Yıl 2017, Cilt , Sayı 2, Sayfalar 62 - 69 2017-12-01

Doğrudan Yabancı Yatırımlar, Ekonomik Büyüme ve İstihdam Arasındaki İlişki: Türkiye Uygulaması (1990-2015)
Relationship between Foreign Direct Investment, Economic Growth and Employment: Application of Turkey (1990-2015)

Fatma TURAN KOYUNCU [1]

85 143

Küreselleşme ile birlikte ülkeler arasındaki ekonomik, ticari ve teknolojik sınırların ortadan kalkması, doğrudan yabancı yatırımlara olan ilgiyi arttırmıştır. Gelişmekte olan ülkelerde doğrudan yabancı yatırımların gelişimi hız kazanmış ve bu gelişim ülkemizde de hissedilmiştir. Ülkemizde doğrudan yabancı yatırımların girişi giderek artan bir eğilim izlemiş ve 2015 yılında 16,8 milyar dolara ulaşmıştır. Bu çalışmanın amacı Türkiye’de doğrudan yabancı yatırımlar ile ekonomik büyüme ve istihdam arasında uzun dönemli bir ilişkinin olup olmadığını incelemektir. Bu amaçla 1990–2015 dönemi için Türkiye’de doğrudan yabancı yatırımlar, ekonomik büyüme ve istihdam arasındaki ilişkinin varlığı ve yönü Granger nedensellik testi ile ortaya konulmuştur. Sonuç olarak, doğrudan yabancı yatırımlardan ekonomik büyümeye doğru uzun dönemli bir ilişki bulunmuştur. Diğer taraftan doğrudan yabancı yatırımlar ile istihdam arasında herhangi bir ilişki tespit edilememiştir.

Along with the speed of globalization, the disappearance of economic, commercial and technological boundaries between the countries has increased the demand for foreign direct investment. In developing countries the development of direct foreign investment has gained speed and the growth was also felt in our country. The inflows of foreign direct investment increased in Turkey and in 2015 reached US $ 16,8 billion. The aim of this study is to examine the impact of foreign direct investments on economic growth and employment in Turkey. The presence and direction of the relationship between foreign direct investment, economic growth and employment in Turkey for the period 1990-2015 was determined by Granger causality test. Consequently, was found long-term relationship from foreign direct investments to economic growth. On the other hand, it was not detected any relationship between foreign direct investment and employment.

