Cilt 9, Sayı 16, Sayfalar 20 - 34 2017-05-23

TÜRKİYE BANKACILIK SEKTÖRÜNDE PAZAR GÜCÜNÜN ÖLÇÜLMESİ
MEASURING THE MARKET POWER OF THE BANKING SECTOR IN TURKEY

Onur DEMİREL [1] , Selim Adem HATIRLI [2]

125 151

Bankacılık sektörü diğer sektörlerin ve bir bütün olarak ekonominin etkin biçimde işlemesi için bel kemiği niteliğindedir. Dolayısıyla bankacılık sektörü piyasa yapısının, yakından takip edilmesi ve düzenlenmesi gerekir. Bu bağlamda çalışmada Türkiye bankacılık sektöründe mevduat alt sektörünün piyasa yapısı, pazar gücünün ölçümü ile tespit edilmiştir. Pazar gücünün ölçümü için Bresnahan-Lau Modeli kullanılmış ve 2000-2013 yıllarına ait çeyrek dönemlik veriler kullanılarak iki denklemli doğrusal olmayan bir denklem sistemi geliştirilerek 2-SLS yöntemi kullanılarak eş-anlı olarak tahmin edilmiştir. Tahmin sonuçlarına göre Türkiye bankacılık sektörünün pazar gücü 0,11; piyasa yapısı ise tekelci rekabet olarak tespit edilmiştir.

The banking sector serves like a backbone for other sectors and the economy as a whole to operate effectively. Therefore, market structure of the banking sector should be followed closely and regulated. In this context, in the study the market structure of the deposit sub-sector of Turkish banking sector is determined through the estimation of market power. For the estimation, Bresnahan-Lau Model is utilised and a non-linear system of equations comprising of two equations is developed. The system is estimated simultaneously with the 2-SLS method and with quarterly data for the period 2000-2013. According to the estimation results the market power and the market structure of Turkish banking sector is determined as 0.11 and monopolistic competition, respectively. 

