Yıl 2018, Cilt 26, Sayı 1, Sayfalar 101 - 108 2018-01-15

Ebeveynlerin, Fene ve Okul Öncesi Dönemde Fen Etkinliklerine Yönelik Görüşlerini Belirleme Ölçeği’nin Geliştirilmesi
Developing of The Scale on Determining Parents’ Views About Science and Preschool Science Activities

Çiğdem Şahin [1] , Gonca Uludağ [2] , Elif Gedikli [3] , Leyla Karakaya [4]

124 0

Araştırmanın amacı, ebeveynlerin fene ve okul öncesi dönemde fen etkinliklerine yönelik görüşlerini belirlemek için bir ölçek geliştirmektir. Araştırmanın çalışma grubunu 2014-2015 eğitim-öğretim yılında Giresun İl merkezinde Milli Eğitim Bakanlığına bağlı bir bağımsız anaokuluna ve üç ilkokul bünyesindeki anasınıflarına devam eden 100 çocuğun ebeveynleri (N=100) oluşturmuştur. Ebeveynlerin Fene ve Okul Öncesinde Fen Etkinliklerine Yönelik Görüşleri Ölçeği (EFOFGÖ); 50 maddeden oluşan beşli likert tipinde bir ölçektir. Ölçeğin kapsam geçerliği için uzman görüşlerine başvurulmuştur. Ölçeğin psikometrik niteliklerini ortaya koymak üzere araştırmadan elde edilen verilere Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) ve madde analizi yapılmıştır. DFA ve madde analizi sonuçlarına göre 58 madde ölçekten çıkartılmıştır ve ölçeğin son hali 50 maddeden oluşmaktadır. DFA ile ölçeğin 5 faktörden oluştuğu ve DFA uyum indekslerinin kabul edilebilir olduğu belirlenmiştir. Madde analizi sonuçları da ölçek maddelerinin ve faktörlerinin ölçek yapısının geçerli olduğuna işaret etmektedir. Ölçeğin bütünü için güvenirlik katsayısı .935 olarak belirlenmiştir. Ölçek faktörlerinin güvenirlik katsayıları ise .734 ile .913 arasında değişmektedir. Buna göre, araştırmada geliştirilen ölçeğin psikometrik niteliklerinden yola çıkarak ölçeğin güvenilir olduğu sonucuna ulaşılmıştır.


The purpose of this study was to develop a scale for determining parents’ views about science and preschool science activities. The group of this study consisted of parents (N=100) of 100 children studying at the kindergartens of 3 primary schools and 1 private preschool located in Giresun at 2014-2015 school year. The Parents’ Views about Science and Preschool Science Activities Scale (PaVSPeSAS); is a quintet Likert type scale composed of 50 items and five sub-factors. Experts’ views were consulted for the content validity of scale. In order to determine psychometric properties of scale, item analysis, and Confirmatory Factor Analysis (CFA) were carried out with data collected from the research. In accordance with results related to CFA and item analysis, 58 items were excluded from scale, and the scale took its final form with 50 items. Results of the CFA and item analysis were revealed that within the scope of five-factor structure, construct validity was high for target characteristics to be measured. Cronbach alpha reliability coefficient of the scale was calculated as .935. Also Cronbach alpha reliability coefficient of factors of the scale varied between .734 and .913. In this context, it could be acceptable that scale was reliability.


