Yıl 2018, Cilt 14, Sayı 3, Sayfalar 292 - 305 2018-10-08

GÖZ ARDI EDİLEN PROGRAM VE TÜRKİYE'DEKİ YANSIMALARI
NULL CURRİCULUM AND ITS REFLECTIONS IN TURKEY

Ali Orhan [1] , Filiz Evran Acar [2]

21 35

Öğrencilerin amaçlanan bilgi, beceri ve tutumlara ulaşması için izlenen yol olarak tanımlanan (Tyler, 1986) eğitim programı, Posner ve Eisner tarafından farklı türlere ayrılmıştır. Göz ardı edilen program bu türlerden bir tanesidir. Özellikle ulusal alan yazında diğer program türleri hakkında çok fazla çalışma olmasına rağmen, göz ardı edilen program hakkında herhangi bir tez, makale ya da bildiriye rastlanmamıştır. Dolayısıyla bu çalışmada, ileride yapılacak başka çalışmalara temel oluşturması amacıyla, eğitimin planlanmasında önemli bir role sahip olan göz ardı edilen programın temel sorular çerçevesinde ayrıntılı bir şekilde tartışılması amaçlanmıştır. Göz ardı edilen program hakkındaki bilgilerin özetini ve sentezini sunan bu makale bir derleme makalesidir. Göz ardı edilen program kavramı, isteyerek ya da farkında olmadan okulda öğretilmeyen konuları kapsayan program olarak tanımlanabilir (Eisner, 1985). Okullar ya da öğretmenler sadece öğrettikleri şeylerden değil aynı zamanda göz ardı ettikleri ve öğretmedikleri şeylerden de sorumludurlar (Eisner, 1985). Dolayısıyla göz ardı edilen kısımların neden görmezden gelindiği ya da neden öğretilmediğinin bilinmesi gerekir. Göz ardı edilen program da, görmezden gelinen ve anlatılmayan şeylere yönelinmesini ve  programın kavramsal olarak nasıl tasarlandığına ve uygulandığına odaklanılmasına vurgu yapar (Gholami, Rahimi, Ghahramani & Dorri, 2016). Resmi öğretim programına dahil edilmeyen ve göz ardı edilen programın konusu olan içerik, bütün bir dersten ufak bir bilgi parçasına kadar geniş bir yelpazede ele alınabilir (Flinders, Noddings & Thornton, 1986). Göz ardı edilen programın okullardaki yansımalarının çalışılmasının içerik seçimi, hedefler ve seçim kriterleri ve programın uygulanması noktasında birçok önemli faydası vardır. Alan yazında göz ardı edilen programı bilinçli olarak göz ardı edilen, uygulamada göz ardı edilen ve kişisel tecrübeler sonucu göz ardı edilen olmak üzere üç gruba ayıran çalışmalar (Assemi & Sheikhzade, 2013) olmasına rağmen bu çalışmada göz ardı edilen program, bu çalışmada karar vericiler tarafından göz ardı edilen, müdür ya da öğretmenler tarafından göz ardı edilen ve öğrenciler tarafından göz ardı edilen olmak üzere üç grupta ele alınmıştır

Curriculum, which can be defined as the path that is followed to acquire intented knowledge, ability and attitude, is divided into different types by Posner (1995) and Eisner (1985). Null curriculum  is one of these types. Although there are many studies about other curriculum types, no study about null curriculum are seen in literature in Turkey. So in this study, it is aimed to discuss the null curriculum elaborately, which has important role on planning education, within the frame of some questions to provide a basis for future studies. This study, which provides summary and synthesis of the knowledge about null curriculum that was found, is literature review. Null curriculum term can be described as the curriculum which includes what is not taught in schools either intentionally or unintentionally (Eisner, 1985). Schools or teachers are responsible for not only what they teach but also what they neglect to teach (Eisner, 1985). So the reasons, which cause to neglect or not to teach these parts, should be found out and understood. Null curriculum points out to the analysis of what is left out or neglected, and concentrates on how the curriculum is designed and implemented (Gholami, Rahimi, Ghahramani, & Dorri, 2016). The content, which are left out from the formal curriculum and included in the null curriculum, can be anything from the whole lesson to little information (Flinders, Noddings, & Thornton, 1986). Studying the reflections of null curriculum in schools has many benefits for deciding on content, aims and their choosing criteria and implementation of curriculum. Although null curriculum is divided into three types as intented, implemented and experiential (Assemi & Sheikhzade, 2013) in literature, in this study it is discussed in three types as the curriculum which is neglected by decision makers, by headmasters and teachers and by students.