  • Açıkalın, S., E. Gül, ve E. Yaşar (2006). “Ücretler ve Büyüme ile Doğrudan Yabancı Yatırımlar Arasındaki İlişkinin Ekonometrik Analizi”, Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 16: 271- 282.
  • Agenor, P. R. (2001). Benefits and Costs of International Financial Integration: Theory and Facts, Washington, World Bank.
  • Akdiş, M. (2007). Dünya’da ve Türkiye’de Yabancı Sermaye Yatırımları ve Beklentiler, YASED Yayınları No: 33, İstanbul.
  • Alagöz M., S. Erdoğan ve N. Topallı (2008). “Doğrudan Yabancı Sermaye Yatırımları ve Ekonomik Büyüme: Türkiye Deneyimi 1992-2007”, Gaziantep Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 7(1):79-89.
  • Alıcı Akgüç, A., M. Ş. Ucal (2003). “Foreign Direct Investment, Exports and Output Growth of Turkey: Causality Analysis”, Paper to be presented at the European Trade Study Group (ETSG) Fifth Annual Conference, Universidad Carlos III de Madrid, 11-13 September.
  • Asheghian, P. (2011). “Economic Growth Determinants and Foreign Direct Investment Causality in Canada”, International Journal of Business and Social Science, Vol. 2 No. 11, Special Issue - June 2011:5-6.
  • Asiedu, E. (2004), “The Determinants of Employment of Affiliates of US Multinational Enterprises in Africa”, Development Policy Review, 22(4): 371-79
  • Aslanoğlu, E. (2002). “The Structure and the Impact of Foreign Direct Investments in Turkey”, M. Ü. İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, XVII, 1, 31-50, 2002.
  • Assanie, N., B. Singleton (2002). “The Quality of Foreign Direct Investment: Does it Matter for Economic Growth?”, Asia Pacific Research Centre and APRC Productivity Centre.
  • Baldwin, R. (1995). “The Effects of Trade and Foreign Direct Investment on Employment and Relative Wages”, OECD Jobs Study Working Papers, No. 4, OECD Publishing, Paris.
  • Bilgili, F., R. Düzgün ve E. Uğurlu (2007), “Büyüme, Doğrudan Yabancı Sermaye Yatırımları ve Yurt İçi Yatırımlar Arasındaki Etkileşim”, Erciyes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 23 (2), 127-152.
  • Boratav, K. (2001). “2000-2001 Krizinde Sermaye Hareketleri”, Mülkiye Dergisi, Cilt: 25, Sayı: 230:207-220.
  • Borensztein, E, J. De Gregorio ve J.W. Lee (1998). “How Does Foreign Direct Investment Affect Economic Growth?” Journal of International Economics, No:45:115- 135.
  • Choe J. (2003). “Do Foreign Direct Investment and Gross Domestic Investment Promote Economic Growth?” Review of Development Economics, 7(1), 44–57.
  • Chowdhury A., G. Mavrotas (2005). FDI and Growth: What Causes What?, WIDER Conference, Sharing Global Prosperity, WIDER, Helsinki.
  • Cömert F. (1998), “Yabancı Sermayenin Dünü, Bugünü ve Geleceği”, Hazine Dergisi, Sayı: 12, s.1- 25.
  • De Mello, L. R. (1997). “Foreign Direct Investment in Developing Countries and Growth: A Selective Survey”, The Journal Development Studies, Vol. 34, No: 1, Oct., 1-34.
  • Dunning, J. H. (1995). “Re-appraising the Eklectic Paradigm in an Age of Alliance Capitalism”, Journal of International Business Studies, 26(3), 461-491.
  • Enders, W. (1995). Applied econometric time series, Canada. John Wiley and Sons Inc 69
  • Erdilek, A. (2003). “A Comparative Analysis of Inward and Outward FDI in Turkey”, Transnatioal Corporations, 12, No.3.
  • Granger, C.W.J (1986) “Investigating Causal Relations by Econometric Models and Cross-spectral Methods”, Econometrica, Vol. 37(3) 424-438.
  • Görgün, T. (2004). Doğrudan Yabancı Yatırımların Tarihsel Gelişimi Çerçevesinde Yatırımların Geliştirilmesinin Etkin Kurumsal Yapılanmaları, Uzmanlık Tezi, T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi, Ankara
  • Hazine Müsteşarlığı (2010), Uluslararası Doğrudan Yatırımlar 2009 Yılı Raporu, Yabancı Sermaye Genel Müdürlüğü, Haziran 2010.
  • Hendry, D. F., A.R.Pagan ve D. J. Sargan (1993). “Dynamic Specifications”, Zvi Griliches, Michael D. Intriligatori, der. Handbook of Econometrics, Vol.1–5. part 18.
  • Karagöz, K. (2007). “Türkiye’de Doğrudan Yabancı Yatırım Girişlerini Belirleyen Faktörler: 1970 – 2005”, Journal of Yaşar University, 941-946.
  • Karimi, M.S., Z. Yusop (2009). “FDI and Economic Growth in Malaysia”, Working Paper No.14999, Munich Personal RePEc Archive (MPRA), Germany.
  • Karluk, R. (2007). “Türkiye’de Yabancı Sermaye Yatırımlarının Ekonomik Büyümeye Katkısı”, Ekonomik İstikrar, Büyüme ve Yabancı Sermaye Paneli.
  • Macc Kinnon, J. G. (1996). Numerical distribution functions for unit root and cointegration tests, Journal of Applied Econometrics, Volume 11, Issue 6, 601-618.
  • Mencinger, J. (2003). “Does Foreign Direct Investment Always Enhance Economic Growth?”, Kyklos, Vol. 56, No: 4, 2003, 491-508.
  • Mickiewicz, T., S. Radošević, U. Varblane (2000). “Foreign Direct Investment, Structures of Employment and Job Creation in Central Europe During Economic Recovery (1993-1996)”, University of Tartu, Faculty of Economics and Business Administration.
  • Mucuk M. ve M.T. Demirsel (2009). “Türkiye’de Doğrudan Yabancı Yatırımlar ve Ekonomik Performans”, Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 21,365-373.
  • Obwona, M. B. (2001). “Determinants of FDI and their Impact on Economic Growth in Uganda”. African Development Bank Economic Policy Research Centre.
  • Örnek, İ. (2008). “Yabancı Sermaye Akımlarının Yurtiçi Tasarruf Ve Ekonomik Büyüme Üzerine Etkisi: Türkiye Örneği”, Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi Dergisi, 63 (2), 19-217.
  • Saray, M. O. (2011), “Doğrudan Yabancı Yatırımlar- İstihdam İlişkisi: Türkiye Örneği”, Maliye Dergisi, 161, ss.381-403.
  • Seyidoğlu, H. (2003). Uluslararası İktisat Teori Politika ve Uygulama, 15. Baskı, Güzem Can Yayınları No: 20, İstanbul.
  • Şen, A. ve M. Karagöz (2008). “Türkiye’deki Doğrudan Yabancı Sermaye Yatırımlarının Büyüme ve İhracata Etkisi”, Sosyal Bilimler Konferansı Dergisi.
  • Şimsek, M. ve S. Behdioğlu (2006). “Türkiye’de Dolaysız Yabancı Sermaye Yatırımlarının Ekonomik Büyüme Üzerindeki Etkisi: Uygulamalı Bir Çalışma”, Atatürk Üniversitesi İİBF Dergisi, Cilt. 20, Sayı.2, 47-63.
  • Şimşek, M. (2004). Dışa Açık Ekonomilerde İktisat Politikaları, Türkmen Kitabevi Yayını, İstanbul.
  • United Nations Conference on Trade and Development (UNCTAD) (2010), World Investment Report 2010, Investing in a Low-Carbon Economy, Geneva: United Nations Publications.
Birincil Dil en
Konular Sosyal Bilimler (Genel)
Dergi Bölümü Araştırma Makalesi
Yazarlar