  • ABBASOĞLU, O. F., AYSAN A. F. and GÜNEŞ A., (2007). “Concentration, Competition, Efficiency and Profitability of the Turkish Banking Sector in the Post-Crises Period”, Munich Personal RePEc Archive, MPRA Paper No. 5494.
  • AKTAN, B. and MASOOD O., (2010). “The State of Competition of the Turkish Banking Industry: An Application of the Panzar-Rosse Model”, Journal of Business Economics and Management, 11 (1): 131-145.
  • ALTMAN, M., GILL J. and MCDONALD M. P., (2004). Numerical Issues In Statistical Computing For The Social Scientist, John Wiley &Sons Inc., Hoboken, New Jersey, http://books.google.com.tr/books?id=2Feq7zgkCIkC&printsec=frontcover&hl=tr&source=gbs_atb#v=onepage&q&f=false, Last Access: 26.04.2014.
  • ARTUN, T., (1983). İşlevi, Gelişimi, Özellikleri ve Sorunlarıyla Türkiye’de Bankacılık, 2. Basım, Tekin Yayınevi, Ankara.
  • AYDOĞAN, K., (1990). “An Investigation of Performance and Operational Efficiency in Turkish Banking Industry”, The Central Bank of the Republic of Turkey Discussion Papers, No. 9022, May.
  • BDDK (Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu), http://ebulten.bddk.org.tr/ABMVC/, Last Access: 19.04.2014.
  • BDDK (Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu), http://www.bddk.gov.tr/WebSitesi/turkce/Istatistiki_Veriler/Uc_Aylik_Raporlar/Uc_Aylik_Raporlar.aspx, Last Access: 19.04.2014.
  • BIKKER, J. A. and BOS J. W. B., (2008). Bank Performance: A Theoretical and Empirical Framework for the Analysis of Profitability, Competition and Efficiency, Routledge International Studies in Money and Banking, Oxon, ABD.
  • BIKKER, J. A. and HAAF K., (2000). “Measures of Competition and Concentration in the Banking Industry: A Review of the Literature”, De Nederlandsche Bank Research Series Supervision, No: 27, September.
  • BIKKER, J. A., (2003). “Testing for Imperfect Competition on EU Deposit and Loan Markets with Bresnahan’s Market Power Model” De Nederlandsche Bank Research Series Supervision, No. 52, February, http://www.dnb.nl/en/binaries/ot052_tcm47-146062.pdf, Last Access. 26.04.2014.
  • BRESNAHAN, T. F., (1982). “The Oligopoly Solution Concept is Identified”, Economic Letters, 10: 87-92.
  • BRESNAHAN, T., (1989). “Empirical Studies of Industries with Market Power”, in: SCHMALANSEE R., Willig, R. (Eds.), The Handbook of Industrial Organization, Vol. II. Elsevier, Amsterdam
  • CANHOTO, A., (2004). “Portuguese Banking: A Structural Model of Competition in the Deposits Market”, Review of Financial Economics, 13: 41-63.
  • CASU, B. and GIRARDONE C., (2006). “Bank Competition, Concentration and Efficiency in the Single European Market”, The Manchester School, 74 (4): 441-468.
  • CLAESSENS, S. and LAEVEN L., (2004). “What Drives Bank Competition? Some International Evidence”, Journal of Money, Credit, and Banking, 36 (3), The Ohio State University Press.
  • COCCORESE, P., (2002). “Competition among Dominant Firms in Concentrated Markets: Evidence from the Italian Banking Industry”, Centre for Studies in Economics and Finance, Working Paper, No. 89.
  • ÇELİK, T. and ÜRÜNVEREN Ç., (2009). “Yabancı Banka Girişlerinin Türk Bankacılık Sektörüne Rekabet Etkisi: 2002 - 2007”, Niğde Üniversitesi, İİBF Dergisi, 2 (2): 42-59.
  • ÇELİK, T. and KAPLAN M., (2010). “Türk Bankacılık Sektöründe Etkinlik ve Rekabet: 2002-2007”, Sosyoekonomi, Temmuz-Aralık, 2010-2: 7-28.
  • DEMİREL, O., (2014). “Türkiye’de Bankacılık Sektöründe Pazar Gücü Araştırması”, Unpublished Ph. D. Dissertation, Süleyman Demirel University, Institute of Social Sciences, Isparta, Turkey.
  • DEMSETZ, H., (1974). "Where is the New Industrial State?," Economic Inquiry, Western Economic Association International, Vol. 12(1), March: 1-12.
  • EMEK, U., (2005). Bankacılık Sisteminde Rekabet ve İstikrar İkileminin Analizi: Türkiye Örneği, Yayınlanmış (Mülkiyeliler Birliği Vakfı Yayınları, Tezler Dizisi 16, Mart 2007) Doktora Tezi, Ankara Üniversitesi, Ankara.
  • EUROSTAT, (http://appsso.eurostat.ec.europa.eu/nui/submitViewTableAction.do), Last Access: 19.04.2014.
  • GELOS, R. G. and ROLDOS J., (2004). “Consolidation and Market Structure in Emerging Market Banking Systems”, Emerging Markets Review, 5: 39-59.
  • GREENBERG, J. B., and SIMBANEGAVI W., (2009). “Testing for Competition in the South African Banking Sector”, Faculty of Commerce Working Papers, 4 November 2009, University of Cape Town, http://www.commerce.uct.ac.za/economics/seminars/2009/20091106%20Simbanegavi%20Measuring%20competition%20in%20Banking%20sector.pdf, Last Access: 23.06.2013.
