Yıl 2016, Cilt 25, Sayı ÖZEL SAYI-2, Sayfalar 340 - 345 2016-12-31

Erzurum Çevresinde Doğal Yayılış Gösteren Salvia Türleri ve Tıbbi Özellikleri
Sage Species Growing Natively around Erzurum and Their Medicinal Properties

Hakan ÖZER [1]

273 589

Türkiye, farklı iklim ve topoğrafik özellikler nedeniyle bitki genetik kaynakları bakımından dünyadaki önemli ülkelerden biri olarak kabul edilmektedir. Nitekim, ülkemiz florasında yaklaşık 10 bin civarında bitki türü bulunmaktadır. Bu zenginlik içerisinde tıbbi ve aromatik bitkilerin ayrı bir yeri vardır. Floramızdaki bitkilerin yaklaşık 400’ü tıbbi kullanım potansiyeline sahiptir. Salvia türleri, tıbbi amaçlarla kullanılan bitkiler arasında önemli bir yer tutmaktadır. Bu cinsin dünya genelinde 900, Türkiye florasında ise 51’i endemik olmak üzere 97 türü doğal olarak bulunmaktadır. Karasal bir iklim ve dağlık bir topografyanın hakim olduğu Doğu Anadolu Bölgesi'nde toplam 4296 bitki türü bulunmaktadır. Bu türlerin 1392’si Erzurum’da yetişmektedir. Bu rakamlar, bölgenin çok zengin bir bitki çeşitliliğine sahip olduğunu ortaya koymaktadır. Erzurum ili ve ilçeleri Salvia türleri yönünden de zengin bir durumdadır. Nitekim, il genelinde 20 civarında Salvia türünün bulunduğu tahmin edilmektedir. Bu derlemede, Erzurum’da doğal yayılış gösteren 15 Salvia türü ve onların tıbbi özelliklerine ilişkin mevcut çalışmalar hakkında bilgiler verilmektedir.

Turkey is considered one of the most significant countries in the world in terms of richness of plant genetic resources because of various climatic and topographic conditions. Flora of Turkey contains about 10.000 plant species. Medicinal and aromatic plants in this flora have received much attention since about 400 plants are utilized for medicinal purposes. Among the plants, salvias have significany medicinal properties. Salvia L. being one of the largest genera in the Labiatae family, is represented by 900 species in the World. In Turkey, the genus Salvia is represented by approximately 97 species, with being 47 endemics. Eastern Anatolia region, where continental climate and mountainous topography prevail, comprises about 4296 plant species. It is reported that 1392 of theses grow wildly in Erzurum province. These data shows tha this region is rich in plant diversity. Erzurum province is also a rich condition. in terms of Salvia (sage) species. This review summarize current knowledge concerning 15 sage species growing natively around Erzurum and their medicinal proporties

