Yıl 2018, Cilt 28, Sayı 2, Sayfalar 287 - 313 2018-07-31

GEMİ İNŞA SEKTÖRÜNDE GÜVENCESİZ ÇALIŞANLAR ÜZERİNE SOSYOLOJİK BİR ARAŞTIRMA
A Sociological Research on Precarious Employees in the Shipbuilding Industry

Süleyman İLHAN [1] , Mevlüt YILMAZ [2]

22 69

Bu çalışmada, gemi inşa sektöründe güvencesiz şartlarda çalışan kesimlerin anlam dünyaları bütüncül bir bakış açısıyla irdelenmektedir. Çalışmayla, güvencesizliğin yarattığı/dayattığı belirsiz ve riskli durumlar konusunda tersane çalışanlarının kendi bakış açıları ve beklentilerinin tespiti amaçlanmaktadır. Alan araştırmasına dayanan bu çalışma, İstanbul/Tuzla Tersaneler Bölgesi’ndeki gemicilik sektöründe, taşeron ve gündelik olarak istihdam edilen 301 tersane çalışanına anket formu uygulanarak gerçekleştirilmiştir. Elde edilen veriler yapılan gözlemler ve enformel görüşmelerle desteklenmiştir. Araştırma bulguları bağlamında şu tespitlere ulaşılmıştır: Gemi inşa sektöründe çalışanlar kötü çalışma şartları, düşük ücret, sosyal hakların zayıflatılması vb. boyutları/sonuçlarıyla güvencesizliği derinlikli bir şekilde deneyimlemektedir. Taşeronluk uygulamalarıyla geçiciliği, belirsizliği yoğun yaşayan tersane çalışanlarında iş güvencesizliği algısı artmaktadır. Gemi inşa sektöründe iş kazalarının yaşanmasında güvencesiz çalışma ortamı ve koşulları büyük etkendir. Yaşanan güvencesizlikler çalışanların fiziksel ve psikolojik sağlıklarını olumsuz etkilemekte ve sosyal yaşam dünyalarını bozarak dayanışma bağlarını zayıflatmaktadır. Tersane çalışanları arasında düşük ücret ve ödemelerdeki belirsizlikler süreklileşmiş borçlu bir yaşamı dayatmaktadır. Çalışanlar arasındaki yaygın güvencesizlik sendikal faaliyetlere yaklaşımı geriletmekte ve çalışanların örgütlenmelerini engellemektedir. 

İn this study are examined with a holistic view the semantic worlds of employees working under precarious conditions. With study is aim to identify of own perspectives and expectations of lumpers on strategies to cope with indefinite and risky situations caused/ imposed by insecurity. This study is based on field research has been done by applying a questionnaire consisting to 301 lumpers who are employed as time- and pieceworkers in shipping jobs in the Tuzla/Istanbul Shipyards. The data obtained have been supported by the observations and informal interviews. Following findings have been achieved within the context of research findings: workers in the shipbuilding sector are experiencing precarity with its all dimensions and results such as poor working conditions, low wages, and weakening of social rights etc. deeply. The perception of job insecurity increases among shipyard workers who live impermanence and uncertainty intensively through subcontracting applications. The precarious working environment and conditions are major factors for the occurrence of labor accidents in the shipbuilding industry. Experienced insecurity has a negative impact on physical and psychological health of employees and undermining the bonds of solidarity by breaking their social lives. Low wages and uncertainty in the payments impose a perpetual living in debt on shipyard workers. Widespread precarity among employees backspaces their attitudes for union activities and prevents them from getting organized.

