretim Programı, Ankara.
  • MEB, (2017). Fen Bilimleri Dersi (3, 4, 5, 6, 7, ve 8. Sınıflar) Öğretim Programı, Ankara.
  • Nalçacı, İ. Ö., Akarsu, B. & Kariper, İ. A., (2011). Bilimin doğası ve bilim tarihi dersinin fen bilgisi öğretmen adaylarının bilimin doğası hakkındaki bilgi ve görüşlerine etkisi.Ahmet Keleşoğlu Eğitim Fakültesi Dergisi, 32, 337-352.
  • Özcan, H., (2013). Fen bilgisi öğretmen adaylarının fen içeriği ile ilişkilendirilmiş bilimin doğası konusundaki pedagojik alan bilgilerinin gelişimi (Yayınlanmamış Doktora Tezi). Gazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
  • Öztürk Önen, F., (2015). Bilimin doğası öğretimi fen bilgisi öğretmen adaylarının bilimsel araştırmanın doğasına ilişkin görüşlerini nasıl etkiler?. International Journal of Social Science, 31, 387-309.
  • Öztürk Önen, F., (2016). Bilimsel epistemolojik inançlar, bilimsel bilginin doğası hakkındaki görüşler ve bilimsel tutumlar üzerine bir çalışma: Abu Dhabi örneği. Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 3(2), 16-29.
  • Ünal, S., Coştu, B., & Karataş, F.Ö. (2004). Türkiye de fen bilimleri eğitimi alanındaki program geliştirme çalışmalarına genel bir bakış. Gazi Üniversitesi Gazi Eğitim Fakültesi Dergisi, 24(2), 183-202.
  • Suppe, F. (1977). The structure of scientific theories. Urbana, University of IIIinois Press. 3-241.
  • Sünbül, A.M., Turan, R. & Akdağ, H., (2011). Sosyal bilgiler öğretiminde yeni yaklaşımlar II. Ankara : Pegem Yayınevi Yayınları.
  • Yıldırım, A & Şimsek, H., (2005). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. Ankara: Seçkin Yayınları.
  • Yıldırım, K. (2010). Nitel araştırmalarda niteliği artırma. İlköğretim Online, 9(1), 79-92.
Konular Eğitim Bilimleri
Dergi Bölümü Makaleler
Yazarlar

Yazar: Nilgün YENİCE

Yazar: Ayşe CEREN-ATMACA

Bibtex @araştırma makalesi { akukeg346563, journal = {Kuramsal Eğitimbilim Dergisi}, issn = {1308-1659}, eissn = {1308-1659}, address = {Afyon Kocatepe Üniversitesi}, year = {2017}, volume = {10}, pages = {366 - 393}, doi = {}, title = {Fen Bilgisi Öğretmen Adaylarının Bilimin ve Bilimsel Bilginin Doğasına Yönelik Bilgi ve Görüşlerinin Belirlenmesi}, key = {cite}, author = {YENİCE, Nilgün and CEREN-ATMACA, Ayşe} }
APA YENİCE, N , CEREN-ATMACA, A . (2017). Fen Bilgisi Öğretmen Adaylarının Bilimin ve Bilimsel Bilginin Doğasına Yönelik Bilgi ve Görüşlerinin Belirlenmesi. Kuramsal Eğitimbilim Dergisi, 10 (4), 366-393. Retrieved from http://dergipark.gov.tr/akukeg/issue/31598/346563
MLA YENİCE, N , CEREN-ATMACA, A . "Fen Bilgisi Öğretmen Adaylarının Bilimin ve Bilimsel Bilginin Doğasına Yönelik Bilgi ve Görüşlerinin Belirlenmesi". Kuramsal Eğitimbilim Dergisi 10 (2017): 366-393 <http://dergipark.gov.tr/akukeg/issue/31598/346563>
Chicago YENİCE, N , CEREN-ATMACA, A . "Fen Bilgisi Öğretmen Adaylarının Bilimin ve Bilimsel Bilginin Doğasına Yönelik Bilgi ve Görüşlerinin Belirlenmesi". Kuramsal Eğitimbilim Dergisi 10 (2017): 366-393
RIS TY - JOUR T1 - Fen Bilgisi Öğretmen Adaylarının Bilimin ve Bilimsel Bilginin Doğasına Yönelik Bilgi ve Görüşlerinin Belirlenmesi AU - Nilgün YENİCE , Ayşe CEREN-ATMACA Y1 - 2017 PY - 2017 N1 - DO - T2 - Kuramsal Eğitimbilim Dergisi JF - Journal JO - JOR SP - 366 EP - 393 VL - 10 IS - 4 SN - 1308-1659-1308-1659 M3 - UR - Y2 - 2017 ER -
EndNote %0 Kuramsal Eğitimbilim Dergisi Fen Bilgisi Öğretmen Adaylarının Bilimin ve Bilimsel Bilginin Doğasına Yönelik Bilgi ve Görüşlerinin Belirlenmesi %A Nilgün YENİCE , Ayşe CEREN-ATMACA %T Fen Bilgisi Öğretmen Adaylarının Bilimin ve Bilimsel Bilginin Doğasına Yönelik Bilgi ve Görüşlerinin Belirlenmesi %D 2017 %J Kuramsal Eğitimbilim Dergisi %P 1308-1659-1308-1659 %V 10 %N 4 %R %U