Yıl 2019, Cilt 18, Sayı 69, Sayfalar 32 - 40 2019-01-15

UŞAK’TA ERKEN CUMHURİYET DÖNEMİ İLKOKUL MİMARİ YAPISI: GAZİ MUSTAFA KEMAL İLKOKULU ÖRNEĞİ

PRIMARY SCHOOL BUILDING OF THE EARLY REPUBLIC PERIOD IN UŞAK: GAZI MUSTAFA KEMAL PRIMARY SCHOOL

Elif GÜRSOY [1]

7 52

Cumhuriyetin ilanı ile her alanda başlayan değişim, mimaride de görülmüştür. Bu değişimden mimarinin tüm alanları gibi eğitim yapıları da payını almıştır. Batının modern mimarlık anlayışının ve teknolojisinin etkisinde kalan mimaride, değişim gözlenirken Selçuklu ve Osmanlı unsurları kullanılarak, ulusal bir kimlik anlayışı oluşturulma gayesi de hissedilmiştir. Başta, başkent Ankara olmak üzere diğer Anadolu kentlerinde hem artan nüfusun ihtiyaçlarını karşılamak hem de yıkık kentlerin yeniden inşası amacıyla özellikle fabrika, okul, hastane gibi kamu yapılarının inşası hız kazanmıştır.

Osmanlı’da 19. Yüzyılın ikinci yarısına kadar ağırlıklı olarak sıbyan mektepleri ve medreselerde gerçekleşmiş eğitim, sonrasında iptidai mektebi, rüşdiye mektebi ve idadilerde sürdürülmüştür. Bunların yanı sıra çeşitli meslek okulları da kurulmuştur. Cumhuriyet dönemi ile birlikte ise eğitim yapılarına özel bir önem verilmiştir.

Dini mimari örneklerinden camiler, türbeler; sivil mimari örneklerinden eğitim yapıları, ticaret yapıları, demiryolu yapıları ve konutları ile Uşak ili ve ilçeleri önemli veriler vermektedir. 15. yüzyıldan itibaren inşa faaliyetine sahne olan bölgeye ait bu çalışmada, Cumhuriyet Dönemi mirası olup, 1925 yılında inşa edilen, Gazi Mustafa Kemal İlkokulu tanıtılacaktır.

I. Ulusal Mimarlık Dönemi, Eğitim Yapıları
  • Acer, Ö. (2016), “Tarihî-Milli Yapılar Ulusal Mimarlık Akımına Yozgat’tan Örnek Bir Yapı: Cumhuriyet Mektebi/İlkokulu Binası”, I. Uluslararası Bozok Sempozyumu Bildiri Kitabı, C. 4, s. 381-389.
  • Aslanoğlu, İ. (2010), Erken Cumhuriyet Dönemi Mimarlığı 1923-1938, Bilge Kültür Sanat, İstanbul.
  • Bozdoğan, S. (2002), Modernizm ve Ulusun İnşası, Erken Cumhuriyet Türkiyesi’nde Mimari Kültür, Metis Yayınları, İstanbul.
  • Cengizkan, A. (2003), “Mukbil Kemâl Taş (1891- ? ), Bir Geçiş Dönemi Mimarı”, Arredamento Mimarlık, S. 11, s.112-119.
  • Işık, G. (2010), Kayseri’de Erken Cumhuriyet Dönemi Eğitim Yapıları, Erciyes Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Yüksek Lisans Tezi, Kayseri.
  • Özbek, Y. (2013), “Erken Cumhuriyet Döneminde (1923-1945) Kayseri’de Okul Yapıları”, Belleten, C. LXXVII, S. 278, s. 271-347.
  • Kul, F. N. (2011), “Erken Cumhuriyet Dönemi İlkokul Binaları”, Mimarlık, S. 360, s.66-71.
  • Kuran, A. (2008), “Osmanlı Mimarlığı ve Sanatı”, Eczacıbaşı Sanat Ansiklopedisi, C. 3, YEM Yayınları, İstanbul, s. 1184.
  • Parlak, Ö.-Yaldız, E. (2017), “Konya’da Erken Cumhuriyet Dönemi İlkokul Yapıları”, Türk-İslam Medeniyeti Akademik Araştırmalar Dergisi, Y. 12, S. 24, s. 175-202.
  • Sayâr, Z. (1936), “Devlet İnşaatında Tip-Plân Usulünün Mahzurları” Arkitekt, S. 1936-09 (69), s.259-260.
  • Selâh, Z. (1931), “Mektep İnşasında (Plan-Tip) in Mahzurları” Arkitekt, S. 1931-4, s.124-125.
  • Selâh, Z. (1931), “Mektep Binalarında Estetik” Arkitekt, S. 1931-8, s.253-254.
  • Sözen, M. (1996), Cumhuriyet Dönemi Türk Mimarisi, TİBK Yayınları, İstanbul.
  • Uşak, Kültürel Değerler Yapı Envanteri 2007, Uşak Valiliği İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü, Uşak.
  • Yavuz, Y. (2009), İmparatorluktan Cumhuriyete Mimar Kemalettin 1870-1927, Ankara.
Birincil Dil tr
Konular Sosyal
Yayımlanma Tarihi Kış
Dergi Bölümü Makaleler
Yazarlar

