Yıl 2018, Cilt 10, Sayı 19, Sayfalar 330 - 341 2018-07-01

SİGORTACILIK TEKNİK KARŞILIKLARINDAKİ DEĞİŞEN FAKTÖRLERİN TRAFİK MUALLAK HASAR VE IBNR ETKİSİ ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA

Hakan ÖZCAN [1]

1 30

Öz

Ülkemizde trafik sigorta poliçe fiyatları artan hasar/prime bağlı olarak yıllar içerisinde hızlı yükselmiştir. Sigorta şirketleri de bu oranları dengeleyebilmek için 2015 yılında poliçelerine yüksek zamlar uygulamak zorunda kalmışlardır. Özellikle bazı araç gruplarındaki trafik poliçe fiyat artışları sebebi ile; kanun, mevzuat ve yönetmelik değişiklikleri ile hasar primi azalmaya yönelik çalışmalar başlatılmıştır. 2016 yılından itibaren yüksek hasar/prime rağmen kamuoyu baskıları sebebi ile trafik poliçe primlerimde indirim söz konusu olmuştur. Diğer taraftan da bu durumun bilançolardaki olumsuz etkisini azaltabilmek için teknik karşılıklarda ve özellikle muallak hasar kaleminde bir dizi değişiklikler yaşanmıştır.

                Literatürde pek çok araştırmacı sigortacılık teknik karşılıkların bir bütün olarak incelemiş ve analizler yapmıştır. Daha çok kazanılmış prim karşılıkları ve denetimleri konusunda çalışmalar görülmüştür. Teknik karşılıklar altı alt başlıktan oluşmasına rağmen sigortacılık trafik branşında üç alt başlık önem kazanmaktadır. Bunlar; kazanılmamış primler karşılığı, devam eden riskler karşılığı ve muallak tazminat karşılıklarıdır.

Teknik karşılıkları etkileyen en önemli değişkenlerden biri “muallak hasar” ve “gerçekleşmiş ancak raporlanmamış tazminat karşılığı” (IBNR) dır. IBNR özellikle trafik branşı için çok önemli bir tazminat kalemidir. Sigorta şirketleri gerçekleşen fakat kendilerine ihbar edilmeyen (bilgisi olmayan) dosyalar ile karşı karşıyadır. Özellikle trafik bedeni (maluliyet ve vefat) dosyaları için bilinmeyen fakat gelecekte ihbar olunacak muallaklar vardır.

                Bu çalışmada Türk sigorta sektörü;  2011 ve 2017 dönemleri teknik karşılık, toplam muallak karşılık, toplam brüt trafik muallak, IBNR, toplam ıskonto ve kazanma / kaybetme kalemleri incelenmiştir. Hesaplamada değişen faktörlerin teknik karşılıklar üzerinde etkisi incelenmiş ve bu etkinin büyüklüğü lineer trend analizi ve regresyon modeli aracılığıyla 2018 ve 2019 yılları sonunda oluşacak tutarlar tahmin edilmiş ve tablolar analiz edilmiştir. 2011 ve 2015 arası IBNR değerleri belirli bir eğilimde artış gösterirken; 2016 ve 2017 yılları sonuçlarında ve 2018-2019 tahminlerinde çok yüksek artışlar gözlemlenmiştir. Bu artışın en büyük sebebi ise kademeli IBNR geçişinin 2019 yılsonunda tamamlanacak olmasıdır. 2019 yıl bitiminde hesaplanan IBNR’ın %100’ü bilançoya yansıtılacaktır.
Sigorta, Teknik Karşılık, Muallak Hasar, IBNR
  • AKPINAR, IŞIL ve DEMİRBİLEK. “Türk Sigorta Sektöründe Rekabet Gücü ve Yapısal Analiz”, Finansal Araştırmalar ve Çalışmalar Dergisi, cilt:1, sayı:1, 2009, s.1. ALTAN, Mitra Salimi. “Türk Sigortacılık Sektöründe Etkinlik: Veri Zarflama Analizi Yöntemi ile Bir Uygulama”, Gazi Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 12/1, 2010, s.185-204. BREUSCH, T.S. and PAGAN, A.R. “A Simple Test for Heteroscedasticity and Random Coefficient Variation”, Econometrica, Vol:47, 1979, pp.1287–1294. BROSEMER, Martin. “Treatment of Technical Provision under Solvency II”, 2011, Munich Rea. pp.1 DURSUN, Günay Deniz ve KABLAN, Ali. “Sigorta Şirketlerinde Karşılıklar ve Muhasebeleştirilmesi”, Marmara Üniversitesi Sosyal Araştırmalar Dergisi, 12/1, 2017, ss.69-76. DREKSLER, Susan. “Solvency II, Tecnical Provision of General Insurance”, Institute and Faculty of Actueris, 2013, pp..43 ELDELİKLİOĞLU, İrem Aral. “Risk Yönetimi & Sigortacılık”, Ed. Erdem KIRKBEŞOĞLU, “Sigorta İşletmelerinin Denetimi”, Gazi Kitapevi, Ankara, 2015, ss.253-255. GALTON, F. “Family Likeness in Stature”, Proceedings of Royal Society, London, 1886, pp.42-72. ORUÇ, Levent. “Sigorta Şirketlerinin Hesaplamakla Yükümlü Oldukları Kazanılmış Primler Karşılığı”, Reasürör Dergisi, Milli Reasürans T.A.Ş., Ceyma Matbaası, istanbul, 2014, ss.4-16.
Birincil Dil tr
Konular Sosyal
Dergi Bölümü Makaleler
Yazarlar