  • Akdemir, Nevra (2008a), Taşeronlu Birikim: Tuzla Tersaneler Bölgesinde Üretim İlişkilerinde Enformelleşme, SAV Yay. İstanbul.
  • Akdemir, Nevra (2008b), “Taşeronluk ve İş Kazalarını Birleştiren Eksen: Güvencesiz Çalışma”, Toplum ve Hekim Dergisi, Cilt 23, Sayı 4, s: 276-283.
  • Akdemir, Nevra (2006), “Emek Süreçlerinde Taşeronluk ve Tuzla Tersaneler Bölgesi Örneği”, Praksis 16 Güz, s:143-170.
  • Akdemir, Nevra ve Odman, Aslı (2008), “Tuzla Tersaneler Bölgesinde Örülen ve Üstü Örtülen Sınıfsallıklar”, Toplum ve Bilim, S: 113,s:49-89.
  • Arslan, Ayşe (2013), Precarity And İdentity Among Shipyard Workers in Tuzla, METU, School Of Social Sciences, Unpublished Master's Thesis, Ankara.
  • Artun, Ali (2014), “Sanat Emeği”, iç. Sanat Emeği, Kültür İşçileri ve Prekarite (Der. Ali Artun), İletişim Yayınları, İstanbul, s: 11-29.
  • Bauman, Zygmunt (1999), Çalışma, Tüketicilik ve Yeni Yoksullar (Çev.Ümit Öktem), Sarmal Yayınevi, İstanbul.
  • Bilton, T. – Bonnett, K. – Jones, P. – Lawson, T. – Skinner, D. – Stanworth, M. – Webster, A. (2009), Sosyoloji, (Çev. Ed. Bülent Özçelik), Siyasal Kitabevi, Ankara.
  • Bora, Tanıl - Bora, Aksu - Erdoğan, Necmi - Üstün, İlknur (2012), “Boşuna mı Okuduk?” Türkiye’de Beyaz Yakalı İşsizliği, İletişim Yay. İstanbul.
  • Burchell, Brendan (2009), “Flexicurity as a moderator of the relationship between job insecurity and psychological well-being”, Cambridge Journal of Regions, Economy and Society, 31, pp: 1–14.
  • Çakır, Özlem (2007), “İşini Kaybetme Kaygısı: İş Güvencesizliği”, Çalışma ve Toplum, S. 1, s: 117-140.
  • Dardot, Pierre ve Laval, Christian (2012), Dünyanın Yeni Aklı, Neoliberal Toplum Üzerine Deneme (Çev. Işık Ergüden), İstanbul Bilgi Üniversitesi Yayınları.
  • Esmer, Yılmaz (2012), Kültürel Değişimin Sınırları: Türkiye Değerler Atlası 2012, İstanbul: Bahçeşehir Üniversitesi Yayınları.
  • GİSBİR (2014), 2013 Sektör Raporu, http://www.gisbir.com/tr/duyuru/gisbir_sektor_raporu_2013_114 (Erişim: 08.12.14)
  • Harvey, David (2013), Asi Şehirler, Şehir Hakkından Kentsel Devrime Doğru (Çev. Ayşe Deniz Temiz) Metis Yayınları, İstanbul.
  • Lazzarato, Maurizio (2014), Borçlandırılmış İnsanın İmali, Neoliberal Durum Üzerine Deneme, (Çev. Murat Erşen) Açılım Kitap, İstanbul.
  • Man, Fuat (2013), “Akışkan Zamanlarda Eğretileşme: Ulusal İstihdam Stratejisi Üzerine Bir Değerlendirme”, Çalışma ve Toplum, 2013/1 s: 229-252.
  • Putnam, Robert D. (2000), Bowling Alone: The Collapse ans Revival of American Community, Simon and Schuster, New York.
  • Sencer, Muzaffer ve Sencer, Yakut (1978), Toplumsal Araştırmalarda Yöntembilim, TODAİE Yayınları, No: 172, Ankara.
  • Sen, Amartya (2004), Özgürlükle Kalkınma, (Çev. Yavuz Alogan), Ayrıntı Yayınları, İstanbul.
  • Standing, Guy (2014), Prekarya, Yeni Tehlikeli Sınıf (Çev. Ergin Bulut), İletişim Yayınları, İstanbul.
  • Standing, Guy (2012), “The Precariat is you and me”, ABC News, 9 February.
  • Sümer, Nebi- Solak, Nevin-Harma, Mehmet (2013), İşsiz Yaşam: İşsizliğin ve İş Güvencesizliğinin Birey ve Aile Üzerindeki Etkileri, Koç Üniversitesi Yayınları, İstanbul.
  • TTBİİK (2008), “Tuzla Tersaneler Bölgesi’ndeki Çalışma Koşulları ve Önlenebilir Seri İş Kazaları Hakkında Rapor”, İstanbul.
  • Wacquant, Loic (2013), “İleri Marjinallik Çağında Bölgesel Damgalama” (Çev. Celalettin Yanık) iç. Kentsel Yoksulluğu Yeniden Düşünmek (Ed. Ö. Aytaç ve S. İlhan), Birleşik Yay. Ankara, ss: 125-140.
  • Wacquant, Loic (2011), Kent Paryaları, İleri Marjinalliğin Karşılaştırmalı Sosyolojisi, (Çev. Mehmet Doğan), Boğaziçi Üniversitesi Yayınevi, İstanbul.
  • Wacquant, Loic (2007), “Territorial Stigmatization in the Age of Advenced Marjinality”, Thesis Eleven, Number 91, November, pp: 66-77. in Urban Outcasts: A Comparative Sociology of Advenced Marginality, (Loic Wacquant) Polity Press, Chambridge
Birincil Dil tr
Konular
Dergi Bölümü Sosyoloji
Yazarlar

