Yıl 2017, Cilt 9, Sayı 19, Sayfalar 314 - 346 2017-06-30

BİLİNÇ YÜKSELTME NİTELİĞİ OLARAK TİYATRO EYLEM PRATİĞİ VE KADINLARA YANSIMALARI

Benan Havva BARAN [1] , Gülhan DEMİRİZ [2]

289 320

Birinci dalga feminizmin cinsiyetler arasındaki “aynılık/eşitlik” söyleminin ikinci dalga feminizm ile birlikte “farklılık/özgürleşme” söylemine evrilmesi kadınların özgürleşme mücadelesinde yeni bir dönemi beraberinde getirmiştir. Özellikle ikinci dalga feminizm içerisinde radikal feminist kuramın etkisiyle birlikte ön plana çıkan “bilinç yükseltme” kavramı ve grupları, kadınların özgürleşme ve özgürlük mücadelesinin yeni alanlar içerisindeki arayışlarını da doğurmuştur. Nitekim bu özgürleşme ve özgürlük mücadelesinin sürdürüldüğü en önemli alanlardan birisi feminist sanat; sanat özelinde de bu mücadelenin somut izleklerinin görüldüğü yani bilinç yükseltme pratiklerinin belirginleştiği alan ise feminist tiyatro olmuştur. Bu çalışmada, kadınların özgürleşme ve özgürlük mücadelesinde bir bilinç yükseltme niteliği olarak tiyatro eylem pratiğinin yeri ve bu eylem pratiğinin performans katılımcısı kadınlara olan yansımaları incelenmiştir. Araştırmanın sorgulamaları, 2001 yılından bu yana çalışmalarını yürüten Ankara Tiyatro Öteyüz topluluğunun feminizmle buluşan tiyatro eylem pratikleri üzerinden ve toplamda 16 kadınla yani topluluğun katılımcılarıyla yürütülen derinlemesine mülakat ile odak grup görüşmelerinden elde edilen bulgular ışığında tartışılacaktır.

Kadın Özgürleşmesi Hareketi, Bilinç Yükseltme, Feminist Tiyatro, Tiyatro Eylem Pratiği
  • Antmen, A. (2010). 20. Yüzyıl Batı Sanatında Akımlar (3. Baskı). İstanbul: Sel Yayıncılık
  • Barry, J. ve Flitterman-Lewis, S. (2012). Metin Stratejileri: Sanat Üretiminin Politikası. A. Antmen, (Ed.), Sanat Cinsiyet: Sanat Tarihi ve Feminist Eleştiri içinde (253-265). İstanbul: İletişim Yayınları
  • Beauvoir, S. d. (1976). Kadın “Genç Kızlık Çağı” (Çev. B. Onaran) İstanbul: Payel Yayınevi
  • Belkıs, Ö. (2015). Feminist Tiyatro (1. Baskı). İstanbul: Mitos-Boyut Yayınları
  • Boal, A. (2014). Ezilenlerin Tiyatrosu (Çev. N. Hasgül) (4. Baskı). İstanbul: Boğaziçi Üniversitesi Yayınları
  • Cornell, R. W. (2016). Toplumsal Cinsiyet ve İktidar (Çev. C. Soydemir) (2. Baskı). İstanbul: Ayrıntı Yayınları
  • Carlson, M. (2013). Performans: Eleştirel Bir Giriş (Çev. B. Güçbilmez) (1. Baskı). Ankara: Dost Yayınları
  • Case, Sue-E. (2010). Feminizm ve Tiyatro (Çev. A. Sönmez). İstanbul: Boğaziçi Üniversitesi Yayınları
  • Clark, T. (2011). Sanat ve Propaganda: Kitle Kültürü Çağında Politik İmge (Çev. E. Hoşçusu) (2. Baskı). İstanbul: Ayrıntı Yayınları
  • Gouma-Peterson, T. ve Mathews, P. (2012). Sanat Tarihinin Feminist Eleştirisi. A. Antmen, (Ed.), Sanat Cinsiyet: Sanat Tarihi ve Feminist Eleştiri içinde (13-117). İstanbul: İletişim Yayınları
  • Karabekir, J. (2015). Türkiye’de Kadınlarla Ezilenlerin Tiyatrosu: Feminist Bir Metodolojiye Doğru (1. Baskı). İstanbul: Agora Kitaplığı
  • Kümbetoğlu, B. (2011). Feminist Yöntem ve Kadın Çalışmalarına İlişkin Bazı Sorular, Sorunlar. S. Sancar (Ed.), Birkaç Arpa Boyu…21. Yüzyıla Girerken Türkiye’de Feminist Çalışmalar içinde (475-503). İstanbul: Koç Üniversitesi Yayınları
  • Yamaner, G. (2001). 20. Yüzyıl Tiyatrosunda Kadın Bakış Açısının Yansımaları (1. Baskı). Ankara: T.C. Kültür Bakanlığı Yayınları
Konular Sosyal
Yayımlanma Tarihi Haziran 2017
Dergi Bölümü Araştırma Makaleleri
Yazarlar

