Cilt 13, Sayı 18, Sayfalar 131 - 160 2015-05-30

Aynı Coğrafyada İki Savaş: Troia ve Çanakkale Savaşlarının Karşılaştırılması

Reyhan KÖRPE [1]

333 709

The Trojan War and the Gallipoli Campaigns are two pivotal battles that took place on the shores of the Dardanelles. They are similar in several respects: Both battles involve several groups coming from different places. Some of the tactics employed during the Gallipoli campaigns are reminiscent of those used during the Trojan War. Many allied soldiers, as their memoirs and letters reveal, knew well the Trojan War and the deeds of its heroes. Their writings also reveal that they compared themselves to the ancient Greek heroes that fought at Troy. They also thought the Gallipoli Campaign as a sort of New Trojan War

Yaklaşık üç bin yıl arayla aynı topraklarda meydana gelen iki savaş, Troia ve Çanakkale Savaşları sadece coğrafi benzerlikleri değil, nedenleri, oluş şekli ve sonuçları ile birbirine benzemektedir. Birinci Dünya savaşının bir parçası olan Çanakkale Savaşı gibi, arkeolojik kaynaklar Homeros’un destanlaştırdığı Troia Savaşı’nın Tunç Çağların sonunda Batı Anadolu’daki çok büyük bir mücadelenin parçası olduğunu ortaya koymuştur. Çanakkale Savaşları sırasında kullanılan yöntemlerin antik çağ savaşlarını hatırlatmasının yanı sıra, Troia Savaşı’yla doğrudan ilgili olan taktiklerin de bu savaşta kullanıldığını görmekteyiz. Çanakkale savaşlarında burada savaşan askerlerin Troia Savaşı ve onun kahramanlarını bildikleri yazdıkları hatıralardan anlaşılmaktadır. Askerler sık sık kendilerini bu kahramanlarla karşılaştırarak, içinde bulundukları modern savaşın antik Troia savaşının bir yansıması olduğunu düşünmüşlerdir. Bu çalışmada her iki savaş kendi tarihi perspektifi içinde incelenerek benzer yönleri ortaya çıkarılmaya çalışılmıştır.

Anahtar kelimeler: Çanakkale, Troia, Gelibolu, Çanakkale Boğazı, Wilusa

 

 

Two War at the Same Place: Comparison of Trojan War and Gallipoli Campaigns

 

Abstract

The Trojan War and the Gallipoli Campaigns are two pivotal battles that took place on the shores of the Dardanelles. They are similar in several respects: Both battles involve several groups coming from different places. Some of the tactics employed during the Gallipoli campaigns are reminiscent of those used during the Trojan War. Many allied soldiers, as their memoirs and letters reveal, knew well the Trojan War and the deeds of its heroes. Their writings also reveal that they compared themselves to the ancient Greek heroes that fought at Troy. They also thought the Gallipoli Campaign as a sort of New Trojan War.