Yazar: Fatma TURAN KOYUNCU (Sorumlu Yazar)
E-posta: faturan@anadolu.edu.tr

Bibtex @araştırma makalesi { ijses397792, journal = {Uluslararası Sosyal ve Ekonomik Bilimler Dergisi}, issn = {}, address = {Nobel Bilim ve Araştırma Merkezi Limited}, year = {2017}, volume = {}, pages = {62 - 69}, doi = {}, title = {Relationship between Foreign Direct Investment, Economic Growth and Employment: Application of Turkey (1990-2015)}, key = {cite}, author = {TURAN KOYUNCU, Fatma} }
APA TURAN KOYUNCU, F . (2017). Relationship between Foreign Direct Investment, Economic Growth and Employment: Application of Turkey (1990-2015). Uluslararası Sosyal ve Ekonomik Bilimler Dergisi, (2), 62-69. Retrieved from http://dergipark.gov.tr/ijses/issue/34195/397792
MLA TURAN KOYUNCU, F . "Relationship between Foreign Direct Investment, Economic Growth and Employment: Application of Turkey (1990-2015)". Uluslararası Sosyal ve Ekonomik Bilimler Dergisi (2017): 62-69 <http://dergipark.gov.tr/ijses/issue/34195/397792>
Chicago TURAN KOYUNCU, F . "Relationship between Foreign Direct Investment, Economic Growth and Employment: Application of Turkey (1990-2015)". Uluslararası Sosyal ve Ekonomik Bilimler Dergisi (2017): 62-69
RIS TY - JOUR T1 - Relationship between Foreign Direct Investment, Economic Growth and Employment: Application of Turkey (1990-2015) AU - Fatma TURAN KOYUNCU Y1 - 2017 PY - 2017 N1 - DO - T2 - Uluslararası Sosyal ve Ekonomik Bilimler Dergisi JF - Journal JO - JOR SP - 62 EP - 69 VL - IS - 2 SN - -2146-0078 M3 - UR - Y2 - 2017 ER -
EndNote %0 Uluslararası Sosyal ve Ekonomik Bilimler Dergisi Relationship between Foreign Direct Investment, Economic Growth and Employment: Application of Turkey (1990-2015) %A Fatma TURAN KOYUNCU %T Relationship between Foreign Direct Investment, Economic Growth and Employment: Application of Turkey (1990-2015) %D 2017 %J Uluslararası Sosyal ve Ekonomik Bilimler Dergisi %P -2146-0078 %V %N 2 %R %U