  • Aktaş-Arnas, Y., Aslan, D. & Günay-Bilaloğlu, R. (2012). Okul öncesi dönemde fen eğitimi. (3. Baskı). Ankara: Vize Yayıncılık.
  • Alisinanoğlu, F., Özbey, S. & Kahveci, G. (2015). Okul öncesinde fen eğitimi. (3. Baskı). Ankara: Pegem Akademi Yayıncılık.
  • Arabacı, N. & Aksoy, A. B. (2005). Okul öncesi eğitime katılım programının annelerin bilgi düzeylerine etkisi. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 29(29), 18-26.
  • Arnold, D.H., Zeljo, A., Doctoroff, G.L. & Ortiz, C. (2008). Parent involvement in preschool: Predictors and the relation of involvement to preliteracy development. School Psychology Review, 37(1), 74-90.
  • Ashbrook, P. (2003). Science is simple. Maryland: Green Press Initiative.
  • Aytaç, M. & Öngen, M. (2012). Doğrulayıcı faktör analizi ile yeni çevresel paradigma ölçeğinin yapı geçerliliğinin incelenmesi. İstatistikçiler Dergisi, 5, 14-22.
  • Başol, G. & Evin-Gencel, İ. (2013). Yansıtıcı düşünme düzeyini belirleme ölçeği: geçerlik ve güvenirlik çalışması. Kuram ve Uygulamada Eğitim Bilimleri, 13(2), 929-946.
  • Baykul, Y. (2015). Eğitimde ve psikolojide ölçme: Klasik test teorisi ve uygulaması (3. Baskı). Ankara: Pegem Akademi Yayıncılık.
  • Büyüköztürk, Ş. (2012). Sosyal bilimler için veri analizi el kitabı istatistik, araştırma deseni SPSS uygulamaları ve yorum. (16. Baskı). Ankara: Pegem Akademi Yayıncılık.
  • Büyüköztürk, Ş., Kılıç-Çakmak, E.,Akgün, Ö. E., Karadeniz, Ş. & Demirel, Ö. (2012). Bilimsel araştırma yöntemleri. (12. Baskı) Ankara: Pegem Akademi Yayıncılık.
  • Çamlıbel-Çakmak, Ö. (2010). Okul öncesi eğitim kurumlarında aile katılımı. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 20(20), 1-18.
  • Çelenk, S. (2003). Okul başarısının ön koşulu: Okul aile dayanışması. İlköğretim-Online, 2(2), 28-34.
  • Daniel, G. (2015). Patterns of parent involvement: A longitudinal analysis of family–school partnerships in the early years of school in Australia. Australasian Journal of Early Childhood, 40(1), 119-128.
  • DeLoatche, K.J., Bradley-Klug, K.L., Ogg, J., Kromrey, J.D. & Sundman-Wheat, A.N. (2015). Increasing parent involvement among head start families: A randomized control group study. Early Childhood Education Journal, 43, 271–279. doi: 10.1007/s10643-014-0660-7.
  • Doğan, N. & Başokçu, T. O. (2010). İstatistik tutum ölçeği için uygulanan faktör analizi ve aşamalı kümeleme analizi sonuçlarının karşılaştırılması. Eğitimde ve Psikolojide Ölçme ve Değerlendirme Dergisi, 1(2), 65-71.
  • Ekinci-Vural, D. (2006). Okul öncesi eğitim programındaki duyuşsal ve sosyal becerilere yönelik hedeflere uygun olarak hazırlanan aile katılımlı sosyal beceri eğitimi programının çocuklarda sosyal becerilerin gelişimine etkisi. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimleri Enstitüsü, İzmir.
  • Hofstein, A. & Rosenfeld, S. (1996). Bridging the gap between formal and informal science learning. Studies in Science Education, 28, 87–112.
  • Ihmeideh, F. & Oliemat, E. (2015) The effectiveness of family involvement in early childhood programmes: perceptions of kindergarten principals and teachers. Early Child Development and Care, 185(2), 181-197. doi: 10.1080/03004430.2014.915817
  • İmamoğlu, S. Z., Koçoğlu, İ., İnce, H., Keskin, H., Polat, M. & Akgün, A.E. (2013) Hatalardan öğrenme ve krize hazırlıklı olma arasındaki ilişki: örgütsel değişimin belirleyicileri. Amme İdaresi Dergisi, 46(3), 167 – 189.
  • Keçeli-Kaysılı, B. (2008). Akademik başarının arttırılmasında aile katılımı. Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Özel Eğitim Dergisi, 9(1), 69-86.
  • MEB (Milli Eğitim Bakanlığı) (2013). Okul öncesi eğitim programı ile bütünleştirilmiş aile destek programı dokümanı. Ankara.
  • Meydan, C.H. & Şeşen, H. (2015). Yapısal eşitlik modellemesi AMOS uygulamaları (2. Baskı), Ankara: Detay Yayıncılık.
  • Özdamar, K. (2004). Paket programlar ile istatistiksel veri analizi 1 (Genişletilmiş 5. Baskı), Eskişehir: Kaan Kitabevi.
  • Şahin, Ç. & Bodur, Ş. (2016). Ortaokul 7. sınıf ‘vücudumuzdaki sistemler’ ünitesine yönelik günlük yaşamla ilişkilendirme ölçeği geliştirilmesi. İlköğretim Online, 15(3), 999-1016. doi: http://dx.doi.org/10.17051/io.2016.85699.
  • Şahin, F.T. & Kalburan, F.N.C. (2009). Aile eğitim programları ve etkililiği: Dünyada neler uygulanıyor?. Pamukkale Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 25(25), 1-12.
  • Şahin, R., Sanalan, V.A., Bektaş, Ö. & Kaygısız, Y. (2010). Ebeveynlerin fen okuryazarlık düzeylerinin ilköğretim 7. sınıf öğrencilerinin fen ve teknoloji dersi başarılarına etkisi. EÜFBED - Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 3(1), 125-143.
  • Şekercioğlu, G., Bayat, N. & Bakır, S. (2014). Fen maddelerini anlama testinin psikometrik niteliklerinin belirlenmesi. Eğitim ve Bilim, 39(176), 447-455.
  • Tosun, C. & Taşkesenligil, Y. (2011). Revize edilmiş Bloom’un Taksonomisine göre çözeltiler ve fiziksel özellikleri konusunda başarı testinin geliştirilmesi: Geçerlik ve güvenirlik çalışması. Kastamonu Eğitim Dergisi, 19(2), 499-522.
  • Türkmen, H. (2010). İnformal (sınıf dışı) fen bilgisi eğitimine tarihsel bakış ve eğitimimize entegrasyonu. Çukurova Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 3(39), 46-59.
  • Veziroğlu, M. (2011). Fen eğitiminde ailenin ve toplumun rolü. Editör B. Akman, G. Uyanık Balat ve T. Güler, Okul öncesi dönemde fen eğitimi (ss.163-180). (2. Baskı). Ankara: Pegem Akademi Yayıncılık.
Konular Eğitim Bilimleri
Diğer ID 1649
Yayımlanma Tarihi Ocak-2018
Dergi Bölümü Makaleler
Yazarlar