Keywords: Troy, Gallipoli, Trojan war, Dardanelles, Wilusa

  • Alexander, Caroline, The War That Killed Achilles, New York, 2009.
  • Aslan, Rüstem ve Atabay, Mithat, “Atatürk in Troy”, Troy City of Homer, (Ed. Jorrit Kelder, Günay Uslu, Ömer Faruk Şerifoğlu), Amsterdam, 2012, s. 155-159.
  • Aslan, Rüstem, TROYA -TENEDOS Mitolojinin Adası, http://akvaryumbozcaada.com/ulasim/ 53-rustem-aslan.pdf
  • Aslan, Rüstem. ‘’Troia ve Gallipoli Campaign: An Analogical Approach’’, Gallipoli ın Retrospect 90 Years On. (Ed. M. Tunçoku) 2005, AÇASAM, Çanakklae, s. 05-44
  • Aspinall-Oglander, C.F., Tuğgeneral, Çanakkale Gelibolu Askeri Harekatı I. Cilt (çev. Metin Martı) İstanbul, 2005.
  • Benbow, Tim, Naval Walfare 1914-1918, Dubai 2011.
  • Benzi, Mario, “Anatolia and the Eastern Aegean at the Time of the Trojan War”, OMERO TREMILA ANNI DOPO, (ed. Franco Monranari), Roma, 2002, s. 343-385.
  • Bryce, Trevor R., “The Trojan War: Is There Truth behind the Legend?”, Near Eastern Archaeology, Vol. 65, No. 3 (Sep., 2002), s. 182-195.
  • Bull, Stephan World War I Trench Warfare (1) 1914-16, Oxford, 2002.
  • Chasseaud, Peter ve Doyle, Peter, Grasping Gallipoli Terrain, Maps and Failure at the Dardanelles, 1915, Kent, 2005.
  • Cline, Eric H., The Trojan War : A Very Short Introduction, Oxford University Press 2013.
  • Commission, 1917-1984, Londra 1967.
  • Crawley, Rhys, Climax at Gallipoli: The Failure of the August Offensive, University of Oklohoma Press, 2014, s. 127.
  • D'amato, Raffaele Bronze Age Greek Warrıor 1600-1100 Bc, Oxford, 2011.
  • Easton, D.F., Hawkins, J. D., Sherratt A.G. ve Sherratt, E.S., “Troy in Recent Perspective”, Anatolien Studies, Vol. 52, 2002, s. 75-110.
  • Easton, Donald F., “Hittite History and The Trojan War”, The Trojan War, (Ed. Lin Foxhall & John K. Davies) Liverpool, 1981.
  • Fields, Nic, Troy c. 1700-1250, Oxford, 2004.
  • Gillam, John Graham, Gallipoli Diary, Londra 1918.
  • Goetze, A., "The Hittites and Syria (1300–1200 B.C.)", Cambridge Ancient History (Ed. I. E. S. Edwards, C. J. Gadd, N. G. L. Hammond ve E. Sollberger), Cambridge University Press, 1975, s. 252-273.
  • Gregory, Eileen, H.D. Hellenizm: Classic Lines, Cambridge University Press, 1997.
  • Gurney, Oliver Robert, Hititler, (çev. Pınar Arpaçay), İstanbul 2001.
  • Guterbock, Hans G., “Troy in Hittite Texts? Wilusa, Ahhiyawa, and Hittite History”, Troy and The Trojan War, A Symposium Held at Bryn Mawr College October1984, (Ed. Machteld J. Melling) 1986, s. 33-44.
  • Hamilton, Ian, Gallipoli Diary Vol. I-II, Edward Arnold, Londra, 1920.
  • Hart, Peter, Gallipoli, Londra 1911.
  • Healy, Mark, The Warrior Pharaoh Rameses II and the Battle of Qadesh, Oxford, 1993.
  • Hood, Sinclair, “The Bronz Age Context of Homer”, The Ages of Homer, (ed. Jane B. Carter ve Sarah P. Morris), Austin, 1998.
  • Karataş, Murat, “Çanakkale Muharebelerinde Lağım Muharebeleri” Çanakkale Araştırmaları Türk Yıllığı, (Bahar-Güz 2008, 43-60), 43-60.
  • Knight, W. F. J. “The Wooden Horse”, Classical Philology, Vol. 25, No. 4, s. 358-366.
  • Korfmann, Manfred, “Troy: Tpograpy and Navigation”, A Symposium Held at Bryn Mawr College October1984, (Ed. Machteld J. Melling) 1986, s. 1-16.
  • Korfmann, Manfred, “Çanakkale Boğazı’ndaki Troia Asya ve Avrupa ile Ege’den Karadeniz’e Kültür İlişkileri”, Troia Rüzgarı, M. Osman Korfmann’dan Seçme Makaleler, (ed. Rüstem Aslan, Fecri Polat), Çanakkale, 2012. s. 27-42.
  • Korfmann, Manfred, “Troia A Residential and Trading City at the Dardanelles”, (ed. R. Laffineur ve W-D. Niemeier) POLITEIA Society and State in the Aegean Bronze Age [Aegaeum 12], LiègeAustin 1995, s. 173-183.
  • Korfmann, Manfred, “Troia M.Ö. 2. ve 3. Binyılda Ticaret Kesişme Noktası, Yüksek Troia Kültürü ve Kıyısal Troia Kültürü ile ilgili Bilgiler”, Troia Rüzgarı, M. Osman Korfmann’dan Seçme Makaleler, (ed. Rüstem Aslan, Fecri Polat), Çanakkale, 2012, s. 125-140.
