Yıl 2018, Cilt 5, Sayı 1, Sayfalar 7 - 12 2018-01-19

Examining of Edible Oil Quality of the Seeds of Safflower Plants Cultivated by Using Treated Wastewater
Arıtılmış Atıksu Kullanılarak Yetiştirilen Aspir Bitkisi Tohumlarından Elde Edilen Yağın Yemeklik Yağ Kalitesinin İncelenmesi

Müge SOYLU [1] , Nasim Jalilnejad FALIZI [2] , Tülay G. MADENOĞLU [3] , Semih ÖTLEŞ [4] , Yasemin S. KUKUL KURTTAŞ S. KUKUL KURTTAŞ [5] , M.Kamil MERİÇ [6] , Emrah ÖZÇAKAL [7] , Hatice GÜRGÜLÜ [8] , Nihal CENGİZ [9] , Nalan KABAY [10] , Mithat YÜKSEL [11]

133 176

Safflower (Carthamus tinctorius L) is a plant with oil seed used for edible oil production and its cultivation has been increasing throughout the world in last decades. Although studies have shown that safflower seed oil has similar properties with olive oil, sunflower and peanut oil, due to its dominant characteristics over other plants such as tolerance for cold weather conditions, salinity and plantation in arid and semi-arid zones, it can be an alternative oil source to supply oil demand. As fatty acid composition is an important quality factor, high linoleic acid content (63-75%) of safflower oil proves its appropriateness as an edible oil. In this study, quality and physicochemical properties of oil were determined for the seeds of safflower plants cultivated by using treated wastewater. Its suitability as edible oil in comparison with oil quality standards (Turkish Food Codex) was investigated. Soxhlet extraction was employed for production of oil from safflower seeds using n-hexane as solvent. Quality and physicochemical oil analyses were applied to the safflower oils extracted. Fatty acid and sterol compositions, acidity and peroxide values, density, refractive index, iodine and saponification values were determined.

Aspir (Carthamus tinctorius) yenilebilir yağ üretiminde kullanılan yağlı tohum bitkilerinden biri olup, yetiştiriciliği son yıllarda dünya genelinde artmaktadır. Yapılan çalışmalar aspir tohumu yağının zeytinyağı, ayçiçeği ve yer fıstığı yağı ile benzer özellikler taşıdığını göstermektedir. Aspir bitkisi tuzluluğa ve soğuk hava koşullarına toleranslı olması sebebiyle kurak ve yarı-kurak bölgelerde yetiştirilebilmektedir. Aspir yağının yüksek linoleik asit içeriği (%63-75) yemeklik yağ açısından önemli bir kalite özelliğidir. Bu özellikleri ile bitkisel yağ açığının kapatılmasında alternatif bir kaynaktır. Bu çalışmada arıtılmış atıksu kullanılarak yetiştirilen aspir bitkilerinin tohumlarından elde edilen yağın kalite ve fizikokimyasal özellikleri belirlenmiştir. Yemeklik yağ olarak kullanımı için, Türk Gıda Kodeksinde yer alan yağ kalitesi standartları ile kıyaslama yapılmıştır. Aspir tohumlarından yağ üretimi, çözgen olarak n-hekzan kullanılarak Soxhlet ekstraksiyon yöntemiyle gerçekleştirilmiştir. Elde edilen aspir yağlarına kalite ve fizikokimyasal yağ analizleri uygulanmıştır. Yağ asidi ve sterol kompozisyonu, asitlik ve peroksit değeri, yoğunluk, kırılma indeksi, iyot ve sabunlaşma değerleri belirlenmiştir.

