Yıl 2018, Cilt 26, Sayı 3, Sayfalar 100 - 106 2018-11-12

ENDÜSTRİYEL YAKIT TÜRÜ PETROKOK’UN İNSAN SAĞLIĞI VE ÇEVREYE ETKİLERİ

Selin BAHAR [1] , Fatma Füsun UYSAL [2]

53 434

Petrokok başlıca karbondan oluşan siyah renkli katı bir yakıt olup, kükürt elementini, metallerin elementel şekillerini ve uçucu olmayan inorganik bileşikleri içerir. İlk modern petrokok üretim tesisi 1930’larda A.B.D.’nde kuruldu. 2007 ile 2012 arasında A.B.D.’nde kok üretimi %2, dünya üzerinde ise %35 arttı. 2013 yılı verilerine göre A.B.D., Çin, Hindistan, Venezualla, Brezilya önemli petrokok üreticileridir. Petrokok yüksek ısıl değeri, düşük kül içeriği ve benzeri katı yakıtlar içerisinde fiyat avantajlarıyla özellikle son yıllarda alternatif bir yakıt olarak tercih edilmektedir. Petrokok en çok endüstriyel tesislerde ve elektrik santrallerinde yakıt olarak kullanılmaktadır. Çimento fabrikaları döner fırınlarında yakıt derecesindeki petrokoku tüketmektedirler. 2016 Çimento Sanayi Raporuna göre Türkiye’de çimento sanayinde %70 oranında yakıt olarak kullanılmıştır. Petrokok açısından Türkiye hem ihracatçı hem de ithalatçı konumundadır. Dünyada üretilen petrokokun %55’i çimento sanayinde kullanılmaktadır. Önümüzdeki yıllarda Çin, Hindistan ve Vietnam gibi ülkelerde elektrik üretimindeki artış petrokok kullanımında artışa neden olması beklenmektedir. Petrokok depolama ve  elleçleme operasyonlarından oluşan kayda değer miktarda sağlık riski oluşmaktadır. EPA bilhassa çapı 10 µm ve daha küçük olan taneciklerle ilgilenmektedir çünkü bunlar boğazdan ve burundan geçerek akciğerlere girmektedir. Bir kere solunduğunda, bu tanecikler akciğere girmekte ve ciddi sağlık sorunlarına neden olmaktadırlar. Bu nedenle 10 µm ve daha küçük taneciklerin çalışma ortamındanki konsantrasyonları ölçülmelidir. Petrokok’un yüksek konsantrasyonlarına sonulum yoluyla maruziyet hem insanlarda hem de hayvanlarda solonum yolu iltihabı oluşturmaktadır. Tekrarlanan maruziyet ise akciğer fonksiyonlarında bozulmaya neden olabilmektedir. Yapılan çalışmalarda kanserojen ya da üremeyle ilgili herhangi bir etkisi saptanmamıştır
Petrokok, endüstriyel yakıt, çimento sanayi
  • Amer, R (2015). The Future of Petrocoke,https://robinamer.com/2015/08/18/the-future-of-petrocoke/
  • API, (2014). American Petoleum Institute, Guidance Document for Storage and Handling of Petroleum Coke, API Publications.
  • Andrews, A. Lattanzie, R.K. (2013). Petroleum Coke:Industry and its environemntal issues,Congresional Reserch Service Report
  • Arın, S. (2011). Modifiye Edilmiş Klasik Eberhart Tipi Fırınlarda Kireç Üretiminin İcelenmesi:Yılankale’de Örnek Uygulama,Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi,Çukurova Üniversitesi Fan Bilimler Enstitüsü.
  • Baker, J. (2012). ”Handling Petroleum Coke in a Safe and Healthful Manner, https://www.totalsafety.com/handling-petroleum-coke-in-a-safe-and-healthful-manner/
  • Chen,J,Lu,X,(2007).”Progress of petroleum coke combusting in a circulating fluidized bed boilers-A review and future perspetives,Resources,Conservation and Recycling,49,203-216.
  • EPA. (2011). Screening-Level Hazard Characterization. Petroleum Coke Category.http://www.epa.gov/petroleum-coke-chicago/health-effects-petroleum-coke,Heath Effects of petroleum coke. (Erişim Tarihi:12.05.2017)
  • Guijian, L, Zichang, P, Pingyue, Y, Guilang, W. (2001). Sulfur in coal and its environmental impact from Yanzhou Mining District, China. Chinese Journal of Geochemistry, 20:273.
  • Gülen, Ş,Yalap,H.(2013).Çimento Sektörüne Genel Bir Bakış, www.maden.org.tr/resimler/ekler/31b1ac54cc8db48-ek.pdf. (Erişim Tarihi:14.05.2017)
  • Karakaya, A., (2003). Polisiklik Aromatik Hidrokarbonlara Maruz Klan Bir Grup İşçide İmmün Fonksiyonlarının İncelenmesi, BAP Kesin Raporu, A.Ü, Ankara, Kömür İthalatçıları Raporu,2003.
  • Petroleum Coke Market: (2016). Global Industry Analysis and Forecast.2016-2026. www.persistencemarketresearch.com Erişim Tarihi:12.05.2017
  • Petrolum Coke Market Size,Industry Analysis Report, Regional Outlook, Application Growth Potential,Competitive Market Growth&Forecast,2016-20124. https://www.gminsights.com. Erişim Tarihi:09.05.2017
  • Petrokok-ithalat-artisi-nasıl-durur www.enerjigunlugu.net/icerik/1000b/petrokok-ithalat-artisi-nasıl-durur.html. Erişim Tarihi:11.05.2017
  • Petroleum Coke Market Analysis, Market Size, Application Analyis, Regional Outlook, Competitive Strategies and Forecasts, 2015 to 2020, Market Research Report. www.grandviewresearch.com/industry-analysis/petrolum-coke-market. Erişim
  • Tao, W. (2015). Managing Cihana's Petrocoke Problem, Carnagieendowment.org/files/petcoke.pdf (Erişim Tarihi:01.05.2017)
  • Toprak, S, Sütcü, E., Gülen,F.J.(2014). Utilization of Petrographic Analysis of Petroleum Coke Mixtues, Turkish Journal of Earth Scinces,668-672.
  • Türkiye petrol ihracatçısı oldu.http://www.dunya.com/finans/haberler/turkiye-petrokok-ihracatcisi-oldu-haberi-306090, Erişim Tarihi:22.05.2017
Birincil Dil tr
Konular Mühendislik, Kimya
Dergi Bölümü Araştırma Makaleleri
Yazarlar