  • Korfmann, Manfred, “Was There a Trojan War?”, Archaeology, Archaeological Institute of America, Volume 57 Number 3, May/June 2004, s. 8-12.
  • Korfmann, Manfred, “Yüksek Troia Kültürü (Troia VI ve VII a) Bir Anadolu Kültürü”, Troia Rüzgarı, M. Osman Korfmann’dan Seçme Makaleler, (ed. Rüstem Aslan, Fecri Polat), Çanakkale, 2012, s. 15-166.
  • Körpe, Reyhan, "Dardanos Tabyasında Savaş Alanı Arkeolojisi ve Sonuçları", Çanakkale Araştırmaları Türk Yıllığı, Yıl: 8, Sayı: 8-9, 2010, s. 57-90
  • Körpe, Reyhan, “ Boğaz Savaşları” Kubaba, 2006, Sayı 6, s. 27-36.
  • Körpe, Reyhan, “Türk Hakimiyeti Öncesi Çanakkale Boğazında Yapılan Savaşlar”, ÇANAKKALE TARİHİ, (Ed. Mustafa Demir), İstanbul 2008, s. 73-80.
  • Körpe, Reyhan, “Beşige Tepe-Kumkale Bölgesi Savaş alanları Arkeolojisi”, Çanakkale 1915, 2012, Sayı:12, s.14-19.
  • Longworth, Philip. The Unending Vigil: A History of the Commonwealth War Graves Commission, 1917-1967, London, 1967.
  • Mee, C.B., “The Mycenaeans and Troy”, The Trojan War Its Historicity and Context, PAPERS OF THE First Greebank Colloquim, Liverpool. 1981, (ed. Lin Foxhall ve John K. Davies), Bristol, 1984.
  • Melksham, Trevor, “What Manner of Men are These? Peter Weir’s Gallipoli as an Expression of an Australian Civil Religion”, Eternal Sunshine of the Academic Mind: Essays on Religion and Film, (ed. Christopher Hartney), The University of Sydney 2009, s. 39-48.
  • Mellink, Machteld J., “Postscrip”t, A Symposium Held at Bryn Mawr College October1984, (Ed. Machteld J. Melling) 1986, s. 94-95.
  • Midford, Sarah, “From Achilles to Anzac: Heroism in the Dardanelles From Antiquity to The Great War”, ASCS 31 Proceedings, classics.uwa.edu.au/ascs31 s. 1-12.
  • Midford, Sarah, “Anzacs and the heroes of Troy: Exploring the universality of war in Sidney Nolan’s Gallipoli Series”, Gelibolu Tarih, Efsane ve Anı, (ed. İbrahim Güran Yumuşak ve M. Mehdi İlhan), İstanbul Medeniyet Üniversitesi, 201, s. 303-312.
  • Midford, Sarah, “Consrtucting tha Australian Iliad: Ancient Heroes and Anzac Diggers in the Dardanelles”, Melbourne Historical Journal, 2011, Special Issue, s. 59-79.
  • Moorehead, Alan, Gallipoli, New York, 1956.
  • Nevinson, Henry W., The Dardanelles Campaign, Londra 1920.
  • Nicolle, David, The Ottoman Army 1914-18, London, 1994.
  • Rose, Charles Brian, The Archaeology of Greek and Roman Troy, Cambridge, 2014.
  • Rupert Brooke: “Marsh 1918”, These Were the Men: Poems of the 1914-1918, (Ed. E. R. Jaquet), Londra, 1919.
  • Simkins, Peter, Jukes Geoffrey ve Hickey Michael, The First World War, The War to End of All Wars, Oxford, 2003,
  • Steel, Nigel ve Hart, Peter, Gelibolu Yenilginin Destanı, (çev. Mehmet Harmancı), İstanbul, 1996.
  • Strauss, Barry, The Trojan War, New York, 2006.
  • Tekin, Oğuz Altınoluk, Sencan Körpe, Funda, Sylloge Nummarum Graecorum Çanakkale Museum, İstanbul, 2009.
  • Tekin, Oğuz, “İlion Sikkeleri”, Troia Efsane ile Gerçek Arası Bir Kente Yolculuk, İstanbul, 2002.
  • The Naval Review Vol. IV, Londra, 1911
  • Thomas, Carol G. ve Conant, Craig The Trojan War, University of Oklahoma Press, 2005.
  • Thompson, Diane P., The Trojan War, Literature and Legends From The Bronze Age to The Present, Londra, 2004.
  • Thomson, Diane P., The Trojan War: Literature and Legends From The Bronze Age to The Present, Jefferson, 2013.
  • Vandiver, Elizabeth, Stand in the Trench, Achilles: Classical Receptions in British Poetry of the Great War Oxford University Press, 2013.
  • Watkins, Calvert, “The Language of the Trojans”, Troy and The Trojan War, A Symposium Held at Bryn Mawr College October1984, (Ed. Machteld J. Melling) 1986, s. 45-62.
  • Wood, Michael, In Search of The Trojan War, New York, 1985.
  • Woodford, Susan, The Trojan War in Ancient Art, Londra, 1993.
  • Yılmaz, Ahenk, “Archıtectural Memorıalısatıon Of War: Ars Memorıae And The Landscape of Gallıpolı Battle”, Yayınlanmamış Doktora Tezi, İzmir Teknoloji Enstitüsü, 2008, s. 126-127.
Birincil Dil tr
Konular
Dergi Bölümü Makaleler
Yazarlar