Orcid: 0000-0003-0147-8682
Yazar: Elif GÜRSOY (Sorumlu Yazar)
Kurum: UŞAK ÜNİVERSİTESİ
Ülke: Turkey


Bibtex @araştırma makalesi { esosder379977, journal = {Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi}, issn = {1304-0278}, address = {Özel Akademi}, year = {2019}, volume = {18}, pages = {32 - 40}, doi = {10.17755/esosder.379977}, title = {UŞAK’TA ERKEN CUMHURİYET DÖNEMİ İLKOKUL MİMARİ YAPISI: GAZİ MUSTAFA KEMAL İLKOKULU ÖRNEĞİ}, key = {cite}, author = {GÜRSOY, Elif} }
APA GÜRSOY, E . (2019). UŞAK’TA ERKEN CUMHURİYET DÖNEMİ İLKOKUL MİMARİ YAPISI: GAZİ MUSTAFA KEMAL İLKOKULU ÖRNEĞİ. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 18 (69), 32-40. DOI: 10.17755/esosder.379977
MLA GÜRSOY, E . "UŞAK’TA ERKEN CUMHURİYET DÖNEMİ İLKOKUL MİMARİ YAPISI: GAZİ MUSTAFA KEMAL İLKOKULU ÖRNEĞİ". Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi 18 (2019): 32-40 <http://dergipark.gov.tr/esosder/issue/40918/379977>
Chicago GÜRSOY, E . "UŞAK’TA ERKEN CUMHURİYET DÖNEMİ İLKOKUL MİMARİ YAPISI: GAZİ MUSTAFA KEMAL İLKOKULU ÖRNEĞİ". Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi 18 (2019): 32-40
RIS TY - JOUR T1 - UŞAK’TA ERKEN CUMHURİYET DÖNEMİ İLKOKUL MİMARİ YAPISI: GAZİ MUSTAFA KEMAL İLKOKULU ÖRNEĞİ AU - Elif GÜRSOY Y1 - 2019 PY - 2019 N1 - doi: 10.17755/esosder.379977 DO - 10.17755/esosder.379977 T2 - Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi JF - Journal JO - JOR SP - 32 EP - 40 VL - 18 IS - 69 SN - 1304-0278- M3 - doi: 10.17755/esosder.379977 UR - http://dx.doi.org/10.17755/esosder.379977 Y2 - 2018 ER -
EndNote %0 Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi UŞAK’TA ERKEN CUMHURİYET DÖNEMİ İLKOKUL MİMARİ YAPISI: GAZİ MUSTAFA KEMAL İLKOKULU ÖRNEĞİ %A Elif GÜRSOY %T UŞAK’TA ERKEN CUMHURİYET DÖNEMİ İLKOKUL MİMARİ YAPISI: GAZİ MUSTAFA KEMAL İLKOKULU ÖRNEĞİ %D 2019 %J Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi %P 1304-0278- %V 18 %N 69 %R doi: 10.17755/esosder.379977 %U 10.17755/esosder.379977
ISNAD GÜRSOY, Elif . "UŞAK’TA ERKEN CUMHURİYET DÖNEMİ İLKOKUL MİMARİ YAPISI: GAZİ MUSTAFA KEMAL İLKOKULU ÖRNEĞİ". Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi 18 / 69 (Ocak 2019): 32-40. http://dx.doi.org/10.17755/esosder.379977