Yıl 2017, Cilt 7, Sayı 2, Sayfalar 47 - 56 2017-12-15

Determination of Trace Elements in Pileki Stone and Soil Samples Obtained from Pileki Cave by Using EDXRF Spectrometer
EDXRF Spektrometresi Kullanılarak Pileki Mağarası’ndan Çıkarılan Pileki Taşı ve Toprak Örneklerinde İz Elementlerinin Belirlenmesi

Serdar DİZMAN [1]

116 203

In this study, concentrations of trace elements (Cr, Mn, Fe, Ni, Cu, Zn and Pb) were determined in Pileki Stone and soil samples obtained from Pileki Cave in Rize by Energy Dispersive X-Ray Fluorescence (EDXRF) spectrometry. The mean concentrations of Cr, Mn, Fe, Ni, Cu, Zn and Pb elements in soil samples were 49.63 ± 4.13, 1255.26 ± 14.73, 88534.43 ± 646.01, 26.19 ± 1.94, 248.02 ± 3.34, 85.06 ± 1.55 and 33.98 ± 0.89 mg/kg, respectively and they were found to be 28.06 ± 2.13, 803.89 ± 10.28, 59555.64 ± 534.40, 23.56 ± 1.51, 150.27 ± 2.88, 58.95 ± 1.01 and 32.10 ± 1.20 mg/kg for pileki stone samples. Concentrations obtained for soil samples were found to be within the limit values observed in world soils except Mn and Cu concentrations. In addition, the concentration values obtained for the studied samples were compared to the studies conducted in different regions of the world.

Bu çalışmada, Rize ilinde bulunan Pileki Mağarası’ndan çıkarılan Pileki Taşı ve toprak örneklerinde iz element (Cr, Mn, Fe, Ni, Cu, Zn ve Pb) konsantrasyonları Enerji Dağılımlı X-Işını Floresans (EDXRF) spektrometresi ile belirlendi. Alınan örneklerde Cr, Mn, Fe, Ni, Cu, Zn ve Pb elementleri için ortalama konsantrasyonlar sırasıyla toprak örnekleri için 49.63 ± 4.13, 1255.26 ± 14.73, 88534.43 ± 646.01, 26.19 ± 1.94, 248.02 ± 3.34, 85.06 ± 1.55 ve 33.98 ± 0.89 mg/kg, pileki taşı örnekleri için 28.06 ± 2.13, 803.89 ± 10.28, 59555.64 ± 534.40, 23.56 ± 1.51, 150.27 ± 2.88, 58.95 ± 1.01 ve 32.10 ± 1.20 mg/kg olarak bulundu. Toprak örnekleri için elde edilen konsantrasyonlar Mn ve Cu konsantrasyonları hariç dünya topraklarında gözlenen sınır değerler içerisinde bulunmuştur. Ayrıca, çalışılan örnekler için elde edilen konsantrasyon değerleri, dünyanın farklı bölgelerinde yapılan çalışmalarla karşılaştırıldı.

