Year 2019, Volume 7, Issue 16, Pages 1211 - 1233 2019-03-24

«KAMBAR BATIR» DESTANI’NI DÖNEMSELLEŞTİRME

Jumashay Sailaukızı RAKIŞ [1]

6 21

Bu çalışmada Kazakların yaşama tarihi, o tarihsel süreçte yaşanılan olayların “Kambar Batır” destanında yansıma özellikleri incelenmiştir. Kazak folklorunda Kambar batır destanın hangi dönemde yer aldığı ve bunun üzerine araştırma yapan bilginlerin eserleri üzerine analiz edilmiştir. Ayrıca, Kambar’ın hangi soydan geldiğine dair farklı görüşlerin oluşma sebepleri de açıklanmıştır. Makale yazarı, “Kambar’ı Uak soyunun atası” denilmiş secere verileri ile destanda yer alan olaylar hakkında verilere önem gösterilmiştir. Söz konusu olan bu destanda Arğın kelimesinin genellik anlamını taşıyan birleşik soyun adı olduğunu ıspatlar. El yazması koleksiyonlarında korunan “Kambar batyr” eposunun çok sayıda versiyonunu analiz etmek üzere, eposun esas versiyonun hikaye çizgisi farklı olmadığını göstermektedir. Tüm versiyonu için, baş karakterin olgun bir kahraman olarak tanımlanması aittır. Destan versiyonlarında, batırın mucizevi doğumu motivi rastlanmamıştır. Sadece Divaev versiyonunda, mucizevi doğum motivi ile biografik motifler izlenir. Düşmanın işgali hakkında duymuş üzere Kambar batır, avcılık ederek doksan evli köyün yemeğini hallettikten sonra, uzun bir yolculuğa çıkıyordur . Destan halkın geçtiği gerçek bir tarihsel, siyasi sosyal olayların görünümüdür. Destanın tarihsel esası belirsiz olduğundan kahramanın tarihsel prototipinin belirlenmesinin zor olduğu söz olur. Kambar Batır adının mifolojik temeli üzerinde durur; bazen bir avcı-nişancı olduğu, bazen de Noğay kahramanı Şora ile, Kırgız kahramanı Manas ile noğaylıların zamanında yaşadığı söyleniyordur. Bu, söz konusu olan destanın çok yönlülüğünü veya çok katmanlı olduğu ıspatlayacaktır. Kambar Batır karakterinde ideal kahramanın tipolojik özellikleri izlenir. Sonuç olarak, “Kambar Batır” destanı, eski hikaye çizgilerini almış olup, tüm ülkenin güvenliği olmasına önem verilen tarihsel süreçlerde tekrar söylenmiş epik bir destan olduğu kanıtlanmıştır. 
Kazak Folkloru, tarihsel süreç, destan, Kambar batır
  • .
Primary Language ru
Subjects Social
Journal Section Articles
Authors

Author: Jumashay Sailaukızı RAKIŞ

Bibtex @research article { avrasyad543619, journal = {Avrasya Uluslararası Araştırmalar Dergisi}, issn = {2147-2610}, address = {Ayla KAŞOĞLU}, year = {2019}, volume = {7}, pages = {1211 - 1233}, doi = {10.33692/avrasyad.543619}, title = {«KAMBAR BATIR» DESTANI’NI DÖNEMSELLEŞTİRME}, key = {cite}, author = {Sailaukızı RAKIŞ, Jumashay} }
APA Sailaukızı RAKIŞ, J . (2019). «KAMBAR BATIR» DESTANI’NI DÖNEMSELLEŞTİRME. Avrasya Uluslararası Araştırmalar Dergisi, 7 (16), 1211-1233. DOI: 10.33692/avrasyad.543619
MLA Sailaukızı RAKIŞ, J . "«KAMBAR BATIR» DESTANI’NI DÖNEMSELLEŞTİRME". Avrasya Uluslararası Araştırmalar Dergisi 7 (2019): 1211-1233 <http://dergipark.gov.tr/avrasyad/issue/44101/543619>
Chicago Sailaukızı RAKIŞ, J . "«KAMBAR BATIR» DESTANI’NI DÖNEMSELLEŞTİRME". Avrasya Uluslararası Araştırmalar Dergisi 7 (2019): 1211-1233
RIS TY - JOUR T1 - «KAMBAR BATIR» DESTANI’NI DÖNEMSELLEŞTİRME AU - Jumashay Sailaukızı RAKIŞ Y1 - 2019 PY - 2019 N1 - doi: 10.33692/avrasyad.543619 DO - 10.33692/avrasyad.543619 T2 - Avrasya Uluslararası Araştırmalar Dergisi JF - Journal JO - JOR SP - 1211 EP - 1233 VL - 7 IS - 16 SN - 2147-2610- M3 - doi: 10.33692/avrasyad.543619 UR - https://doi.org/10.33692/avrasyad.543619 Y2 - 2019 ER -
EndNote %0 Avrasya Uluslararası Araştırmalar Dergisi «KAMBAR BATIR» DESTANI’NI DÖNEMSELLEŞTİRME %A Jumashay Sailaukızı RAKIŞ %T «KAMBAR BATIR» DESTANI’NI DÖNEMSELLEŞTİRME %D 2019 %J Avrasya Uluslararası Araştırmalar Dergisi %P 2147-2610- %V 7 %N 16 %R doi: 10.33692/avrasyad.543619 %U 10.33692/avrasyad.543619
ISNAD Sailaukızı RAKIŞ, Jumashay . "«KAMBAR BATIR» DESTANI’NI DÖNEMSELLEŞTİRME". Avrasya Uluslararası Araştırmalar Dergisi 7 / 16 (March 2019): 1211-1233. https://doi.org/10.33692/avrasyad.543619