Yazar: Süleyman İLHAN

Yazar: Mevlüt YILMAZ

Bibtex @araştırma makalesi { firatsbed460958, journal = {Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi}, issn = {1300-9702}, eissn = {2149-3243}, address = {Fırat Üniversitesi}, year = {2018}, volume = {28}, pages = {287 - 313}, doi = {10.18069/firatsbed.460958}, title = {GEMİ İNŞA SEKTÖRÜNDE GÜVENCESİZ ÇALIŞANLAR ÜZERİNE SOSYOLOJİK BİR ARAŞTIRMA}, key = {cite}, author = {İLHAN, Süleyman and YILMAZ, Mevlüt} }
APA İLHAN, S , YILMAZ, M . (2018). GEMİ İNŞA SEKTÖRÜNDE GÜVENCESİZ ÇALIŞANLAR ÜZERİNE SOSYOLOJİK BİR ARAŞTIRMA. Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 28 (2), 287-313. DOI: 10.18069/firatsbed.460958
MLA İLHAN, S , YILMAZ, M . "GEMİ İNŞA SEKTÖRÜNDE GÜVENCESİZ ÇALIŞANLAR ÜZERİNE SOSYOLOJİK BİR ARAŞTIRMA". Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 28 (2018): 287-313 <http://dergipark.gov.tr/firatsbed/issue/39182/460958>
Chicago İLHAN, S , YILMAZ, M . "GEMİ İNŞA SEKTÖRÜNDE GÜVENCESİZ ÇALIŞANLAR ÜZERİNE SOSYOLOJİK BİR ARAŞTIRMA". Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 28 (2018): 287-313
RIS TY - JOUR T1 - GEMİ İNŞA SEKTÖRÜNDE GÜVENCESİZ ÇALIŞANLAR ÜZERİNE SOSYOLOJİK BİR ARAŞTIRMA AU - Süleyman İLHAN , Mevlüt YILMAZ Y1 - 2018 PY - 2018 N1 - doi: 10.18069/firatsbed.460958 DO - 10.18069/firatsbed.460958 T2 - Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi JF - Journal JO - JOR SP - 287 EP - 313 VL - 28 IS - 2 SN - 1300-9702-2149-3243 M3 - doi: 10.18069/firatsbed.460958 UR - http://dx.doi.org/10.18069/firatsbed.460958 Y2 - 2018 ER -
EndNote %0 Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi GEMİ İNŞA SEKTÖRÜNDE GÜVENCESİZ ÇALIŞANLAR ÜZERİNE SOSYOLOJİK BİR ARAŞTIRMA %A Süleyman İLHAN , Mevlüt YILMAZ %T GEMİ İNŞA SEKTÖRÜNDE GÜVENCESİZ ÇALIŞANLAR ÜZERİNE SOSYOLOJİK BİR ARAŞTIRMA %D 2018 %J Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi %P 1300-9702-2149-3243 %V 28 %N 2 %R doi: 10.18069/firatsbed.460958 %U 10.18069/firatsbed.460958
ISNAD İLHAN, Süleyman , YILMAZ, Mevlüt . "GEMİ İNŞA SEKTÖRÜNDE GÜVENCESİZ ÇALIŞANLAR ÜZERİNE SOSYOLOJİK BİR ARAŞTIRMA". Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 28 / 2 (Temmuz 2018): 287-313. http://dx.doi.org/10.18069/firatsbed.460958