  • Akınerdem, F., Öztürk, Ö. 2008. Safflower and biodiesel quality in Turkey. 7th International Safflower Conference, Wagga Wagga, Austrailia.
  • Al Surmi, N.Y., El Dengawi, R.A.H., Khalefa A.H., Yahia, N. 2015. Characteristics and Oxidative Stability of Some Safflower (Carthamus tinctorius L.). Journal of Nutrition and Food Sciences, p14.
  • AOAC, 1990. Official Methods of Analysis of AOAC International, AOAC International, Suite 500, 481 North Frederick Avenue, Gaithersburg, Maryland, USA.
  • AOCS, 2005. Official Methods and Recommended Practices of the American Oil Chemist’s Society. 5th edition. Champaign, USA. AOCS Press.
  • Baydar, H., Kara, N. 2010. Aspir (Carthamus tinctorius L.)’in Büyüme ve gelişme dönemlerinde vejetatif ve genaratif organlarda kuru madde birikimi. Süleyman Demirel Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 14(2): 148-155.
  • Conte, R., Gullich L.M.D., Bilibio, D., Zanella, O., Bender, J.P., Carniel, N. , Priamo, W.L. 2016. Pressurized liquid extraction and chemical characterization of safflower oil: A comparison between methods. Food Chemistry, 213: 425-430.
  • Coşge, B., Gürbüz, B., Kıralan, M. 2007. Oil content and fatty acid composition of some safflower (Carthamus tinctorius l.) varieties sown in spring and winter. International Journal of Natural and Engineering Sciences, 1(3): 11-15.
  • FAO, 2017. Food and Agriculture Organization of United Nations. FAOSTAT.
  • Geçgel, Ümit., Demirci, M., Esendal, E., Taşan, M. 2007. Fatty acid composition of the oil from developing seeds of different varieties of safflower (Carthamus tinctorius L.). Journal of American Oil Chemists’ Society, 84: 47-54.
  • Han, X., Cheng, L., Zhang, R., Bi, Z. 2009. Extraction of safflower seed oil by supercritical CO2. Journal of Food Engineering, 92: 370-376.
  • IBM SPSS, 2011. Ibm software business analytics. (20 edition).
  • IUPAC, 1992. Standard Methods for the Analysis of Oils, Fats and Derivatives, 7th edition. International Union of Pure and Applied Chemistry, Blackwell, Oxford.
  • İlkdoğan, U. 2012. Türkiye’de Aspir Üretimi İçin Gerekli Koşullar ve Oluşturulacak Politikalar. Fen Bilimleri Enstitüsü, Tarım Ekonomisi Anabilim Dalı, Doktora Tezi, Ankara Üniversitesi.
  • Karabaş, H. 2013. Safflower Remzibey-05 (Carthamus tinctorius L.) seed oil as an alternative feedstock for the biodiesel in Turkey. Journal of Agricultural Faculty of Uludag University 27(1): 9-17.
  • Karaca, E., Aytaç, S., 2007. Yağ bitkilerinde yağ asidi kompozisyonu üzerine etki eden faktörler. Ondokuz Mayıs Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, 22(1): 123-131.
  • Katar, D., Subaşı, İ., Arslan, Y., 2014. Effect of different maturity stages in safflower (Carthamus tinctorius L.) on oil content and fatty acid composition. Süleyman Demirel Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, 9 (2):83-92.
  • Naveed, A., Cowling, W., Bayliss, K., Nelson, M., Kailis, S. 2006. Influence of genotype and environment on fatty acid composition in canola (Brassica napus). www.grdc.com.au/growers/res_upd/west/w04/naveed.htm - 18k.
  • TS EN ISO 12228, 1999. Bitkisel ve Hayvansal Yağlar, Sterol Bileşiminin ve Toplam Sterol Miktarının Belirlenmesi, Gaz Kromatografisi Methodu.
  • Toma, W., Guimarães, L.L., Brito, R.M.S., Santos, A.R., Cortez, F.S., Pusceddu, F.H., Cesar, A., Júnior, L.S., Pacheco, M.T.T., Pereira, C.D.S. 2014. Safflower oil: an integrated assessment of photochemistry, antiulcerogenic activity, and rodent and environmental toxicity. Revista Brasilera Farmacognosia, 24: 538-544.
  • Uysal, N., Baydar, H., Erbaş, S. 2006. Isparta populasyonundan gelistirilen aspir (Carthamus tinctorius L.) hatlarının tarımsal ve teknolojik özelliklerinin belirlenmesi. Süleyman Demirel Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, 1(1): 52-63.
  • Vosoughkia, M., Ghareaghag, L. H., Ghavami, M., Gharachorloo, M., Delkhosh, B. 2011. Evaluation of oil content and fatty acid composition in seeds of different genotypes of safflower (Carthamus tinctorius L.). International Journal of Agricultural Science and Research, 2: 59-66.
  • Yeilaghi, H., Arzani, A., Ghaderian, M., Fotovat, R., Feizi, M., Pourda, S. S. 2012. Effect of salinity on seed oil content and fatty acid composition of safflower (Carthamus tinctorius L.) genotypes. Food Chemistry, 130(3): 618-625.
Konular
Dergi Bölümü Araştırma Makaleleri
Yazarlar

Yazar: Müge SOYLU

Yazar: Nasim Jalilnejad FALIZI

Yazar: Tülay G. MADENOĞLU

Yazar: Semih ÖTLEŞ

Yazar: Yasemin S. KUKUL KURTTAŞ S. KUKUL KURTTAŞ

Yazar: M.Kamil MERİÇ

Yazar: Emrah ÖZÇAKAL

Yazar: Hatice GÜRGÜLÜ

Yazar: Nihal CENGİZ

Yazar: Nalan KABAY (Sorumlu Yazar)

