Cilt 1, Sayı 2, Sayfalar 40 - 60

ALTMIŞBEŞ YAŞ VE ÜZERİ BİREYLERE BAKIM VEREN HASTA YAKINLARININ BAKIM VERME YÜKÜ İLE ETKİLEYEN FAKTÖRLERİN BELİRLENMESİ

Zeynep Sağlam [1] , Zeliha Koç [2] , Tuğba Çınarlı [3] , Mehmet Korkmaz [4]

152 330

Amaç: Bu çalışma 65 yaş ve üzeri bireylere bakım veren hasta yakınlarının bakım verme yükü ile etkileyen faktörleri belirlemek amacıyla tanımlayıcı olarak yapılmıştır.

Metod: 20.09.2011-30.05.2012 tarihleri arasında bir hastanenin bazı dahili ve cerrahi kliniklerinde yatarak tedavi görmekte olan, araştırmaya katılmaya istekli ve bizimle iletişim kurabilen 240 yaşlı birey ve yakını araştırma kapsamına alınmıştır. Veriler hasta ve yakınlarının sosyo-demografik ve klinik özelliklerini belirlemeye yönelik 30 soruluk bir anket formu ile Bakım Verme Yükü Ölçeği  kullanılarak  toplanmıştır. Bakım Verme Yükü  Ölçeği, Zarit ve arkadaşları  (1980) tarafından geliştirilmiş, geçerlilik ve güvenilirliği İnci ve Erdem (2008) tarafından yapılmıştır. Bu ölçek 22 ifadeden oluşan, 0’dan 4’e kadar değişen likert tipi bir ölçektir. Bakım Verme Yükü Ölçeğinden  alınabilecek en düşük puan 0, en yüksek puan 88’dir. Ölçekte yer alan maddeler genellikle sosyal ve duygusal alana yönelik olup, ölçek puanının yüksek olması, yaşanılan sıkıntının da yüksek olduğunu göstermektedir. Verilerin değerlendirilmesinde  yüzdelik hesaplaması,   one-way ANOVA, student t testi,  Tukey testi  kullanılmıştır.

Bulgular: Yaşlıların %57.1’ini kadınların, %42.9’unu erkeklerin oluşturduğu, %99.6’sının kronik bir hastalığa sahip olduğu;  bakım verenlerin %64.2’sini kadınların, %35.8’ini erkeklerin oluşturduğu, %31.7’sinin ilkokul mezunu olduğu belirlenmiş olup, yaşlıların  yaş ortalaması 70.5±4.4, bakım verenlerin yaş ortalaması 43.3±12.5’dir.  Yaşlıların %19.6’sının en çok hareket ve yürüme aktivitesi yönünden başkalarına bağımlı olduğu, bakım verenlerin %64.2’sinin en çok fiziksel bakım yönünden hastasına destek olduğu, %49.6’sının yaşlı bireyin bakımı konusunda başka bireylerden destek aldığı belirlendi. Bakım verenlerin  Bakım Verme Yükü  Ölçek puan ortalaması 30.7±13.6 olup, %40.4’ünün hafif bakım yüküne, %25.4’ünün orta bakım yüküne  sahip olduğu belirlendi.

Sonuçlar: Elde edilen bulgular doğrultusunda bakım verenlerin sosyal ve duygusal yönden hafif ve orta düzeyde sıkıntı yaşadıkları belirlendi.

Klinik Katkı: Sağlık bakım profesyonellerinin, bakım verenlerin bakım yükleri, yaşadıkları sorunlar ve gereksinimlerini göz önünde bulundurarak uygun yaklaşımda bulunmaları, bakım verenlerin bakım yükünü azaltabilmek için gündüz bakımevleri gibi bakım merkezlerinin açılması önerilmektedir.