  • Alizadeh A., 2013. Essential oil constituents, antioxidant and antimicrobial activities of Salvia virgata Jacq. from Iran. Journal of Essential Oil Bearing Plants, 16(2):172-182
  • Davis P.H., 1982. Flora of Turkey and the East Aegean Islands, Vol 7, Edinburgh Univ. Press. Edinburg, s400-461
  • Doğan M., Pehlivan S., Akaydın G., Bağcı E., Uysal İ. ve Doğan H.M., 2008. Türkiye’de Yayılış Gösteren Salvia L. (Labiatae) Cinsinin Taxonomik Revizyonu. Tübitak Proje No: 104 T 450. 318s.
  • Demirci B., Baser K.H.C., Yıldız B. and Bahçecioglu Z., 2003. Composition of the essential oils of six endemic Salvia spp. from Turkey, Flavour and Fragrance Journal, 18:116-121
  • Demirci B., Demirci F., Dönmez A.A., Franz G., Paper D.H. and Başer K.H.C., 2005. Effects of salvia. essential oils on the chorioallantoic membrane (CAM) Assay. Pharmaceutical Biology, 43(8):666-671
  • Firuzi O., Miri R., Asadollahi M., Eslami S. and Jassbi A.R., 2013. Cytotoxic, antioxidant and antimicrobial activities and phenolic contents of eleven salvia species from Iran. Iran J Pharm Res. 12(4):801-810
  • Güllüce M., Özer H., Barış Ö., Daferera D., Şahin F. and Polissiou M., 2006. Chemical composition of the essential oil of Salvia aethiopis L. Turkish Journal of Biology, 30 (4):231-233
  • Gursoy N., Tepe B. and Akpulat H.A., 2012. Chemical composition and antioxidant activity of the essential oils of Salvia palaestina (Bentham) and S. ceratophylla (L.). Records of Natural Products, 6(3):278-287
  • Hitokato H., Morozumi S., Wauke T., Saiki S. and Kurata H., 1980. Inhibitory effects of species on growth and toxin production of toxigenic fungi. Appl Environ Microbiol., 39(4):818–822
  • İpek A., Gurbuz B., Bingol M.U., Geven F., Akgul G., Rezaeieh K.A.P. and Cosge B., 2012. Comparison of essential oil components of wild and field grown Salvia cryptantha Montbert & Aucher ex Benthan, in Turkey. Turkish Journal of Agriculture and Forestry, 36 (6):668-672
  • Karamian R., Asadbegy M. and Pakazad R., 2014. Essential oil compositions, antioxidant and antibacterial activities of two salvia species (S. grossheimii Bioss. and S. syriaca L.) Growing in Iran. Journal of Essential Oil Bearing Plants, 17(2):331-345
  • Kunduhoglu B., Kurkcuoglu M., Duru M.E. and Baser K.H.C., 2011. Antimicrobial and anticholinesterase activities of the essential oils isolated from Salvia dicroantha Stapf., Salvia verticillata L. subsp amasiaca (Freyn and Bornm.) Bornm. and Salvia wiedemannii Boiss. Journal of Medicinal Plants Research. 5(29): 6484-6490
  • Marin P.D., Duletic S. and Petkovic B., 1996. Nutlet Ornamentation in Selected Salvia L. Species (Lamiaceae). Fl. Medit., 6:203-211
  • Mirza M. and Sefidkon F., 1999. Essential oil composition of two Salvia species from Iran, Salvia nemorosa L. and Salvia reuterana Boiss. Flavour and Fragrance Journal. 14(4): 230-232
  • Öğütçü H., Sökmen A., Sökmen M., Polissiou M., Serkedjieva J., Daferera D., Şahin F., Barış O. and Güllüce M., 2008. Bioactivities of the various extracts and essential oils of Salvia limbata C.A.Mey. and Salvia sclarea L. Turk J Biol., 32:181-192
  • Orhan I.E., Senol F.S., Ercetin T., Kahraman A., Celep F., Akaydin G., Sener B. and Dogan M., 2013. Assessment of anticholinesterase and antioxidant properties of selected sage (Salvia) species with their total phenol and flavonoid contents. Industrial Crops and Products. 41: 21-30
  • Ozer H., Kilic H., Baris O., Adiguzel A. and Gulluce M., 2007. Composition of the essential oil of Salvia longipedicellata from Turkey. Chemistry of Natural Compounds, 43 (2): 230-231
  • Ozer H., Altun A., Saraydin S.U., Soylu S., Goktas S., Tuncer E., Inan DS., Koksal B., Temiz T.K. and Tepe B., 2013. Antitumoral effects of Salvia absconditiflora Greuter & Burdet syn. Salvia cryptantha Montbret & Aucher ex Benth. on Breast cancer. Indian Journal of traditional knowledge, 12(3): 390-397
  • Ozek G., Demirci F., Ozek T., Tabanca N., Wedge D.E., Khan S.I., Başer K.H., Duran A. and Hamzaoglu E., 2010. Gas chromatographic-mass spectrometric analysis of volatiles obtained by four different techniques from Salvia rosifolia Sm., and evaluation for biological activity. J Chromatogr A. 1217(5):741-748
  • Özler M.A., Duru M.E., Diri H.A. and Harmandar M., 2009. Antioxidant activity and chemical composition of the essential oil of Salvia candidissima Vahl. Growing Wild in Turkey. In: I International Medicinal and Aromatic Plants Conference on Culinary Herbs. Antalya. Edited by: Turgut, K; Onus, AN; Mathe, A.,Acta Horticulturae, 826: 363-369
  • Senatore F., Arnold N.A., Piozzi F. and Formisano C., 2006. Chemical composition of the essential oil of Salvia microstegia Boiss. et Balansa growing wild in Lebanon. J Chromatogr A. Journal of Chromatography A, 1108:276–278
  • Salehi P., Sonboli A. and Moghadam S.E., 2013. Essential oil composition and antioxidant activity of salvia staminea Benth. Extracts. Journal of Essential Oil Bearing Plants., 16(5): 582-587
  • Sarbanha S., Masoomi F., Kamalinejad M. and Yassa N., 2011. Chemical composition and antioxidant activity of Salvia virgata Jacq. and S. verticillata L. volatile Oils from Iran. Planta Medica. 77(12): 1297-1298
  • Suntar I., Akkol E.K., Senol F.S., Keles H. and Orhan I.E., 2011. Investigating wound healing, tyrosinase inhibitory and antioxidant activities of the ethanol extracts of Salvia cryptantha and Salvia cyanescens using in vivo and in vitro experimental models. Journal of Ethnopharmacology. 135 (1): 71-77
  • Tepe B., Dönmez E., Ünlü M., Candan F., Daferera D., Vardar-Ünlü G., Polissiou M. and Sökmen A., 2004. Antimicrobial and antioxidative activity of the essential oils and methanol extracts of Salvia cryptantha (Montbret et Aucher ex Benth.) and Salvia multicaulis (Vahl). Food Chemistry, 84, 519-525
  • Tepe B., 2008. Antioxidant potentials and rosmarinic acid levels of the methanolic extracts of Salvia virgata (Jacq), Salvia staminea (Montbret & Aucher ex Bentham) and Salvia verbenaca (L.) from Turkey. Bioresource Technology. 99(6). 1584-1588
  • Tosun M., Ercişli S., Şengul M., Özer H., Polat T. and Özturk E., 2009. Antioxidant properties and total phenolic content of eight Salvia species from Turkey. Biological Research 42 (2): 175-181.
  • Topçu G., Tan N., Ulubelen A., Sun D. and Watson W.H., 1995. Terpenoids and flavonoids from the aerial parts of Salvia candidissima. Phythochemistry, 40 (2): 501-504
  • Ulubelen A, 2000. Chemical constituents terpenoids in the genus Salvias. E. Kintzios (Ed.), Sage. The Genus Salvia, Harwood Academic Publisher, The Netherlands (2000), pp. 55-68
  • Ulubelen A., 2003. Cardioactive and antibacterial terpenoids from some Salvia species. Phytochemistry, 64 (2): 395-399
  • Walker J.B. and Sytsma K.J., 2007. Staminal evolution in the genus salvia (lamiaceae): molecular phylogenetic evidence for multiple origins of the staminal lever. Annals of Botany, 100: 375-391
  • Yuce E., Yildirim N., Yildirim N.C., Paksoy M.Y. and Bagci E., 2014. Essential oil composition, antioxidant and antifungal activities of salvia sclarea l. from Munzur Valley in Tunceli, Turkey. Cellular and Molecular Biology, 60(2): 1-5
Konular Yaşam Bilimleri
Dergi Bölümü Makaleler
Yazarlar

