Yıl 2014, Cilt 3, Sayı 3, Sayfalar 40 - 55 2015-01-20

İlk ve ortaokul öğretmenlerinin velilere yönelik psikolojik yıldırma davranışları gösterme düzeyi
The Extent of mobbing towards parents in elementary schools in teacher-parent relations

Ali Sabanci [1] , Esra Yücel [2]

335 500

Bu çalışmada, ilk ve ortaokulda görev yapan öğretmenlerin velilere yönelik psikolojik yıldırma davranışları gösterme düzeyi incelenmiştir. Araştırma nicel araştırma yöntemlerinden tarama modelinde desenlenmiştir. Bu amaçla, araştırmacılar tarafından ilk aşamada nitel yöntemle öğretmen ve velilerden elde edilen psikolojik yıldırma davranışları, bu çalışmada, beşli-Likert tipi iki ayrı ölçme aracı şeklinde düzenlenmiş ve uygulanmıştır. Ölçme araçlarına ilişkin geçerlik ve güvenirlik analizleri yapılmış, tek faktörlü birer yapı özelliği gösterdikleri anlaşılmıştır. Çalışmada, sonuç olarak hem öğretmenlerin hem de velilerin öğretmenlerin velilere yönelik psikolojik yıldırma davranış düzeyinin düşük olduğunu ifade etmişlerdir. Bununla birlikte velilerin, gelir düzeyi ve öğrenim düzeyi yükseldikçe daha yüksek düzeyde psikolojik yıldırma davranışı algıladıkları : öğretmenlerde ise erkek öğretmenlerle evli öğretmenlerin velilerin daha fazla psikolojik yıldırma davranışlarına maruz kaldıklarını düşündükleri belirlenmiştir. Benzer çalışmaların özellikle farklı demografik özelliklere sahip başka bir evrende yapılması : velilerde gelir ve öğrenim düzeylerine öğretmenlerde cinsiyet ve medeni durum değişkenlerine odaklı yıldırma davranışlarına ilişkin görüşlerin irdelenmesi önem taşımaktadır.
The purpose of the study is to determine the extent of mobbing behaviours towards parents in elementary and secondary schools in teacher-parent relations. This study was conducted as a survey research which is one of quantitative methods. For this reason, in the first stage, the data gathered qualitatively about mobbing behaviours parents were exposed in their relations with teachers were listed in two five-Likert scale forms and were applied. Reliability and validity of the questionnaires were measured and it was found that each of them had one factor structure. According to the findings both parents and teachers think that the extent of mobbing behaviours reflected to parents were low accordingly. However, according to the analysis of parents’ data, the more the income and the higher the education levels are the higher level of mobbing they think parents were exposed. On the other hand, the analysis of the teachers’ data showed that man teachers and married teachers believed more than the others that parents experienced mobbing behaviours. The same research can be carried on a population with different characteristics focusing on the reasons of different views of the independent variables.
  • Acar, A.B. ve Dündar, G. (2008). İşyerinde psikolojik yıldırmaya (mobbing) maruz kalma sıklığı ile demografik özellikler arasındaki ilişkinin incelenmesi. İstanbul Üniversitesi, İşletme Fakültesi Dergisi,3 (2), 111–120.
  • Akgeyik, T., Güngör, M., Uşen Ş. ve Omay, U. (2009). İşyerinde psikolojik taciz işyerinde psikolojik taciz olgusu: Niteliği, yaygınlığı ve mücadele stratejisi. Sosyal Siyaset Konferansları Dergisi, 56, 91-150.
  • Aral, N., Kandır, A. ve Can Y. M. (2000). Okul öncesi eğitim ve anasınıfı programları. İstanbul: YA-PA Yayınları.
  • Aslanargun, E. (2007). Okul - aile işbirliği ve öğrenci başarısı üzerine bir tarama çalışma. Sosyal Bilimler Dergisi, 18, 120–135.
  • Aydın, Ö.B. (2009). Ortaöğretim okullarında görev yapan okul yöneticisi ve öğretmenlerin mobbing (psikolojik şiddet)’e maruz kalma düzeyleri. (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Eğitim Bilimleri Anabilim Dalı, Çanakkale.
  • Aytaç, T. (2000). Okul merkezli yönetim. Ankara: Nobel Yayın Dağıtım.
  • Arslan S. (2008). Ailenin ilköğretim II. Kademe öğrencilerinin okul başarısı üzerindeki etkisi (Ümraniye ilçesi örneği). (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Beykent Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Eğitim Bilimleri Anabilim Dalı, İstanbul.
  • Balcı, A. (2004). Sosyal bilimlerde araştırma. Ankara: Pegem Yayıncılık.
  • Balkar, B. (2009). Okul-aile işbirliği sürecine ilişkin veli ve öğretmen görüşleri üzerine nitel bir çalışma. Çukurova Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 3 (36), 105–123.
  • Büyüköztürk Ş. (2001). Deneysel desenler: Öntest-sontest kontrol grubu desen ve veri analizi. Ankara: PegemA Yayıncılık.