Yazar: Hakan ÖZCAN

Bibtex @araştırma makalesi { marufacd502183, journal = {Finansal Araştırmalar ve Çalışmalar Dergisi}, issn = {1309-1123}, eissn = {2529-0029}, address = {Marmara Üniversitesi}, year = {2018}, volume = {10}, pages = {330 - 341}, doi = {10.14784/marufacd.502183}, title = {SİGORTACILIK TEKNİK KARŞILIKLARINDAKİ DEĞİŞEN FAKTÖRLERİN TRAFİK MUALLAK HASAR VE IBNR ETKİSİ ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA}, key = {cite}, author = {ÖZCAN, Hakan} }
APA ÖZCAN, H . (2018). SİGORTACILIK TEKNİK KARŞILIKLARINDAKİ DEĞİŞEN FAKTÖRLERİN TRAFİK MUALLAK HASAR VE IBNR ETKİSİ ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA. Finansal Araştırmalar ve Çalışmalar Dergisi, 10 (19), 330-341. DOI: 10.14784/marufacd.502183
MLA ÖZCAN, H . "SİGORTACILIK TEKNİK KARŞILIKLARINDAKİ DEĞİŞEN FAKTÖRLERİN TRAFİK MUALLAK HASAR VE IBNR ETKİSİ ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA". Finansal Araştırmalar ve Çalışmalar Dergisi 10 (2018): 330-341 <http://dergipark.gov.tr/marufacd/issue/41553/502183>
Chicago ÖZCAN, H . "SİGORTACILIK TEKNİK KARŞILIKLARINDAKİ DEĞİŞEN FAKTÖRLERİN TRAFİK MUALLAK HASAR VE IBNR ETKİSİ ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA". Finansal Araştırmalar ve Çalışmalar Dergisi 10 (2018): 330-341
RIS TY - JOUR T1 - SİGORTACILIK TEKNİK KARŞILIKLARINDAKİ DEĞİŞEN FAKTÖRLERİN TRAFİK MUALLAK HASAR VE IBNR ETKİSİ ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA AU - Hakan ÖZCAN Y1 - 2018 PY - 2018 N1 - doi: 10.14784/marufacd.502183 DO - 10.14784/marufacd.502183 T2 - Finansal Araştırmalar ve Çalışmalar Dergisi JF - Journal JO - JOR SP - 330 EP - 341 VL - 10 IS - 19 SN - 1309-1123-2529-0029 M3 - doi: 10.14784/marufacd.502183 UR - http://dx.doi.org/10.14784/marufacd.502183 Y2 - 2019 ER -
EndNote %0 Finansal Araştırmalar ve Çalışmalar Dergisi SİGORTACILIK TEKNİK KARŞILIKLARINDAKİ DEĞİŞEN FAKTÖRLERİN TRAFİK MUALLAK HASAR VE IBNR ETKİSİ ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA %A Hakan ÖZCAN %T SİGORTACILIK TEKNİK KARŞILIKLARINDAKİ DEĞİŞEN FAKTÖRLERİN TRAFİK MUALLAK HASAR VE IBNR ETKİSİ ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA %D 2018 %J Finansal Araştırmalar ve Çalışmalar Dergisi %P 1309-1123-2529-0029 %V 10 %N 19 %R doi: 10.14784/marufacd.502183 %U 10.14784/marufacd.502183
ISNAD ÖZCAN, Hakan . "SİGORTACILIK TEKNİK KARŞILIKLARINDAKİ DEĞİŞEN FAKTÖRLERİN TRAFİK MUALLAK HASAR VE IBNR ETKİSİ ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA". Finansal Araştırmalar ve Çalışmalar Dergisi 10 / 19 (Temmuz 2018): 330-341. http://dx.doi.org/10.14784/marufacd.502183