Orcid: 0000-0003-3512-425X
Yazar: Selin BAHAR
Kurum: NAMIK KEMAL ÜNİVERSİTESİ
Ülke: Turkey


Orcid: 0000-0001-9763-2714
Yazar: Fatma Füsun UYSAL (Sorumlu Yazar)
Kurum: NAMIK KEMAL ÜNİVERSİTESİ
Ülke: Turkey


Bibtex @derleme { ogummf373369, journal = {Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Mühendislik ve Mimarlık Fakültesi Dergisi}, issn = {}, eissn = {2630-5712}, address = {Eskişehir Osmangazi Üniversitesi}, year = {2018}, volume = {26}, pages = {100 - 106}, doi = {10.31796/ogummf.373369}, title = {ENDÜSTRİYEL YAKIT TÜRÜ PETROKOK’UN İNSAN SAĞLIĞI VE ÇEVREYE ETKİLERİ}, key = {cite}, author = {BAHAR, Selin and UYSAL, Fatma Füsun} }
APA BAHAR, S , UYSAL, F . (2018). ENDÜSTRİYEL YAKIT TÜRÜ PETROKOK’UN İNSAN SAĞLIĞI VE ÇEVREYE ETKİLERİ. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Mühendislik ve Mimarlık Fakültesi Dergisi, 26 (3), 100-106. DOI: 10.31796/ogummf.373369
MLA BAHAR, S , UYSAL, F . "ENDÜSTRİYEL YAKIT TÜRÜ PETROKOK’UN İNSAN SAĞLIĞI VE ÇEVREYE ETKİLERİ". Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Mühendislik ve Mimarlık Fakültesi Dergisi 26 (2018): 100-106 <http://dergipark.gov.tr/ogummf/issue/37093/373369>
Chicago BAHAR, S , UYSAL, F . "ENDÜSTRİYEL YAKIT TÜRÜ PETROKOK’UN İNSAN SAĞLIĞI VE ÇEVREYE ETKİLERİ". Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Mühendislik ve Mimarlık Fakültesi Dergisi 26 (2018): 100-106
RIS TY - JOUR T1 - ENDÜSTRİYEL YAKIT TÜRÜ PETROKOK’UN İNSAN SAĞLIĞI VE ÇEVREYE ETKİLERİ AU - Selin BAHAR , Fatma Füsun UYSAL Y1 - 2018 PY - 2018 N1 - doi: 10.31796/ogummf.373369 DO - 10.31796/ogummf.373369 T2 - Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Mühendislik ve Mimarlık Fakültesi Dergisi JF - Journal JO - JOR SP - 100 EP - 106 VL - 26 IS - 3 SN - -2630-5712 M3 - doi: 10.31796/ogummf.373369 UR - http://dx.doi.org/10.31796/ogummf.373369 Y2 - 2018 ER -
EndNote %0 Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Mühendislik ve Mimarlık Fakültesi Dergisi ENDÜSTRİYEL YAKIT TÜRÜ PETROKOK’UN İNSAN SAĞLIĞI VE ÇEVREYE ETKİLERİ %A Selin BAHAR , Fatma Füsun UYSAL %T ENDÜSTRİYEL YAKIT TÜRÜ PETROKOK’UN İNSAN SAĞLIĞI VE ÇEVREYE ETKİLERİ %D 2018 %J Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Mühendislik ve Mimarlık Fakültesi Dergisi %P -2630-5712 %V 26 %N 3 %R doi: 10.31796/ogummf.373369 %U 10.31796/ogummf.373369
ISNAD BAHAR, Selin , UYSAL, Fatma Füsun . "ENDÜSTRİYEL YAKIT TÜRÜ PETROKOK’UN İNSAN SAĞLIĞI VE ÇEVREYE ETKİLERİ". Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Mühendislik ve Mimarlık Fakültesi Dergisi 26 / 3 (Kasım 2018): 100-106. http://dx.doi.org/10.31796/ogummf.373369