Yazar: Reyhan KÖRPE
E-posta: reyhankorpe@yahoo.com

Bibtex @ { canakkalearastirmalari52888, journal = {Çanakkale Araştırmaları Türk Yıllığı}, issn = {2148-0877}, address = {Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi}, year = {2015}, volume = {13}, pages = {131 - 160}, doi = {10.17518/caty.18021}, title = {Aynı Coğrafyada İki Savaş: Troia ve Çanakkale Savaşlarının Karşılaştırılması}, language = {tr}, key = {cite}, author = {KÖRPE, Reyhan} }
APA KÖRPE, R . (2015). Aynı Coğrafyada İki Savaş: Troia ve Çanakkale Savaşlarının Karşılaştırılması. Çanakkale Araştırmaları Türk Yıllığı, 13 (18), 131-160. DOI: 10.17518/caty.18021
MLA KÖRPE, R . "Aynı Coğrafyada İki Savaş: Troia ve Çanakkale Savaşlarının Karşılaştırılması". Çanakkale Araştırmaları Türk Yıllığı 13 (2015): 131-160 <http://dergipark.gov.tr/canakkalearastirmalari/issue/4005/52888>
Chicago KÖRPE, R . "Aynı Coğrafyada İki Savaş: Troia ve Çanakkale Savaşlarının Karşılaştırılması". Çanakkale Araştırmaları Türk Yıllığı 13 (2015): 131-160
RIS TY - JOUR T1 - Aynı Coğrafyada İki Savaş: Troia ve Çanakkale Savaşlarının Karşılaştırılması AU - Reyhan KÖRPE Y1 - 2015 PY - 2015 N1 - doi: 10.17518/caty.18021 DO - 10.17518/caty.18021 T2 - Çanakkale Araştırmaları Türk Yıllığı JF - Journal JO - JOR SP - 131 EP - 160 VL - 13 IS - 18 SN - 2148-0877- M3 - doi: 10.17518/caty.18021 UR - http://dx.doi.org/10.17518/caty.18021 Y2 - 2017 ER -
EndNote %0 Çanakkale Araştırmaları Türk Yıllığı Aynı Coğrafyada İki Savaş: Troia ve Çanakkale Savaşlarının Karşılaştırılması %A Reyhan KÖRPE %T Aynı Coğrafyada İki Savaş: Troia ve Çanakkale Savaşlarının Karşılaştırılması %D 2015 %J Çanakkale Araştırmaları Türk Yıllığı %P 2148-0877- %V 13 %N 18 %R doi: 10.17518/caty.18021 %U 10.17518/caty.18021