  • GUJARATI, D. N. and PORTER D. C., (2009). Basic Econometrics, 5th Edition, McGraw-Hill/Irwin, New York.
  • GUJARATI, D. N., (1999). Temel Ekonometri, 1. Baskı, Literatür Yayıncılık, İstanbul.
  • GUJARATI, D., (2011). Econometrics By Example, 1st Edition, Palgrave Macmillan, London.
  • GÜNALP, B. and ÇELİK T., (2006). “Competition in the Turkish Banking Industry”, Applied Economics, 38: 1335-1342.
  • GÜNDOĞDU, B., (2011). Türk Bankacılık Sektöründe Yoğunlaşma ve Rekabet, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Ankara Üniversitesi, Ankara.
  • HICKS, J. R., (1935). “Annual Survey of Economic Theory: The Theory of Monopoly”, Econometrica, 3 (1), January: 1-20.
  • KARABAY, M. E. and OKAY P., (2012). “An Empirical Study of the Measurement of the Level of Competition in the Turkish Banking System Using Panzar-Rosse Methodology”, Rekabet Dergisi, 13 (1), January: 3-49.
  • KORKMAZ, A., (2010). “Türk Mevduat Bankacılığı Sektöründe Rekabet Derecesi Bresnahan-Lau Modeli'nden Kanıtlar”, Bankacılar Dergisi, 74: 3-19.
  • LAU, L., (1982). “On Identifying the Degree of Competitiveness from Industry Price and Output Data”, Economics Letters, No. 10, ss. 93-99’dan aktaran KORKMAZ, A., (2010), “Türk Mevduat Bankacılığı Sektöründe Rekabet Derecesi Bresnahan-Lau Modeli'nden Kanıtlar”, Bankacılar Dergisi, 74: 3-19.
  • MASON, E. S., (1939). “Price and Production Policies of Large-Scale Enterprise”, The American Economic Review, Vol. 29, No. 1, Supplement, Papers and Proceedings of the Fifty-First Annual Meeting of the American Economic Association: 61-74.
  • MORE, C. and NAGY M., (2004). “Competition in the Hungarian Banking Market”, Working Paper, 2004/9, Magyar Nemzeti Bank, Budapest.
  • ÖKSÜZLER, O. and BAYIR M., (2013). “Türk Bankacılık Sektörünün Piyasa Yapısının Analizi”, EconAnadolu 2013, Anadolu International Conference in Economics, Anadolu University, Faculty of Economics and Administrative Sciences, Department of Economics, June, 19-21, 2013, Eskişehir, Turkey.
  • PERERA, S., SKULLY M. and WICKREMANAYAKE J., (2006). “Competition and Structure of South Asian Banking: A Revenue Behaviour Approach”, Applied Financial Economics, 16: 789-801.
  • SHAFFER, S., (1989). “Competition in the US Banking Industry”, Economic Letters 29: 321-323.
  • SHAFFER, S., (1993). “A Test of Competition in Canadian Banking”, Journal of Money, Credit and Banking, 25 (1): 49-61.
  • SHAFFER, S., (2001). "Banking Conduct before the European Single Banking License: A Cross-Country Comparison", North American Journal of Economics and Finance, 12: 79-104.
  • SHAFFER, S., (2004a). “Patterns of Competition in Banking”, Journal of Economics and Business, 56: 287-313.
  • SHAFFER, S., (2004b). “Comment on “What Drives Bank Competition? Some International Evidence” by Stijn Claessens and Luc Laeven”, Journal of Money, Credit and Banking, 36 (3), June, Part 2: 585-592.
  • SIMBANEGAVI, W., GREENBERG J. B. and GWATIDZO T., (2012). “Testing for Competition in the South African Banking Sector”, Munich Personal RePEc Archive, No. 43627, August, http://mpra.ub.uni-muenchen.de/43627/1/MPRA_paper_43627.pdf, Last Access: 23.06.2013.
  • SÜSLÜ, B. and BAYDUR C. M., (1999). “Bankacılık Sektöründe Yoğunlaşma”, Ankara Üniversitesi SBF Dergisi, No. 54/3: 151-163.
  • TBB (Türkiye Bankalar Birliği), (2008). 50. Yılında Türkiye Bankalar Birliği ve Türkiye’de Bankacılık Sistemi “1958-2007”, Yayın No: 262, November.
  • TBB (Türkiye Bankalar Birliği), (2012). Türkiye’de Bankacılık Sektörü Piyasa Yapısı, Firma Davranışları ve Rekabet Analizi, Yayın No. 280, İstanbul.
  • TBB Resmi İnternet Sitesi’ndeki “Banka ve Şube Sayıları” veri setleri kullanılarak düzenlenmiştir. (http://www.tbb.org.tr/tr/banka-ve-sektor-bilgileri/banka-bilgileri/banka-ve-sube-sayilari/70, Last Access: 23.06.2014.
  • TOOLSEMA, L. A., (2002). “Competition in the Dutch Consumer Credit Market”, Journal of Banking and Finance, 26: 2215-2229.
  • TÜİK (Türkiye İstatistik Kurumu) Resmi İnternet Sitesi, Kurumsal Olmayan Nüfusun Yıllar ve Cinsiyete Göre İşgücü Durumu, http://www.tuik.gov.tr/PreTablo.do?alt_id=1007, Last Access: 25.04.2014.
  • YAĞCILAR, G., (2010). “Türk Bankacılık Sektörünün Rekabet Yapısının Analizi”,Doktora Tezi, Süleyman Demirel Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Isparta, Turkey.
  • YAYLA, M., (2007). “Türk Bankacılık Sektöründe Yoğunlaşma ve Rekabet:1995-2005”, Bankacılık ve Finansal Piyasalar, 1 (1): 35-59.
Konular Sosyal ve Beşeri Bilimler
Yayımlanma Tarihi Mayıs
Dergi Bölümü MAKALELER
Yazarlar