Bakım,bakım yükü,hemşirelik
  • World Health Organization Global Health and Ageing, 2011. National institute on aging, National Institute of Health. NIH Publication: No. 11-7737.
Konular
Dergi Bölümü Makaleler
Yazarlar

Yazar: Zeynep Sağlam
E-posta: zelihaceren@hotmail.com
Kurum: Ondokuz Mayıs Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi
Ülke: Turkey


Yazar: Zeliha Koç
E-posta: zelihaceren@hotmail.com
Kurum: Ondokuz Mayıs Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi
Ülke: Turkey


Yazar: Tuğba Çınarlı
E-posta: tugba_kitap55@hotmail.com
Kurum: Ondokuz Mayıs Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü
Ülke: Turkey


Yazar: Mehmet Korkmaz
E-posta: korkmaz_55_memo@hotmail.com
Kurum: Ondokuz Mayıs Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü
Ülke: Turkey


Bibtex @araştırma makalesi { jshs286110, journal = {Samsun Sağlık Bilimleri Dergisi}, issn = {}, address = {Ondokuz Mayıs Üniversitesi}, year = {}, volume = {1}, pages = {40 - 60}, doi = {}, title = {ALTMIŞBEŞ YAŞ VE ÜZERİ BİREYLERE BAKIM VEREN HASTA YAKINLARININ BAKIM VERME YÜKÜ İLE ETKİLEYEN FAKTÖRLERİN BELİRLENMESİ}, language = {tr}, key = {cite}, author = {Sağlam, Zeynep and Koç, Zeliha and Çınarlı, Tuğba and Korkmaz, Mehmet} }
APA Sağlam, Z , Koç, Z , Çınarlı, T , Korkmaz, M . (). ALTMIŞBEŞ YAŞ VE ÜZERİ BİREYLERE BAKIM VEREN HASTA YAKINLARININ BAKIM VERME YÜKÜ İLE ETKİLEYEN FAKTÖRLERİN BELİRLENMESİ. Samsun Sağlık Bilimleri Dergisi, 1 (2), 40-60. Retrieved from http://dergipark.gov.tr/jshs/issue/27924/286110
MLA Sağlam, Z , Koç, Z , Çınarlı, T , Korkmaz, M . "ALTMIŞBEŞ YAŞ VE ÜZERİ BİREYLERE BAKIM VEREN HASTA YAKINLARININ BAKIM VERME YÜKÜ İLE ETKİLEYEN FAKTÖRLERİN BELİRLENMESİ". Samsun Sağlık Bilimleri Dergisi 1 (): 40-60 <http://dergipark.gov.tr/jshs/issue/27924/286110>
Chicago Sağlam, Z , Koç, Z , Çınarlı, T , Korkmaz, M . "ALTMIŞBEŞ YAŞ VE ÜZERİ BİREYLERE BAKIM VEREN HASTA YAKINLARININ BAKIM VERME YÜKÜ İLE ETKİLEYEN FAKTÖRLERİN BELİRLENMESİ". Samsun Sağlık Bilimleri Dergisi 1 (): 40-60
RIS TY - JOUR T1 - ALTMIŞBEŞ YAŞ VE ÜZERİ BİREYLERE BAKIM VEREN HASTA YAKINLARININ BAKIM VERME YÜKÜ İLE ETKİLEYEN FAKTÖRLERİN BELİRLENMESİ AU - Zeynep Sağlam , Zeliha Koç , Tuğba Çınarlı , Mehmet Korkmaz Y1 - 2017 PY - 2017 N1 - DO - T2 - Samsun Sağlık Bilimleri Dergisi JF - Journal JO - JOR SP - 40 EP - 60 VL - 1 IS - 2 SN - - M3 - UR - Y2 - 2017 ER -
EndNote %0 Samsun Sağlık Bilimleri Dergisi ALTMIŞBEŞ YAŞ VE ÜZERİ BİREYLERE BAKIM VEREN HASTA YAKINLARININ BAKIM VERME YÜKÜ İLE ETKİLEYEN FAKTÖRLERİN BELİRLENMESİ %A Zeynep Sağlam , Zeliha Koç , Tuğba Çınarlı , Mehmet Korkmaz %T ALTMIŞBEŞ YAŞ VE ÜZERİ BİREYLERE BAKIM VEREN HASTA YAKINLARININ BAKIM VERME YÜKÜ İLE ETKİLEYEN FAKTÖRLERİN BELİRLENMESİ %D 2017 %J Samsun Sağlık Bilimleri Dergisi %P - %V 1 %N 2 %R %U