  • Becker, H. J. & Epstein, J. L. (1982). Parental involvement: A survey of teacher practices. Elementary School Journal, 83, 85-102.
  • Berger, H. P. (1991). Parental involvement: Yesterday and today. The Elementary School Journal, 91 (3), 209- 219.
  • Cibulka, J. G., & Kritek, W. J. (Eds.). (1996). Coordination among schools, families, and communities. Albany: State University of New York Press.
  • Camodeca, M. (2003). Bullying and victimization at school. PI Research, Amsterdam: Huisdrukkerij, Vrije Universiteit.
  • Cemaloğlu N. ve Ertürk, A. (2007). Öğretmenlerin Maruz kaldıkları Yıldırma Eylemlerinin Cinsiyet Yönünden İncelenmesi. Türk Egitim Bilimleri Dergisi, 5, (2), 345-362.
  • Cemaloğlu, N. ve Ertürk, A. (2008). Öğretmen ve okul müdürlerinin maruz kaldiklari yıldırmanın yönü. Bilig, 46, 67-86.
  • Conn, K. (2004) Bullying and harassment, A legal guide for educators. Alexandria, VA: Association for Supervision and Curriculum Development.
  • Çalık, C. (2007).Okul-çevre ilişkisinin okul geliştirmedeki rolü: Kavramsal bir çözümleme. Gazi Eğitim Fakültesi Dergisi, 27(3), 123-139.
  • Çelik, N. (2005). Okul-aile ilişkilerinde yaşanan sorunlar. (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Marmara Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, İstanbul.
  • Davenport, N., Schwartz R. D. & Elliot G. P. (2003). Mobbing: İşyerinde duygusal taciz. (O. C. Önertoy, Çev.). İstanbul: Sistem Yayınları. (Original work published 1999).
  • Dean, J. (2001). Effective school governor. London: Florence KY, Routledge.
  • Einarsen, S., Hoel, H., Zapf, D. & Cooper, C.L. (2003). The Concept Of Bullying at Work: The European Tradition. In Einarsen, S., Hoel, H., Zapf, D., & Cooper, C. L. (Eds), Bullying and emotional abuse in the workplace: international perspectives in research and practice. (pp. 3-30). London: Taylor & Francis.
  • Ekiz, D. (2003). Eğitimde araştırma yöntem ve metotlarına giriş. Ankara: Anı Yayıncılık.
  • Epstein, J. L. & Dauber, S. L. (1991). School programs and teacher practices of parental involvement in inner- city elementary and middle schools. The Elementary School Journal, 9 (3), 289-305.
  • Epstein, J. L. (1995). School/family/community partnerships. Phi Delta Kappan, 76(9), 701-713.
  • Epstein, J. L. (2001). School, family and community partnership. preparing educators and improving schools. Colorado: Boulder, West View Press.
  • Eroğlu, E. ve Demiray, U. (Ed.). (2008). Eğitim ortamlarında etkili iletişim ve boyutları. Ankara: PegemA Yayıncılık.
  • Fekkes, M. Pijpers, F. I. M. & Verloove-Vanhorick, S. P. (2005). Bullying: Who does what, when and where? Involvement of children, teachers and parents in bullying behavior. Health Education Research, 20(1), 81-91.
  • Greenwood, G. E. & Hickman, C. W. (1991) Research and practice in parental involvement: Implications for teacher education. The Elementary School Journal, 91(3), 279-288.
  • Gökçe A. T. (2009). Mobbing: İş yerinde yıldırma kavramsal çerçeve. Bilim, Eğitim ve Düşünce Dergisi, 9(2), 1- 9.
  • Gökçe A. T. (2012). Mobbing at elementary schools in Turkey. Mediterranean Journal of Social Sciences, 3(3), 61-73.
  • Godin IM. (2004). Bullying, worker’s health, and labor instability. J Epidemiol Community Health, 58, 258–9.
  • Gül, E. (2007). Eğitimde çocuk başarısı için okul-aile işbirliği. (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Yeditepe Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
  • Gümüşeli, A. İ. (2004). Ailenin katılım ve desteğinin öğrenci başarısına etkisi. Özel Okullar Bülteni. 2(6), 14– 17.
  • Henry, M. E. (1996). Parental-school collaboration: Feminist organizational structures and school leadership. Albany: NY, State University of New York Press.
  • Hoover-Dempsey, K. V. & Sandler, H. M. (1997). Why do parents become involved in their children’s education? Review of Educational Research, 67(1), 3-42.
  • Johnson, J. E. (2008). Do parents try to bully teachers through confrontation? Unpublished doctoral dissertation, Virginia Polytechnic Institute, State University, Virginia: Blacksburg.
  • Jordon, C., Orozco, E. & Averett, A. (2001). Emerging issues in school, family, and community connections. Annual Synthesis. Austin, TX: Southwest Educational Development Laboratory.
  • Karasar, N. (1994). Bilimsel araştırma yöntemi. 6. Basım. Ankara: 3A Araştırma Eğitim Danışmanlık Ltd.