  • Adalar, H. (2010). Sosyal bilgiler öğretmenlerinin 8. sınıf T.C. inkılâp tarihi ve atatürkçülük dersi yeni öğretim programına ilişkin görüşlerinin değerlendirilmesi. (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Gazi Osman Paşa Üniversitesi, Tokat.
  • Akaydın, G., & Soran, H. (1998). Liselerdeki biyoloji öğretmenlerinin derslerini deneyler ile işleyebilme olanakları. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 14, 11-14.
  • Akkaya, G. (2016). Ortaöğretim dokuzuncu sınıf matematik ders kitaplarının öğretim programına uygunluğu açısından incelenmesi. (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Hacettepe Üniversitesi, Ankara.
  • Aksu, C. (2007). İlköğretim 8. sınıf müzik programının hedeflerine ulaşma düzeyinin değerlendirilmesi. (Yayımlanmamış doktora tezi). Atatürk Üniversitesi, Erzurum.
  • Aslan, D. (2009). İlköğretim yedinci sınıf sosyal bilgiler dersi öğretim programının yapılandırmacı yaklaşım bağlamında öğretmen görüşlerine göre değerlendirilmesi. (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Yeditepe Üniversitesi, İstanbul.
  • Assemi, A. & Sheikhzade, M. (2013). Intended, implemented and experiential null curriculum. Life Science Journal, 10 (1), 82-85.
  • Atabey, E. (2015). İlkokul ikinci sınıf İngilizce dersi öğretim programının uygulamadaki etkililiğinin değerlendirilmesi. (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Dicle Üniversitesi, Diyarbakır.
  • Aybek, B., ve Aslan, S. (2015). Sınıf öğretmenlerinin ilkokul 3. sınıf fen bilimleri dersi öğretim programına yönelik görüşlerinin değerlendirilmesi. Uluslarlararası Sosyal Araştırmalar Dergisi, 8 (41), 883-894.
  • Batovski, D., A. (2015). How to write a review article? www.atsu.edu/.../how_to_write_a_review_article.pdf adresinden 15 Aralık 2017 tarihinde alınmıştır.
  • Bayram, K. (2016). Sosyal bilgiler öğretmenlerinin ortaokul 8. sınıf TC inkılap tarihi ve atatürkçülük dersi öğretim programına ilişkin görüşlerinin değerlendirilmesi. (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Ağrı İbrahim Çeçen Üniversitesi, Ağrı.
  • Canikoğlu, G. (2016). Görsel sanatlar dersi öğretim programındaki “Görsel iletişim biçimlendirme” öğrenme alanının uygulanmasında ortaokul resim öğretmenlerinin görüşleri. (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Gazi Üniversitesi, Ankara.
  • Caswell, H. L. & Campbell, D. (1935). Curriculum development. New York: American Book Company.
  • Cesur, D. (2012). Ortaöğretim müzik dersinin işlevselliği. (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Samsun.
  • Demirel, Ö. (2013). Eğitimde program geliştirme. Ankara: Pegem Akademi Yayıncılık.
  • Ertürk, S. (2013). Eğitimde program geliştirme. Ankara: Edge Akademi.
  • Fettahoğlu, B. (2011). 7. sınıf sosyal bilgiler öğretim programının öğretmen görüşlerine göre değerlendirilmesi: Gümüşhane ili örneği. (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Erzincan Üniversitesi, Erzincan.
  • Doğan, H. (1975). Program geliştirmede sistem yaklaşımı. Ankara Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 7 (14), 361-385.
  • Doll, R. C. (1986). Curriculum improvement: Decision making and process. Boston: Allyn and Bacon.
  • Eisner, E. W. (1985). The Educational imagination: On the design and evaluation of school programs. New York: Macmillan Publishing Co.
  • Flinders, D. J., Noddings, N. & Thornton, S. J. (1986). The Null curriculum: Its theoretical basis and practical implications. Curriculum Inquiry, 16 (1), 33-42.
  • Gholami, M., Rahimi, A., Ghahramani, O. & Dorri, E. R. (2016). A Reflection on null curriculum. A Journal of Multidisciplinary Science and Technology, 7 (1), 218-223. Good, C. (1973). Dictionay of education. New York: Mc Graw-Hill.
  • Gülpınar, Ö. ve Güçlü, A. G. (2013). How to write a review article?. Turkish Journal of Urology, 39 (1), 44-48.
  • Gürşen, S. (2002). Milli eğitim bakanlığına bağlı ilköğretim ve ortaöğretim kurumlarında görev yapmakta olan müzik öğretmenlerinin müzik dersi ile ilgili karşılaştıkları sorunlar. (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Marmara Üniversitesi, İstanbul.
  • Güven, G. (2016). 3. sınıf fen bilimleri dersi öğretim programına ilişkin öğretmen görüşleri. (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Mustafa Kemal Üniversitesi, Hatay.