Yazar: Çiğdem Şahin
Kurum: Giresun Üniversitesi, Eğitim Fakültesi, Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Bölümü, Fen Bilgisi Öğretmenliği ABD, Giresun
Ülke: Turkey


Yazar: Gonca Uludağ
Kurum: Hacettepe Üniversitesi, Eğitim Fakültesi, Temel Eğitim Bölümü, Okul öncesi Öğretmenliği ABD, Ankara
Ülke: Turkey


Yazar: Elif Gedikli
Kurum: Haliç Özel Eğitim ve Rehabilitasyon Merkezi, İzmit
Ülke: Turkey


Yazar: Leyla Karakaya

Bibtex @araştırma makalesi { kefdergi375673, journal = {Kastamonu Eğitim Dergisi}, issn = {}, eissn = {2147-9844}, address = {Kastamonu Üniversitesi}, year = {2018}, volume = {26}, pages = {101 - 108}, doi = {10.24106/kefdergi.375673}, title = {Ebeveynlerin, Fene ve Okul Öncesi Dönemde Fen Etkinliklerine Yönelik Görüşlerini Belirleme Ölçeği’nin Geliştirilmesi}, key = {cite}, author = {Şahin, Çiğdem and Karakaya, Leyla and Uludağ, Gonca and Gedikli, Elif} }
APA Şahin, Ç , Uludağ, G , Gedikli, E , Karakaya, L . (2018). Ebeveynlerin, Fene ve Okul Öncesi Dönemde Fen Etkinliklerine Yönelik Görüşlerini Belirleme Ölçeği’nin Geliştirilmesi. Kastamonu Eğitim Dergisi, 26 (1), 101-108. DOI: 10.24106/kefdergi.375673
MLA Şahin, Ç , Uludağ, G , Gedikli, E , Karakaya, L . "Ebeveynlerin, Fene ve Okul Öncesi Dönemde Fen Etkinliklerine Yönelik Görüşlerini Belirleme Ölçeği’nin Geliştirilmesi". Kastamonu Eğitim Dergisi 26 (2018): 101-108 <http://dergipark.gov.tr/kefdergi/issue/31578/375673>
Chicago Şahin, Ç , Uludağ, G , Gedikli, E , Karakaya, L . "Ebeveynlerin, Fene ve Okul Öncesi Dönemde Fen Etkinliklerine Yönelik Görüşlerini Belirleme Ölçeği’nin Geliştirilmesi". Kastamonu Eğitim Dergisi 26 (2018): 101-108
RIS TY - JOUR T1 - Ebeveynlerin, Fene ve Okul Öncesi Dönemde Fen Etkinliklerine Yönelik Görüşlerini Belirleme Ölçeği’nin Geliştirilmesi AU - Çiğdem Şahin , Gonca Uludağ , Elif Gedikli , Leyla Karakaya Y1 - 2018 PY - 2018 N1 - doi: 10.24106/kefdergi.375673 DO - 10.24106/kefdergi.375673 T2 - Kastamonu Eğitim Dergisi JF - Journal JO - JOR SP - 101 EP - 108 VL - 26 IS - 1 SN - -2147-9844 M3 - doi: 10.24106/kefdergi.375673 UR - http://dx.doi.org/10.24106/kefdergi.375673 Y2 - 2017 ER -
EndNote %0 Kastamonu Eğitim Dergisi Ebeveynlerin, Fene ve Okul Öncesi Dönemde Fen Etkinliklerine Yönelik Görüşlerini Belirleme Ölçeği’nin Geliştirilmesi %A Çiğdem Şahin , Gonca Uludağ , Elif Gedikli , Leyla Karakaya %T Ebeveynlerin, Fene ve Okul Öncesi Dönemde Fen Etkinliklerine Yönelik Görüşlerini Belirleme Ölçeği’nin Geliştirilmesi %D 2018 %J Kastamonu Eğitim Dergisi %P -2147-9844 %V 26 %N 1 %R doi: 10.24106/kefdergi.375673 %U 10.24106/kefdergi.375673
ISNAD Şahin, Çiğdem , Uludağ, Gonca , Gedikli, Elif , Karakaya, Leyla . "Ebeveynlerin, Fene ve Okul Öncesi Dönemde Fen Etkinliklerine Yönelik Görüşlerini Belirleme Ölçeği’nin Geliştirilmesi". Kastamonu Eğitim Dergisi 26 / 1 (Ocak 2018): 101-108. http://dx.doi.org/10.24106/kefdergi.375673