Year 2016, Volume 4, Issue 1, Pages 1142 - 1152 2016-04-15

Benâî ve Mûsikî Risalesinde Makâm Kavramı

Gamze Köprülü [1]

10 56

15. yüzyıl için tarihi kaynak özelliği taşıyan Mûsikî Risâlesi Herat Türklerinden olan Benâî

tarafından h.888/ m. 1483 yılında Farsça olarak kaleme alınan ve Türk mûsikîsi konularını işleyen

bir nazariyat kitabıdır. Benâî eserinde tel bölünmeleri, makâm (devirler), âvâzeleri, şu’beler başta

olmak üzere birçok nazariyat konusuna yer vermiştir. Çalışmada esas aldığımız konu risâle

içerisinde yer alan makâmlar konusudur. Benâî eserinde meşhur on iki devir üzerinde durmuştur.

Bu devirleri özel daireler yerine kendi hazırladığı bir tablo üzerinde ebced sembolleri ile

göstermeyi tercih etmiş ve tabaka birleşimleri ile açıklamıştır. Bu on iki devri anlatırken önce

müellifin verdiği şekil ile ardından konunun daha rahat anlaşılması için Arel- Ezgi-Uzdilek

nazariyatı üzerinden gösterdik. Safiyyüddîn-i Urmevî, Abdülkâdir Merâgî ve Alişah b. Hacı Büke

gibi önemli isimleri eseri içerisinde zikreden ve referans olarak kullanan Benâî için sistemci

okulun takipçileri arasında olduğunu söyleyebiliriz. Çalışmadaki amacımız, tarihi kaynak niteliği

taşıyan bu eseri araştırmacılara tanıtarak mûsikî literatürüne kazandırmaktır.

Müzikoloji, Benâî, Risâle, 15.yy., Devir, Makâm
  • Arat, R. R. (2000). Baburnâme, Ankara, ISBN: 975-17-2404-X: Sera Ofset Matbaa. Arel, H. S. (1968). Türk Mûsikîsi Nazariyatı Dersleri, İstanbul, İleri Türk Musikisi Konservatuvarı Yayınları:2. Benâî, (888). Mûsikî Risâlesi, Tahran Merkez Neşr-i Danişgâhı, Tahran. Güray, C. (2012). Bin Yılın Mirası Makâmı Var Eden Döngü: Edvâr Geleneği, İstanbul, ISBN: 9786054518166: Pan Yayınevi. Kaçar, G. Y. (2012). Türk Mûsikîsi Rehberi, Ankara, ISBN: 978-605-5985-41-7: Maya Akademi. Özkan, İ. H. (2006). Türk Mûsikîsi Nazariyatı ve Usûlleri, (3. Baskı), İstanbul, ISBN: 975-437- 017-6: Ötüken Neşriyat. Şahin, M. (2013). Orta Çağda Herât Bölgesi, Yayımlanmamış Doktora Tezi, Gaziosmanpaşa Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Tokat. Şahin, M. (2013). Timur İmp. Müzik Eğlence Kültürü ve Yetişen Ünlü Müzisyenler, Hıstory Studıes Internatıonal Journal Of Hıstory, 5/2, s.430. Uslu, R. (1997). Herat Tarihi, İstanbul, (Fotokopi nüshadır).
Primary Language tr
Subjects
Journal Section Original research
Authors

Author: Gamze Köprülü (Primary Author)

Bibtex @research article { rastmd465984, journal = {Rast Müzikoloji Dergisi}, issn = {2147-7361}, eissn = {2147-7531}, address = {Fikri SOYSAL}, year = {2016}, volume = {4}, pages = {1142 - 1152}, doi = {}, title = {Benâî ve Mûsikî Risalesinde Makâm Kavramı}, key = {cite}, author = {Köprülü, Gamze} }
APA Köprülü, G . (2016). Benâî ve Mûsikî Risalesinde Makâm Kavramı. Rast Müzikoloji Dergisi, 4 (1), 1142-1152. Retrieved from http://dergipark.gov.tr/rastmd/issue/36959/465984
MLA Köprülü, G . "Benâî ve Mûsikî Risalesinde Makâm Kavramı". Rast Müzikoloji Dergisi 4 (2016): 1142-1152 <http://dergipark.gov.tr/rastmd/issue/36959/465984>
Chicago Köprülü, G . "Benâî ve Mûsikî Risalesinde Makâm Kavramı". Rast Müzikoloji Dergisi 4 (2016): 1142-1152
RIS TY - JOUR T1 - Benâî ve Mûsikî Risalesinde Makâm Kavramı AU - Gamze Köprülü Y1 - 2016 PY - 2016 N1 - DO - T2 - Rast Müzikoloji Dergisi JF - Journal JO - JOR SP - 1142 EP - 1152 VL - 4 IS - 1 SN - 2147-7361-2147-7531 M3 - UR - Y2 - 2019 ER -
EndNote %0 Rast Musicology Journal Benâî ve Mûsikî Risalesinde Makâm Kavramı %A Gamze Köprülü %T Benâî ve Mûsikî Risalesinde Makâm Kavramı %D 2016 %J Rast Müzikoloji Dergisi %P 2147-7361-2147-7531 %V 4 %N 1 %R %U
ISNAD Köprülü, Gamze . "Benâî ve Mûsikî Risalesinde Makâm Kavramı". Rast Müzikoloji Dergisi 4 / 1 (April 2016): 1142-1152.