  • Kıranşal, N. (2007). İlköğretim okullarında okul ve aile arasındaki etkileşim hangi düzeyde gerçekleşmektedir (Kars ili örneği). (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Kafkas Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Kars.
  • Koç, M. ve Bulut, H. U. (2009). Ortaöğretim öğretmenlerinde mobbing: Cinsiyet, yaş ve lise türü değişkenleri açısından incelenmesi. International Online Journal of Educational Sciences, 1(1), 64-80.
  • Kocaoğlu, M. (2007). Mobbing (İşyerinde psikolojik taciz, yıldırma) Uygulamaları ve motivasyon arasındaki ilişkinin incelenmesine yönelik bir araştırma. (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Yıldız Teknik Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İşletme Anabilim Dalı, İstanbul.
  • Kuş, E. (2003). Nicel-nitel araştırma teknikleri. Ankara: Anı Yayıncılık.
  • Lasky, S. (2000). The cultural and emotional politics of teacher-parental interactions. Teaching and Teacher Education, 16, 843-860.
  • Leech, N. L., Barrett, K.C. & Morgan, G. A. (2005). SPSS for intermediate statistics: Use and interpretation. (2nd ed.). London: Lawrance Erlbaum Associates, Publishers.
  • Lutgen-Sandvik, P. & Sypher, B.D. (2009) Destructive organizational communication. New York: Routledge Press.
  • Mason J. (2002). Qualitative researching. (2nd. ed.). London: Sage Publications Ltd.
  • MEB (2012). Okul-aile birliği yönetmeliği. Resmî Gazete. Sayı: 28199.
  • Miedel, W. T. & Reynolds, A. J. (1999). Parental involvement in early intervention for disadvantaged children: Does it matter? Journal of School Psychology, 37(4), 379-402.
  • Namie, G., & Namie, R. (2003). The bully at work. Illinois: Sourcebooks, Inc.
  • Ocak, S. (2008). Öğretmenlerin duygusal taciz (mobbing)’e ilişkin algıları (Edirne ili örneği). (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Trakya Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Edirne.
  • Onbaş, N. (2007). İlköğretim okulu öğretmenlerinin eğitim örgütlerinde duygusal şiddete ilişkin görüşleri üzerine bir araştırma. (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Harran Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Şanlıurfa.
  • Patton, M., Q. (1990). Qualitative evaluation and research. (2nd.Ed.). California, USA: Sage Publications Inc.
  • Plourde J. L. (2005). Elementary students' and parents' perceptions of bullying behaviors at school. Unpublished master’s thesis, The Graduate School University of Wisconsin, Stout.
  • Rubin, H. & Rubin, I. (1995). Qualitative Interviewing: The Art of Hearing Data. Thousand Oaks, CA: Sage.
  • Sabancı, A. (2009) Views of Primary School Administrators, Teachers and Parents on Parent Involvement in Turkey. Eurasian Journal of Educational Research. 36: 245–262.
  • Sarıtaş, M. (2004). Öğretmen-veli görüşmelerinin yönetimi. M. Şişman ve S. Turan (Eds.), Sınıf yönetimi (s.233–262). Ankara: Pegem A Yayıncılık.
  • Tetik, S. (2010). Mobbing kavramı: Birey ve örgütler açısından önemi. KMÜ Sosyal ve Ekonomik Araştırmalar Dergisi, 12(18), 81–89.
  • Tınaz, P. (2008). İşyerinde psikolojik taciz (Mobbing). İstanbul: Beta Yayıncılık.
  • Turan, F. (2006). İşyerlerinde psikolojik yıldırma olgusu ve konuya ilişkin bir araştırma. (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). İstanbul Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İşletme Anabilim Dalı, İstanbul.
  • Ünal, A., Yıldırım, A. ve Çelik, M. (2010). İlköğretim Okulu müdür ve öğretmenlerinin velilere ilişkin algılarının analizi. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 23, 261-272.
  • Vartia, M. A-L (2001). Consequences of workplace bullying with respect to the well-being of its targets and the observers of bullying. Scandinavian Journal of Work, Environment & Health, 27(1), 63-69.
  • Yaman, E., Vidinlioğlu, Ö. ve Çitemel, N. (2010). İşyerinde Psikoşiddet, motivasyon ve huzur: öğretmenler çok şey mi bekliyor? Psikoşiddet mağduru öğretmenler üzerine. Uluslararası İnsan Bilimleri Dergisi, 7(1), 1136-1151.
  • Yıldırım, A., ve Şimşek, H. (2005). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. Ankara: Seçkin Yayıncılık.
  • Yücel, E. (2011). İlköğretim Okullarında Öğretmen Veli İlişkilerinde Veliye Yönelik Mobbing eylemleri (Antalya ili ilköğretim okulları örneği). (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Akdeniz Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Antalya.
Birincil Dil tr
Konular Sosyal ve Beşeri Bilimler, Eğitim Bilimleri
Dergi Bölümü Araştırma Makaleleri
Yazarlar