Yazar: Hakan ÖZER
Kurum: Atatürk Üniversitesi Ziraat Fakültesi Tarla Bitkileri Bölümü, Erzurum
Ülke: Turkey


Bibtex @derleme { tarbitderg282865, journal = {Tarla Bitkileri Merkez Araştırma Enstitüsü Dergisi}, issn = {1302-4310}, eissn = {2146-8176}, address = {Tarla Bitkileri Merkez Araştırma Enstitüsü}, year = {2016}, volume = {25}, pages = {340 - 345}, doi = {10.21566/tarbitderg.282865}, title = {Erzurum Çevresinde Doğal Yayılış Gösteren Salvia Türleri ve Tıbbi Özellikleri}, key = {cite}, author = {ÖZER, Hakan} }
APA ÖZER, H . (2016). Erzurum Çevresinde Doğal Yayılış Gösteren Salvia Türleri ve Tıbbi Özellikleri. Tarla Bitkileri Merkez Araştırma Enstitüsü Dergisi, 25 (ÖZEL SAYI-2), 340-345. Retrieved from http://dergipark.gov.tr/tarbitderg/issue/26737/282865
MLA ÖZER, H . "Erzurum Çevresinde Doğal Yayılış Gösteren Salvia Türleri ve Tıbbi Özellikleri". Tarla Bitkileri Merkez Araştırma Enstitüsü Dergisi 25 (2016): 340-345 <http://dergipark.gov.tr/tarbitderg/issue/26737/282865>
Chicago ÖZER, H . "Erzurum Çevresinde Doğal Yayılış Gösteren Salvia Türleri ve Tıbbi Özellikleri". Tarla Bitkileri Merkez Araştırma Enstitüsü Dergisi 25 (2016): 340-345
RIS TY - JOUR T1 - Erzurum Çevresinde Doğal Yayılış Gösteren Salvia Türleri ve Tıbbi Özellikleri AU - Hakan ÖZER Y1 - 2016 PY - 2016 N1 - DO - T2 - Tarla Bitkileri Merkez Araştırma Enstitüsü Dergisi JF - Journal JO - JOR SP - 340 EP - 345 VL - 25 IS - ÖZEL SAYI-2 SN - 1302-4310-2146-8176 M3 - UR - Y2 - 2018 ER -
EndNote %0 Tarla Bitkileri Merkez Araştırma Enstitüsü Dergisi Erzurum Çevresinde Doğal Yayılış Gösteren Salvia Türleri ve Tıbbi Özellikleri %A Hakan ÖZER %T Erzurum Çevresinde Doğal Yayılış Gösteren Salvia Türleri ve Tıbbi Özellikleri %D 2016 %J Tarla Bitkileri Merkez Araştırma Enstitüsü Dergisi %P 1302-4310-2146-8176 %V 25 %N ÖZEL SAYI-2 %R %U