  • Işık, S., & Soran, H. (2005). Biyoloji öğretmeni yetiştiren kurumların öğretim programlarının karşılaştırılması. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 28, 109-117.
  • İnce, M. (2016). Türkçe 6, 7, 8. sınıf öğretim programının uluslararası öğrenci değerlendirme programı'nda (PISA) yoklanan "okuma becerileri" açısından analizi (Zonguldak örneği). (Yayımlanmamış doktora tezi). Ankara Üniversitesi, Ankara.
  • Karataş, Y. ve Kılıç, I. (2017). Ortaöğretim düzeyi müzik derslerinde kullanılan okul çalgıları ve bu çalgıların öğretiminde karşılaşılan sorunların incelenmesi. Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 9 (26), 565-601.
  • Kaya, E., & Gürbüz, H. (2002). Lise ve meslek lisesi öğrencilerinin biyoloji öğretiminin sorunlarına ilişkin görüşleri. Erzincan Eğitim Fakültesi Dergisi, 4 (2), 11-21.
  • Köroğlu, G. N. (2013). İlköğretim ikinci kademede görev yapan müzik dersi öğretmenlerinin 2006 müzik dersi öğretim programı ile ilgili görüşleri ve karşılaştıkları sorunlar. (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Akdeniz Üniversitesi, Antalya.
  • Neagley, R. L. & Evans, D. N. (1967). Handbook for affective curriculum development. New Jersey: Englewood Clifs, Pentice-Hall Inc.
  • Olivia, P. F. (1988). Developing the curriculum. Boston: Scott, Foresman and Company.
  • Oliver, A. I. (1977). Curriculum improvement: A guide to problems, principles and process. NewYork: Harper-Row.
  • Öztürk, E. (2006). İlköğretim okullarındaki ikinci kademe müzik eğitimi ve sorunları. (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Afyon Kocatepe Üniversitesi, Afyonkarahisar.
  • Pautasso, M. (2013). Ten simple rules for writing a literature review. PLoS Computational Biology, 9 (7). http://journals.plos.org/ploscompbiol/article id=10.1371/journal.pcbi.1003149#s2 adresinden 15 Aralık 2017 tarihinde alınmıştır.
  • Posner, G. J. (1995). Analyzing the curriculum. New York: McGraw-Hill, Inc.
  • Rowley, J. & Slack, F. (2004). Conducting a literature review. Management Research News, 27(6), 31-39.
  • Saylor, J. G. Alexander, W. M. & Lewis, A. J. (1981). Curriculum planning for better teaching and learning. New York: Holt, Rinehart, & Winston.
  • Short, E. C. (1982). Curriculum development and organization. In H. E. Mitzel (Ed.), Encyclopedia of educational research (s.405-412). New York: The Free Press.
  • Süzer, M. A. (2017). Fizik lise öğretim programının ve ders kitaplarının Almanya ve İngiltere örnekleriyle karşılaştırılması ve öğretmen görüşleriyle değerlendirilmesi. (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Necmettin Erbakan Üniversitesi, Konya.
  • Taba, H. (1962). Curriculum development: Theory and practice. New York: Har Court, Brace and World.
  • Tanner, D. & Tanner, L. N. (1980). Curriculum development: Theory into practice. New York: Mac Millan.
  • Türkoğlu, Ç. (2016). Beden eğitimi ve spor öğretmenlerinin ortaokul beden eğitimi ve spor dersi öğretim programı hakkındaki farkındalık durumlarının incelenmesi. (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Gazi Üniversitesi, Ankara.
  • Tyler, R. W. (1986). Basic principles of curriculum and instructions. Chicago: The University of Chicago Press.
  • Uluçınar, Ş., Cansaran, A., & Karaca, A. (2004). Fen bilimleri laboratuvar uygulamalarının değerlendirilmesi. Türk Eğitim Bilimleri Dergisi, 2 (4), 465- 475.
  • Varış, F. (1994). Eğitimde program geliştirme: Teori ve teknikler. Ankara: Alkım Yayıncılık.
  • Yaman, M., Dervişoğlu, S., & Soran, H. (2004). Orta öğretim öğrencilerinin derslere ilgilerinin belirlenmesi. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 27, 232- 240.
  • Yüzbaşıoğlu, A. ve Atav, E. (2004). Öğrencilerin günlük yaşamla ilgili biyoloji konularını öğrenme düzeylerinin belirlenmesi. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 27, 276-285.
  • Zevfi, R. (2015). Ortaokul Türkçe ders kitaplarının Türkçe dersi öğretim programında yer alan temel beceriler açısından incelenmesi. (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Mustafa Kemal Üniversitesi, Hatay.
Birincil Dil tr
Konular Eğitim Bilimleri
Dergi Bölümü Makaleler
Yazarlar