  • Aubert, H. and Pinta, M., (1980). Trace Elements in Soils. Amsterdam: Elsevier Scientific Publishing Company.
  • Aydin, I., Aydin, F., Saydut, A., Bakirdere, E. G., and Hamamci, C., (2010). Hazardous metal geochemistry of sedimentary phosphate rock used for fertilizer (Mazıdag, SE Anatolia, Turkey). Microchemical Journal, 96, 247–251.
  • Banat, K.M., Howari, F.M., and Al-Hamada, A.A., (2005). Heavy metals in urban soils of central Jordan: Should we worry about their environmental risks. Environmental Research, 97, 258–273.
  • Bech, J., Suarez, M., Reverter, F., Tume, P., Sánchez, P., Bech, J., and Lansac, A., (2010). Selenium and other trace elements in phosphate rock of Bayovar–Sechura (Peru). Journal of Geochemical Exploration, 107, 136–14.
  • Biasioli, M., Grcman, H., Kralj, T., Madrid, F., Diaz-Barrientos, E., and Ajmone-Marsan, F., (2007). Potentially toxic elements contamination in urban soils: a comparison of three European cities. J Environ Qual, 36, 70–79.
  • Brewster, UC. and Perazella, MA., (2004). A review of chronic lead intoxication: an unrecognized cause of chronic kidney disease. Am J Med Sci, 327(6), 341–347. Brouwer, P., (2003). Theory of XRF, Netherlands: Panalytical B.V.
  • Christova, J., Christov, D., and Kuikin, S., (2007). Background contents of some minor and trace elements in the rocks on Bulgarian territory. Geologica Balcanica, 36(1-2), 65-76.
  • Conceicao, F.T. and Daniel Marcos Bonotto, D.M., (2006). Radionuclides, heavy metals and fluorine incidence at Tapira phosphate rocks, Brazil, and their industrial (by) products. Environmental Pollution, 139, 232-243.
  • De Miguel, E., Iribarren, I., Chacon, E., Ordonez, A., and Charlesworth, S., (2007). Risk-based evaluation of the exposure of children to trace elements in playgrounds in Madrid (Spain). Chemosphere, 66, 505–513.
  • Demir, N., (2012). www.necatidemir.net/images/demir/bkosem/bileki_pileki.pdf.
  • Demirci, Ş. ve Yalçınkaya, I., (1992). Karain Mağarasından elde dilen bazı toprak ve sediment örneklerinin analizi. Arkeometri sonuçları toplantısı VIII. (291-294), Ankara.
  • Diaz Rizo, O., Echeverria Castillo, F., Arado Lopez, J.O., and Hernandez Merlo, M., (2011). Assessment of Heavy Metal Pollution in Urban Soils of Havana City, Cuba. Bull Environ Contam Toxicol, 87, 414–419.
  • Dizman, S., (2016). Natural Radioactivity Levels in Pileki Stone and Soil Samples Taken From Pileki Cave in Rize Province. Adıyaman University Journal of Science, 6 (2), 217-232.
  • Fiedler, H.J. and Rösler, H.J., (1988). Spurenelemente in der Umwelt. Stuttgart: Verlag Ferdinand Enke.
  • Ikem, A., Campbell, M., Nyirakahibi, I., and Garth, J., (2008). Baseline concentrations of trace elements in residential soils from Southeastern Missouri. Environ Monit Assess, 140, 69–81.
  • Ishikawa, H., Berman, S., and Yagi, K., (1971). Geochemical study of trace elements in the alkalic rocks of Nemuro Peninsula, Hokkaido, Japan. Geochemical Journal, 5, 187- 206.
  • Javied, S., Mehmood, T., Chaudhry, M.M., Tufail, M., and Irfan, N., (2009). Heavy metal pollution from phosphate rock used for the production of fertilizer in Pakistan. Microchemical Journal 91, 94–99.
  • Kazancı, A. ve Gürbüz, A., (2014). Jeolojik miras nitelikli Türkiye doğal taşları, Türkiye Jeoloji Bülteni, 57(1), 19-44.
  • Korkmaz Görür, F., Keser, R., Akçay, N., S. Dizman, S., (2012). Radioactivity and heavy metal concentrations of some commercial fish species consumed in the Black Sea Region of Turkey. Chemosphere, 87, 356–361.
  • Mielke, H.W., Laidlaw, M.A.S., and Gonzales, C., (2010). Lead (Pb) legacy from vehicle traffic in eight California urbanized areas: continuing influence of lead dust on children’s health. Sci Total Environ, 408, 3965–3975.
  • Navas-Acien, A., Guallar, E., Silbergeld, E.K., and Rothenberg, S.J., (2007). Lead exposure and cardiovascular disease a systematic review. Environ Health Perspect, 115(3), 472–482.
  • Nazik, L., Savaş, F., Kahraman, İ., ve Acar, C., (2008). Pikeli mağarası (Taşhane) İyidere-Rize araştırma raporu, Maden Tetkik ve Arama Genel Müdürlüğü (MTA) Raporları, 11012.
  • Önal, Ü., (2013). Ekmeğimizi pişirdiğimiz bir araç; pileki. Bizim Ahıska, Kış 2013, 47-48.
  • Pendias, K. and Pendias, H., (2001). Trace elements in soils and plants. Newyork: CRC Press.
  • Qi Liang, Hu Jing and D. Conrad Gregoire. Determination of trace elements in granites by inductively coupled plasma mass spectrometry. Talanta 51 (2000) 507–513.
  • Şaroğlu, F., Güner, Y., Nazik, L., ve Aksoy, B., (2010). Pileki mağarası ve jeokültürel değeri, 1. Uluslararası Jeolojik Sempozyumu ve Güneydoğu Avrupa Ülkeleri Pro GEO Toplantısı (34-35), Elazığ.
  • Turkdogan, M.K., Kilicel, F., Kara, K., Tuncer, İ., ve Uygan, İ., (2002). Heavy metals in soil, vegetables and fruits in the endemic upper gastrointestinal cancer region of Turkey. Environmental Toxicology and Pharmacology, 13,175-179.
  • Tuzen, M., (2003). Determination of heavy metals in soil, mushroom and plant samples by atomic absorption spectrometry. Microchemical Journal, 74, 289–297.
  • Uzun, A. ve Uzun, S., (2001). Taşhaneden aşhaneye taş pilekiler. Osmangazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 2, 149-168.
  • Yay, O.D., Alagha, O., and Tuncel, G., (2008). Multivariate statistics to investigate metal contamination in surface soil. Environ Manag, 86, 581–594.
Konular Mühendislik
Yayımlanma Tarihi 2017
Dergi Bölümü Makaleler
Yazarlar