Yazar: Onur DEMİREL
E-posta: onurdemirel@sdu.edu.tr
Kurum: Süleyman Demirel Üniversitesi
Ülke: Turkey


Yazar: Selim Adem HATIRLI
E-posta: selimhatirli@sdu.edu.tr
Kurum: Süleyman Demirel Üniversitesi
Ülke: Turkey


Bibtex @araştırma makalesi { kilisiibfakademik307193, journal = {Akademik Araştırmalar ve Çalışmalar Dergisi (AKAD)}, issn = {1309-3762}, address = {Kilis 7 Aralık Üniversitesi}, year = {2017}, volume = {9}, pages = {20 - 34}, doi = {10.20990/kilisiibfakademik.307193}, title = {TÜRKİYE BANKACILIK SEKTÖRÜNDE PAZAR GÜCÜNÜN ÖLÇÜLMESİ}, language = {tr}, key = {cite}, author = {HATIRLI, Selim Adem and DEMİREL, Onur} } @araştırma makalesi { kilisiibfakademik307193, journal = {Akademik Araştırmalar ve Çalışmalar Dergisi (AKAD)}, issn = {1309-3762}, address = {Kilis 7 Aralık Üniversitesi}, year = {2017}, volume = {9}, pages = {20 - 34}, doi = {10.20990/kilisiibfakademik.307193}, title = {MEASURING THE MARKET POWER OF THE BANKING SECTOR IN TURKEY}, language = {en}, key = {cite}, author = {HATIRLI, Selim Adem and DEMİREL, Onur} }
APA DEMİREL, O , HATIRLI, S . (2017). TÜRKİYE BANKACILIK SEKTÖRÜNDE PAZAR GÜCÜNÜN ÖLÇÜLMESİ. Akademik Araştırmalar ve Çalışmalar Dergisi (AKAD), 9 (16), 20-34. DOI: 10.20990/kilisiibfakademik.307193
MLA DEMİREL, O , HATIRLI, S . "TÜRKİYE BANKACILIK SEKTÖRÜNDE PAZAR GÜCÜNÜN ÖLÇÜLMESİ". Akademik Araştırmalar ve Çalışmalar Dergisi (AKAD) 9 (2017): 20-34 <http://dergipark.gov.tr/kilisiibfakademik/issue/25252/307193>
Chicago DEMİREL, O , HATIRLI, S . "TÜRKİYE BANKACILIK SEKTÖRÜNDE PAZAR GÜCÜNÜN ÖLÇÜLMESİ". Akademik Araştırmalar ve Çalışmalar Dergisi (AKAD) 9 (2017): 20-34
RIS TY - JOUR T1 - TÜRKİYE BANKACILIK SEKTÖRÜNDE PAZAR GÜCÜNÜN ÖLÇÜLMESİ AU - Onur DEMİREL , Selim Adem HATIRLI Y1 - 2017 PY - 2017 N1 - doi: 10.20990/kilisiibfakademik.307193 DO - 10.20990/kilisiibfakademik.307193 T2 - Akademik Araştırmalar ve Çalışmalar Dergisi (AKAD) JF - Journal JO - JOR SP - 20 EP - 34 VL - 9 IS - 16 SN - 1309-3762-2149-1585 M3 - doi: 10.20990/kilisiibfakademik.307193 UR - http://dx.doi.org/10.20990/kilisiibfakademik.307193 Y2 - 2017 ER -
EndNote %0 Akademik Araştırmalar ve Çalışmalar Dergisi (AKAD) TÜRKİYE BANKACILIK SEKTÖRÜNDE PAZAR GÜCÜNÜN ÖLÇÜLMESİ %A Onur DEMİREL , Selim Adem HATIRLI %T TÜRKİYE BANKACILIK SEKTÖRÜNDE PAZAR GÜCÜNÜN ÖLÇÜLMESİ %D 2017 %J Akademik Araştırmalar ve Çalışmalar Dergisi (AKAD) %P 1309-3762-2149-1585 %V 9 %N 16 %R doi: 10.20990/kilisiibfakademik.307193 %U 10.20990/kilisiibfakademik.307193