Orcid: 0000-0003-1234-3919
Yazar: Ali Orhan (Sorumlu Yazar)
Kurum: BÜLENT ECEVİT ÜNİVERSİTESİ
Ülke: Turkey


Orcid: 0000-0002-0453-8508
Yazar: Filiz Evran Acar
Kurum: DÜZCE ÜNİVERSİTESİ
Ülke: Turkey


Bibtex @derleme { eku375778, journal = {Eğitimde Kuram ve Uygulama}, issn = {1304-9496}, eissn = {1304-9496}, address = {Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi}, year = {2018}, volume = {14}, pages = {292 - 305}, doi = {10.17244/eku.375778}, title = {GÖZ ARDI EDİLEN PROGRAM VE TÜRKİYE'DEKİ YANSIMALARI}, key = {cite}, author = {Evran Acar, Filiz and Orhan, Ali} }
APA Orhan, A , Evran Acar, F . (2018). GÖZ ARDI EDİLEN PROGRAM VE TÜRKİYE'DEKİ YANSIMALARI. Eğitimde Kuram ve Uygulama, 14 (3), 292-305. DOI: 10.17244/eku.375778
MLA Orhan, A , Evran Acar, F . "GÖZ ARDI EDİLEN PROGRAM VE TÜRKİYE'DEKİ YANSIMALARI". Eğitimde Kuram ve Uygulama 14 (2018): 292-305 <http://dergipark.gov.tr/eku/issue/39511/375778>
Chicago Orhan, A , Evran Acar, F . "GÖZ ARDI EDİLEN PROGRAM VE TÜRKİYE'DEKİ YANSIMALARI". Eğitimde Kuram ve Uygulama 14 (2018): 292-305
RIS TY - JOUR T1 - GÖZ ARDI EDİLEN PROGRAM VE TÜRKİYE'DEKİ YANSIMALARI AU - Ali Orhan , Filiz Evran Acar Y1 - 2018 PY - 2018 N1 - doi: 10.17244/eku.375778 DO - 10.17244/eku.375778 T2 - Eğitimde Kuram ve Uygulama JF - Journal JO - JOR SP - 292 EP - 305 VL - 14 IS - 3 SN - 1304-9496-1304-9496 M3 - doi: 10.17244/eku.375778 UR - http://dx.doi.org/10.17244/eku.375778 Y2 - 2018 ER -
EndNote %0 Eğitimde Kuram ve Uygulama GÖZ ARDI EDİLEN PROGRAM VE TÜRKİYE'DEKİ YANSIMALARI %A Ali Orhan , Filiz Evran Acar %T GÖZ ARDI EDİLEN PROGRAM VE TÜRKİYE'DEKİ YANSIMALARI %D 2018 %J Eğitimde Kuram ve Uygulama %P 1304-9496-1304-9496 %V 14 %N 3 %R doi: 10.17244/eku.375778 %U 10.17244/eku.375778
ISNAD Orhan, Ali , Evran Acar, Filiz . "GÖZ ARDI EDİLEN PROGRAM VE TÜRKİYE'DEKİ YANSIMALARI". Eğitimde Kuram ve Uygulama 14 / 3 (Ekim 2018): 292-305. http://dx.doi.org/10.17244/eku.375778