Yazar: Mithat YÜKSEL

Bibtex @araştırma makalesi { turkjans381022, journal = {Türk Tarım ve Doğa Bilimleri Dergisi}, issn = {2148-3647}, address = {Mevlüt AKÇURA}, year = {2018}, volume = {5}, pages = {7 - 12}, doi = {}, title = {Arıtılmış Atıksu Kullanılarak Yetiştirilen Aspir Bitkisi Tohumlarından Elde Edilen Yağın Yemeklik Yağ Kalitesinin İncelenmesi}, key = {cite}, author = {S. KUKUL KURTTAŞ, Yasemin S. KUKUL KURTTAŞ and G. MADENOĞLU, Tülay and ÖTLEŞ, Semih and CENGİZ, Nihal and Jalilnejad FALIZI, Nasim and KABAY, Nalan and SOYLU, Müge and YÜKSEL, Mithat and MERİÇ, M.Kamil and GÜRGÜLÜ, Hatice and ÖZÇAKAL, Emrah} }
APA SOYLU, M , Jalilnejad FALIZI, N , G. MADENOĞLU, T , ÖTLEŞ, S , S. KUKUL KURTTAŞ, Y , MERİÇ, M , ÖZÇAKAL, E , GÜRGÜLÜ, H , CENGİZ, N , KABAY, N , YÜKSEL, M . (2018). Arıtılmış Atıksu Kullanılarak Yetiştirilen Aspir Bitkisi Tohumlarından Elde Edilen Yağın Yemeklik Yağ Kalitesinin İncelenmesi. Türk Tarım ve Doğa Bilimleri Dergisi, 5 (1), 7-12. Retrieved from http://dergipark.gov.tr/turkjans/issue/34475/381022
MLA SOYLU, M , Jalilnejad FALIZI, N , G. MADENOĞLU, T , ÖTLEŞ, S , S. KUKUL KURTTAŞ, Y , MERİÇ, M , ÖZÇAKAL, E , GÜRGÜLÜ, H , CENGİZ, N , KABAY, N , YÜKSEL, M . "Arıtılmış Atıksu Kullanılarak Yetiştirilen Aspir Bitkisi Tohumlarından Elde Edilen Yağın Yemeklik Yağ Kalitesinin İncelenmesi". Türk Tarım ve Doğa Bilimleri Dergisi 5 (2018): 7-12 <http://dergipark.gov.tr/turkjans/issue/34475/381022>
Chicago SOYLU, M , Jalilnejad FALIZI, N , G. MADENOĞLU, T , ÖTLEŞ, S , S. KUKUL KURTTAŞ, Y , MERİÇ, M , ÖZÇAKAL, E , GÜRGÜLÜ, H , CENGİZ, N , KABAY, N , YÜKSEL, M . "Arıtılmış Atıksu Kullanılarak Yetiştirilen Aspir Bitkisi Tohumlarından Elde Edilen Yağın Yemeklik Yağ Kalitesinin İncelenmesi". Türk Tarım ve Doğa Bilimleri Dergisi 5 (2018): 7-12
RIS TY - JOUR T1 - Arıtılmış Atıksu Kullanılarak Yetiştirilen Aspir Bitkisi Tohumlarından Elde Edilen Yağın Yemeklik Yağ Kalitesinin İncelenmesi AU - Müge SOYLU , Nasim Jalilnejad FALIZI , Tülay G. MADENOĞLU , Semih ÖTLEŞ , Yasemin S. KUKUL KURTTAŞ S. KUKUL KURTTAŞ , M.Kamil MERİÇ , Emrah ÖZÇAKAL , Hatice GÜRGÜLÜ , Nihal CENGİZ , Nalan KABAY , Mithat YÜKSEL Y1 - 2018 PY - 2018 N1 - DO - T2 - Türk Tarım ve Doğa Bilimleri Dergisi JF - Journal JO - JOR SP - 7 EP - 12 VL - 5 IS - 1 SN - 2148-3647- M3 - UR - Y2 - 2017 ER -
EndNote %0 Türk Tarım ve Doğa Bilimleri Dergisi Arıtılmış Atıksu Kullanılarak Yetiştirilen Aspir Bitkisi Tohumlarından Elde Edilen Yağın Yemeklik Yağ Kalitesinin İncelenmesi %A Müge SOYLU , Nasim Jalilnejad FALIZI , Tülay G. MADENOĞLU , Semih ÖTLEŞ , Yasemin S. KUKUL KURTTAŞ S. KUKUL KURTTAŞ , M.Kamil MERİÇ , Emrah ÖZÇAKAL , Hatice GÜRGÜLÜ , Nihal CENGİZ , Nalan KABAY , Mithat YÜKSEL %T Arıtılmış Atıksu Kullanılarak Yetiştirilen Aspir Bitkisi Tohumlarından Elde Edilen Yağın Yemeklik Yağ Kalitesinin İncelenmesi %D 2018 %J Türk Tarım ve Doğa Bilimleri Dergisi %P 2148-3647- %V 5 %N 1 %R %U
ISNAD SOYLU, Müge , Jalilnejad FALIZI, Nasim , G. MADENOĞLU, Tülay , ÖTLEŞ, Semih , S. KUKUL KURTTAŞ, Yasemin S. KUKUL KURTTAŞ , MERİÇ, M.Kamil , ÖZÇAKAL, Emrah , GÜRGÜLÜ, Hatice , CENGİZ, Nihal , KABAY, Nalan , YÜKSEL, Mithat . "Arıtılmış Atıksu Kullanılarak Yetiştirilen Aspir Bitkisi Tohumlarından Elde Edilen Yağın Yemeklik Yağ Kalitesinin İncelenmesi". Türk Tarım ve Doğa Bilimleri Dergisi 5 / 1 (Ocak 2018): 7-12.