Year 2019, Volume , Issue 41, Pages 263 - 274 2019-03-31

SOĞMATAR’DA SUNAKLI KAYA OYUĞU MEZARLAR

YUSUF ALBAYRAK [1] , Süheyla İrem Mutlu [2] , Semih Mutlu [3] , Bahattin Çelik [4]

24 29

Kuzey Suriye'de, Orta Fırat Vadisi'nde, Tişrin Barajı alanında yoğun olarak saptanan Erken Tunç Çağı'na tarihlendirilen ana kayaya oyulmuş kuyu tipi mezar geleneği, Anadolu'da şu ana kadar sadece birkaç yerleşimde saptanmıştır. Soğmatar Nekropolü'nde şu ana kadar yapılan çalışmalarda Erken Tunç Çağı’na tarihlendirilen 50 adet ana kayaya oyulmuş kuyu tipi mezar ortaya çıkarılmıştır. Bu tip mezarlardan beş tanesi makale konumuzu oluşturan sunaklı, sekili, nişli ve özenle kayaya oyulmuş özelliğe sahip olması açısından çok daha fazla önem taşımaktadır. Nitekim mezarlar yerel kültür özelliği göstermeyen, Erken Hanedanlar III/Akkad Dönemi'nde Orta Fırat Bölgesi'ne yönelik ticari yayılımın kültürel yansımaları olarak değerlendirilmektedir. Bu tip özenle yapılmış kaya mezar geleneğinin Güney Mezopotamya ile ticari ve kültürel ilişkileri gösterir nitelikte elit bir kesime ait olduğu düşünülmektedir.
Erken Tunç Çağı, Kaya Mezarı, Sunak, Kuyu Tipi Mezar, Nekropöl, Soğmatar
  • ALBAYRAK, Y. (2015) Soğmatar Kült Merkezi ile İlgili Yeni Öneriler. BELGÜ, Ardahan Üniversitesi İnsani Bilimler ve Edebiyat Fakültesi Dergisi, Sayı 2, 179-194ALBAYRAK, Y.- S.İ. MUTLU, S. İ. (2013) Soğmatar Kutsal Alanı Ve Yakın Çevresi Yüzey Araştırması 2012, 31. Araştırma Sonuçları Toplantısı, 2. Cilt, 337-352BERGES, D. (1986) Hellenistische Rundaltare Kleinasiens, Wasmuth Buchhandlung und Antiquariat KG, Berlin.BOSCHUNG, D. (1987) Antike Grabaltare aus Den Nekropolen Roms, Verlag Staempflı & Cie Ag., Bern.BOUNNI A. (1979) “Preliminary Report on the Archeological Excavations at Tell al-'Abd and ‘Anab al-Safinah (Euphrates) 1971-72”, Archeological Reports from the Tabqa Dam Project: Euphrates Valley, Syria, 49-62.CARTER, E.- A. PARKER (1995) “Pots, People and the Archaeology of Death in Northern Syria and Southern Anatolia in the Latter Half of the Third Millennium BC", ed.. S. Campbell ve A. Green, Archaeology of Death in the Ancient Near East, Oxford: Oxbow, 96-116.DORNEMANN, R. H. (1977) "Teli Hadidi: A Millennium of Bronze Age City Occupation", ed. D. Freedman, Archaeological Report From the Tabqa Dam Project-Euphrates Valley, Syria/ AASOR, 44: 113-150.ENGİN A.- A. BEYAZLAR (2016) “Bir Erken Tunç Çağı II-III Kaya Oyuğu Mezarı ve Ortaya Koyduğu Yeni Bulgular”, Eurasian Academy of Sciences Eurasian Art & Humanities Journal, Volume:5, 1-44.MEYER, J. W. (1991) Graber des 3. Jahrtausends v. Chr. im syrischen Euphrattal: 3. Ausgarbungen im Samseddin und Djerniye, Bonn: Saarbrücker Druckerei und Verlag. No. 325 (Feb., 2002), 1-36.ORTHMANN, W. (1980) "Burial Customs of the 3rd Millennium BC in the Euphrates Valley", ed. J. Margueron, Le Moyen Euphrate, Paris, 97-122.ORTHMANN, W. (1981) Halawa 1977-1979, Bonn.ORTHMANN, W. (1986) "The Origin of Tell Chuera", ed. H. Weiss, The Origins of Cities in Dry-Farming Syria and Mesopotamia in the Third Millennium B.C., Guilford: Four Quarters Publishing Co., 61-70.ORTHMANN, W.- E. ROVA (1991), Graber des 3 Jahrtausends v.Chr. im syrischen Euphrattal: 2. Ausgrabungen in JVreide. Saarbrücken: Saarbrücker.ÖZGÜÇ, T (1948) Ön Tarihte Anadolu’da Ölü Gömme Adetleri, Türk Tarih Kurumu, Ankara.PORTER , A. (2002a) “The Dynamics of Death: Ancestors, Pastoralism, and the Origins of a Third-Millennium City in Syria”, Bulletin of the American Schools of Oriental Research.PORTER , A. (2002b) “Communities in Confilict: Death and The Context for Social Order in The Euphrates River Valley”, Near Eastern Archaeology 65, 156-173.PORTER, A. (1995) "Tell Banat-Tomb 1", Damaszener Mitteilungen 8: 1-50.SAGONA, A. (1986), "An Early Bronze Age IV Tomb at El-Qitar, Syria", Abr-Nahrain 24: 107-119.SERTOK, K. (2007) “Fruit Stands and the Definition of a Cultural Area around Carchemish”, Euphrates River Valley Settlement The Carchemish sector in the third millennium BC, Levant Supplementary Series, Volume 5, 238-249.TURANİ, A. (1993) Sanat Terimleri Sözlüğü, Remzi Kitabevi, İstanbul.Van Loon, M. (1973) "A First Result of the 1972 Excavations at Tell Selenkahiye", Annales Archeologiques Arabes Syriennes 23: 145-158.YAVİS C. G. (1949) Grek Altars, Origins and Typology, St. Luis University Press, Missouri.ZETTLER, R. L. (1997), "Surface Collections and Excavations in the Lower Town and Lower Town South", ed. R. L. Zettler vd. Subsistence and Settlement in a Marginal Environment: Tell es-Sweyhat, 1989-1995 Preliminary Report, Michigan: Ann Arbor, 35-72.
Primary Language tr
Subjects Social
Journal Section Articles
Authors