Yazar: Ali Sabanci

Yazar: Esra Yücel

Bibtex @araştırma makalesi { turje181086, journal = {Turkish Journal of Education}, issn = {}, eissn = {2147-2858}, address = {Mehmet TEKEREK}, year = {2015}, volume = {3}, pages = {40 - 55}, doi = {10.19128/turje.181086}, title = {İlk ve ortaokul öğretmenlerinin velilere yönelik psikolojik yıldırma davranışları gösterme düzeyi}, key = {cite}, author = {Yücel, Esra and Sabanci, Ali} }
APA Sabanci, A , Yücel, E . (2015). İlk ve ortaokul öğretmenlerinin velilere yönelik psikolojik yıldırma davranışları gösterme düzeyi. Turkish Journal of Education, 3 (3), 40-55. DOI: 10.19128/turje.181086
MLA Sabanci, A , Yücel, E . "İlk ve ortaokul öğretmenlerinin velilere yönelik psikolojik yıldırma davranışları gösterme düzeyi". Turkish Journal of Education 3 (2015): 40-55 <http://dergipark.gov.tr/turje/issue/17345/181086>
Chicago Sabanci, A , Yücel, E . "İlk ve ortaokul öğretmenlerinin velilere yönelik psikolojik yıldırma davranışları gösterme düzeyi". Turkish Journal of Education 3 (2015): 40-55
RIS TY - JOUR T1 - İlk ve ortaokul öğretmenlerinin velilere yönelik psikolojik yıldırma davranışları gösterme düzeyi AU - Ali Sabanci , Esra Yücel Y1 - 2015 PY - 2015 N1 - doi: 10.19128/turje.181086 DO - 10.19128/turje.181086 T2 - Turkish Journal of Education JF - Journal JO - JOR SP - 40 EP - 55 VL - 3 IS - 3 SN - -2147-2858 M3 - doi: 10.19128/turje.181086 UR - http://dx.doi.org/10.19128/turje.181086 Y2 - 2014 ER -
EndNote %0 Turkish Journal of Education İlk ve ortaokul öğretmenlerinin velilere yönelik psikolojik yıldırma davranışları gösterme düzeyi %A Ali Sabanci , Esra Yücel %T İlk ve ortaokul öğretmenlerinin velilere yönelik psikolojik yıldırma davranışları gösterme düzeyi %D 2015 %J Turkish Journal of Education %P -2147-2858 %V 3 %N 3 %R doi: 10.19128/turje.181086 %U 10.19128/turje.181086