Yazar: Benan Havva BARAN
Kurum: ADNAN MENDERES ÜNİVERSİTESİ, SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ, SOSYOLOJİ (DR)
Ülke: Turkey


Yazar: Gülhan DEMİRİZ
Kurum: ADNAN MENDERES ÜNİVERSİTESİ, FEN-EDEBİYAT FAKÜLTESİ, SOSYOLOJİ BÖLÜMÜ
Ülke: Turkey


Bibtex @araştırma makalesi { makusobed311065, journal = {Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi}, issn = {1309-1387}, eissn = {1309-1387}, address = {Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi}, year = {2017}, volume = {9}, pages = {314 - 346}, doi = {10.20875/makusobed.311065}, title = {BİLİNÇ YÜKSELTME NİTELİĞİ OLARAK TİYATRO EYLEM PRATİĞİ VE KADINLARA YANSIMALARI}, key = {cite}, author = {DEMİRİZ, Gülhan and BARAN, Benan Havva} }
APA BARAN, B , DEMİRİZ, G . (2017). BİLİNÇ YÜKSELTME NİTELİĞİ OLARAK TİYATRO EYLEM PRATİĞİ VE KADINLARA YANSIMALARI. Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 9 (19), 314-346. DOI: 10.20875/makusobed.311065
MLA BARAN, B , DEMİRİZ, G . "BİLİNÇ YÜKSELTME NİTELİĞİ OLARAK TİYATRO EYLEM PRATİĞİ VE KADINLARA YANSIMALARI". Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 9 (2017): 314-346 <http://dergipark.gov.tr/makusobed/issue/29997/311065>
Chicago BARAN, B , DEMİRİZ, G . "BİLİNÇ YÜKSELTME NİTELİĞİ OLARAK TİYATRO EYLEM PRATİĞİ VE KADINLARA YANSIMALARI". Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 9 (2017): 314-346
RIS TY - JOUR T1 - BİLİNÇ YÜKSELTME NİTELİĞİ OLARAK TİYATRO EYLEM PRATİĞİ VE KADINLARA YANSIMALARI AU - Benan Havva BARAN , Gülhan DEMİRİZ Y1 - 2017 PY - 2017 N1 - doi: 10.20875/makusobed.311065 DO - 10.20875/makusobed.311065 T2 - Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi JF - Journal JO - JOR SP - 314 EP - 346 VL - 9 IS - 19 SN - 1309-1387-1309-1387 M3 - doi: 10.20875/makusobed.311065 UR - http://dx.doi.org/10.20875/makusobed.311065 Y2 - 2017 ER -
EndNote %0 Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi BİLİNÇ YÜKSELTME NİTELİĞİ OLARAK TİYATRO EYLEM PRATİĞİ VE KADINLARA YANSIMALARI %A Benan Havva BARAN , Gülhan DEMİRİZ %T BİLİNÇ YÜKSELTME NİTELİĞİ OLARAK TİYATRO EYLEM PRATİĞİ VE KADINLARA YANSIMALARI %D 2017 %J Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi %P 1309-1387-1309-1387 %V 9 %N 19 %R doi: 10.20875/makusobed.311065 %U 10.20875/makusobed.311065
ISNAD BARAN, Benan Havva , DEMİRİZ, Gülhan . "BİLİNÇ YÜKSELTME NİTELİĞİ OLARAK TİYATRO EYLEM PRATİĞİ VE KADINLARA YANSIMALARI". Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 9 / 19 (Haziran 2017): 314-346. http://dx.doi.org/10.20875/makusobed.311065