Orcid: orcid.org/0000-0002-6511-9526
Yazar: Serdar DİZMAN
Kurum: RECEP TAYYİP ERDOĞAN ÜNİVERSİTESİ
Ülke: Turkey


Bibtex @araştırma makalesi { kfbd333055, journal = {Karadeniz Fen Bilimleri Dergisi}, issn = {1309-4726}, eissn = {2564-7377}, address = {Giresun Üniversitesi}, year = {2017}, volume = {7}, pages = {47 - 56}, doi = {10.31466/kfbd.333055}, title = {EDXRF Spektrometresi Kullanılarak Pileki Mağarası’ndan Çıkarılan Pileki Taşı ve Toprak Örneklerinde İz Elementlerinin Belirlenmesi}, key = {cite}, author = {DİZMAN, Serdar} }
APA DİZMAN, S . (2017). EDXRF Spektrometresi Kullanılarak Pileki Mağarası’ndan Çıkarılan Pileki Taşı ve Toprak Örneklerinde İz Elementlerinin Belirlenmesi. Karadeniz Fen Bilimleri Dergisi, 7 (2), 47-56. DOI: 10.31466/kfbd.333055
MLA DİZMAN, S . "EDXRF Spektrometresi Kullanılarak Pileki Mağarası’ndan Çıkarılan Pileki Taşı ve Toprak Örneklerinde İz Elementlerinin Belirlenmesi". Karadeniz Fen Bilimleri Dergisi 7 (2017): 47-56 <http://dergipark.gov.tr/kfbd/issue/30497/333055>
Chicago DİZMAN, S . "EDXRF Spektrometresi Kullanılarak Pileki Mağarası’ndan Çıkarılan Pileki Taşı ve Toprak Örneklerinde İz Elementlerinin Belirlenmesi". Karadeniz Fen Bilimleri Dergisi 7 (2017): 47-56
RIS TY - JOUR T1 - EDXRF Spektrometresi Kullanılarak Pileki Mağarası’ndan Çıkarılan Pileki Taşı ve Toprak Örneklerinde İz Elementlerinin Belirlenmesi AU - Serdar DİZMAN Y1 - 2017 PY - 2017 N1 - doi: 10.31466/kfbd.333055 DO - 10.31466/kfbd.333055 T2 - Karadeniz Fen Bilimleri Dergisi JF - Journal JO - JOR SP - 47 EP - 56 VL - 7 IS - 2 SN - 1309-4726-2564-7377 M3 - doi: 10.31466/kfbd.333055 UR - http://dx.doi.org/10.31466/kfbd.333055 Y2 - 2017 ER -
EndNote %0 Karadeniz Fen Bilimleri Dergisi EDXRF Spektrometresi Kullanılarak Pileki Mağarası’ndan Çıkarılan Pileki Taşı ve Toprak Örneklerinde İz Elementlerinin Belirlenmesi %A Serdar DİZMAN %T EDXRF Spektrometresi Kullanılarak Pileki Mağarası’ndan Çıkarılan Pileki Taşı ve Toprak Örneklerinde İz Elementlerinin Belirlenmesi %D 2017 %J Karadeniz Fen Bilimleri Dergisi %P 1309-4726-2564-7377 %V 7 %N 2 %R doi: 10.31466/kfbd.333055 %U 10.31466/kfbd.333055
ISNAD DİZMAN, Serdar . "EDXRF Spektrometresi Kullanılarak Pileki Mağarası’ndan Çıkarılan Pileki Taşı ve Toprak Örneklerinde İz Elementlerinin Belirlenmesi". Karadeniz Fen Bilimleri Dergisi 7 / 2 (Aralık 2017): 47-56. http://dx.doi.org/10.31466/kfbd.333055