Orcid: 0000-0002-2001-6817
Author: YUSUF ALBAYRAK (Primary Author)
Institution: Aksaray Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi
Country: Turkey


Orcid: 0000-0001-7935-2890
Author: Süheyla İrem Mutlu
Institution: HARRAN ÜNİVERSİTESİ, FEN-EDEBİYAT FAKÜLTESİ
Country: Turkey


Author: Semih Mutlu
Institution: HARRAN ÜNİVERSİTESİ, FEN-EDEBİYAT FAKÜLTESİ
Country: Turkey


Orcid: 0000-0001-8386-0062
Author: Bahattin Çelik
Institution: ARDAHAN ÜNİVERSİTESİ, ARDAHAN İNSANİ BİLİMLER VE EDEBİYAT FAKÜLTESİ
Country: Turkey


Bibtex @research article { kdeniz527506, journal = {Karadeniz Uluslararası Bilimsel Dergi}, issn = {1308-6200}, address = {Kültür Ajans}, year = {2019}, volume = {}, pages = {263 - 274}, doi = {10.17498/kdeniz.527506}, title = {SOĞMATAR’DA SUNAKLI KAYA OYUĞU MEZARLAR}, key = {cite}, author = {ALBAYRAK, YUSUF and Mutlu, Süheyla İrem and Mutlu, Semih and Çelik, Bahattin} }
APA ALBAYRAK, Y , Mutlu, S , Mutlu, S , Çelik, B . (2019). SOĞMATAR’DA SUNAKLI KAYA OYUĞU MEZARLAR. Karadeniz Uluslararası Bilimsel Dergi, (41), 263-274. Retrieved from http://dergipark.gov.tr/kdeniz/issue/44132/527506
MLA ALBAYRAK, Y , Mutlu, S , Mutlu, S , Çelik, B . "SOĞMATAR’DA SUNAKLI KAYA OYUĞU MEZARLAR". Karadeniz Uluslararası Bilimsel Dergi (2019): 263-274 <http://dergipark.gov.tr/kdeniz/issue/44132/527506>
Chicago ALBAYRAK, Y , Mutlu, S , Mutlu, S , Çelik, B . "SOĞMATAR’DA SUNAKLI KAYA OYUĞU MEZARLAR". Karadeniz Uluslararası Bilimsel Dergi (2019): 263-274
RIS TY - JOUR T1 - SOĞMATAR’DA SUNAKLI KAYA OYUĞU MEZARLAR AU - YUSUF ALBAYRAK , Süheyla İrem Mutlu , Semih Mutlu , Bahattin Çelik Y1 - 2019 PY - 2019 N1 - DO - T2 - Karadeniz Uluslararası Bilimsel Dergi JF - Journal JO - JOR SP - 263 EP - 274 VL - IS - 41 SN - 1308-6200- M3 - UR - Y2 - 2019 ER -
EndNote %0 Black Sea SOĞMATAR’DA SUNAKLI KAYA OYUĞU MEZARLAR %A YUSUF ALBAYRAK , Süheyla İrem Mutlu , Semih Mutlu , Bahattin Çelik %T SOĞMATAR’DA SUNAKLI KAYA OYUĞU MEZARLAR %D 2019 %J Karadeniz Uluslararası Bilimsel Dergi %P 1308-6200- %V %N 41 %R %U
ISNAD ALBAYRAK, YUSUF , Mutlu, Süheyla İrem , Mutlu, Semih , Çelik, Bahattin . "SOĞMATAR’DA SUNAKLI KAYA OYUĞU MEZARLAR". Karadeniz Uluslararası Bilimsel Dergi / 41 (March 2019): 263-274.